Wieża wodna przy ul. Korczaka w Katowicach

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Wieża wodna przy ul. Janusza Korczaka
Obiekt zabytkowy nr rej. A/1417/90 z 29 października 1990[1]
Ilustracja
Widok ogólny wieży
Państwo  Polska
Województwo  śląskie
Miejscowość Katowice Herb.svg Katowice
Adres ul. Janusza Korczaka
Typ budynku wieża ciśnień
Styl architektoniczny secesja
Architekt Jerzy i Emil Zillmannowie
Wysokość całkowita 68 m
Ukończenie budowy 1912[2]
Położenie na mapie Katowic
Mapa lokalizacyjna Katowic
wieża przy ul. Korczaka
wieża przy ul. Korczaka
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
wieża przy ul. Korczaka
wieża przy ul. Korczaka
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
wieża przy ul. Korczaka
wieża przy ul. Korczaka
Ziemia50°16′27,2″N 19°05′14,7″E/50,274222 19,087417

Wieża wodna przy ul. Janusza Korczaka w Katowicachwieża ciśnień, zlokalizowana przy ul. Janusza Korczaka, pomiędzy Burowcem a Borkami.

Wieża wodna została wzniesiona w stylu secesji[3][4][5] i modernizmu[6] w latach 1911−1912 według projektu Jerzego i Emila Zillmannów[7] z 1907, na terenie ówczesnej gminy Roździeń, przy drodze do kolonii Borki. Wieżę wzniesiono dla rozbudowujących się zakładów cynkowych "Georg von Giesches Erben"[8]. Budynek ma 68 metrów wysokości[9]. W 1919 wieża posiadała dwa teleskopy, obejmujące widnokrąg o średnicy 40 km[10]. W latach międzywojennych obok wieży istniała kopalnia "Polska" (od 1937 pod nazwą "Dąbrówka Śląska")[8]. W latach sześćdziesiątych XX wieku w obiekcie, należącym wtedy do Zakładu Metali Kolorowych Szopienice, zaczęto produkować śrut strzelniczy z ołowiu[11]. Obecnie zabytkowa wieża wodna została wystawiona na sprzedaż[12].

Obiekt wpisano wraz z działką nr 1246/31 do rejestru zabytków 29 października 1990 (nr rej.: A/1418/90[13][14], nr hip. 3−144 Roździeń)[6][15].

Lokalizację wieży często błędnie określa się jako Szopienice. Wieża powstała na terenie dawnej gminy Roździeń, przy drodze prowadzącej na północ - do kolonii Borki (także będącej częścią tej gminy). Obecnie jest to teren jednostki pomocniczej Szopienice-Burowiec.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Śląski Wojewódzki Konserwator Zabytków w Katowicach: Rejestr zabytków w Katowicach (pol.). www.wkz.katowice.pl. [dostęp 2011-07-19].
  2. Raport o stanie miasta Katowice 2005. Urząd Miasta Katowice. [dostęp 2011-07-19].
  3. Lech Szaraniec: Osady i osiedla Katowic. Katowice: Oficyna "Artur", 1996, s. 69. ISBN 83-905115-0-9.
  4. Leszek Jabłoński: Na trasie Balkan Ekspresu - Giszowiec, Nikiszowiec, Szopienice. Przewodnik po dzielnicach Katowic. Katowice: CRUX, 2003, s. 62. ISBN 83-918152-3-4.
  5. Urząd Miasta Katowice: Protokół nr 47/10 z posiedzenia Komisji Górniczej Rady Miasta Katowice. (pol.) www.bip.um.katowice.pl [dostęp 2011-07-19]
  6. a b Urząd Miasta Katowice: Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obszaru położonego w rejonie ulic: Gen. Józefa Hallera i Janusza Korczaka w dzielnicy Szopienice w Katowicach (pol.). www.bip.katowice.eu. [dostęp 2011-07-19].
  7. Wojewódzki Program Opieki nad Zabytkami w województwie śląskim na lata 2010−2013 (pol.) www.slaskie.pl [dostęp 2011-07-19]
  8. a b Urząd Miasta Katowice: Lokalny Program rewitalizacji miasta Katowice na lata 2007-2013 (pol.). www.bip.um.katowice.pl. [dostęp 2011-07-19].
  9. Urząd Miasta Katowice: Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, Cz. 1, Uwarunkowania zagospodarowania przestrzennego (pol.). www.bip.um.katowice.pl. [dostęp 2011-07-19].
  10. Jan F. Lewandowski: Śladami Gabriela Basisty, w: Spacerownik Powstańczy, nr 2, bezpłatny dodatek do "Gazety Wyborczej", 27 maja 2011, s. 11.
  11. Szopienice Borki (pol.) www.pics.website.pl [dostęp 2011-07-19]
  12. Piotr Łączniak: Wieża wodna w Borkach szuka nowego właściciela (pol.). www.szopienice.org. [dostęp 2015-03-07].
  13. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo śląskie. 2018-09-30. [dostęp 2011-07-19].
  14. Urząd Miasta Katowice: Wykaz obiektów chronionych poprzez wpis do rejestru zabytków (pol.). www.bip.um.katowice.pl. [dostęp 2011-07-19].
  15. Śląski Wojewódzki Konserwator Zabytków w Katowicach: Rejestr zabytków w Katowicach (pol.). www.wkz.katowice.pl. [dostęp 2011-07-19].