Roździeń

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Roździeń
Osiedle / dzielnica Katowic
Ilustracja
Roździeń na starej pocztówce
Państwo  Polska
Województwo  śląskie
Miasto Katowice
Położenie na mapie Katowic
Mapa lokalizacyjna Katowic
Roździeń
Roździeń
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Roździeń
Roździeń
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Roździeń
Roździeń
Ziemia50°15′58″N 19°05′09″E/50,266111 19,085833
Portal Portal Polska
Herb z około 1930 roku
Herb po 1930 roku
Tablica pamiątkowa na fasadzie budynku Szkoły Podstawowej nr 45 im. K. Makuszyńskiego przy ul. J. Korczaka 11

Roździeń (niem. Rosdzin) – obecnie część jednostki pomocniczej Szopienice-Burowiec.

Nazwa[edytuj | edytuj kod]

Według niemieckiego językoznawcy Heinricha Adamy nazwa wywodzi się od polskiego określenia rozdziału, rozdzielenia[1]. W swoim dziele o nazwach miejscowych na Śląsku wydanym w 1888 roku we Wrocławiu jako najstarszą nazwę wymienia Rozdzien podając jej znaczenie Geteilter, absgetrennter Ort czyli w języku polskim Podzielona, rozdzielona miejscowość[1]. Nazwa została później fonetycznie zgermanizowana na Rosdzin[1] i utraciła swoje pierwotne znaczenie. Do nazwy nawiązuje herb miejscowości ukazujący dwa ule.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Wieś Roździeń i sąsiadująca z nią wieś Szopienice powstały ok. XIII wieku, a pierwsza wzmianka na ich temat to akt darowizny z 1360 roku, kiedy to książę raciborski Mikołaj II opawski podarował obie wsie Ottonowi z Pilicy[2].

W dokumencie sprzedaży dóbr pszczyńskich wystawionym przez Kazimierza II cieszyńskiego w języku czeskim we Frysztacie w dniu 21 lutego 1517 roku wieś została wymieniona jako Rozdien[3].

W 1546 roku powstała w Roździeniu pierwsza duża kuźnica w tej części Europy. Z Roździenia pochodzi też pierwszy polski i jeden z pierwszych podręczników metalurgicznych Europy, autorstwa śląskiego kuźnika Walentego Roździeńskiego pt. Oficcina ferraria abo hutá i warstat z kuźniami szlachetnego dzieła żelaznego (wydana w Krakowie w 1612 roku).

W pierwszej połowie XIX wieku w Roździeniu powstała huta żelaza „Dietrich” (w miejscu dawnej Kuźnicy Roździeńskiej, w rejonie obecnego skrzyżowania ul. Obrońców Westerplatte, ul. Bednarskiej i ul. Morawa).

W 1885 roku Roździeń liczył 4782 mieszkańców.

W 1901 roku ewangelicy wznieśli w Roździeniu kościół. W 1910 roku w miejscowości erygowano parafię ewangelicko-augsburską.

Mimo iż Szopienice i Roździeń przez stulecia miały tych samych właścicieli i leżały w bezpośrednim sąsiedztwie, ich połączenie administracyjne nastąpiło dopiero w 1934 roku pod wspólną nazwą Szopienice. W 1951 roku nadano Szopienicom prawa miejskie, a w 1960 roku wcielono do Katowic.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Heinrich Adamy: Die Schlesischen Ortsnamen ihre entstechung und bedeutung. Breslau: Verlag von Priebotsch`s Buchhandlung, 1888, s. 85.
  2. Katowice przed nadaniem praw miejskich www.mhk.katowice.pl [dostęp 2017-01-23]
  3. Ludwik Musioł. Dokument sprzedaży księstwa pszczyńskiego z dn. 21. lutego 1517 R.. „Roczniki Towarzystwa Przyjaciół Nauk na Śląsku”. R. 2, s. 235–237, 1930. Katowice: nakł. Towarzystwa ; Drukiem K. Miarki. 

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]