Wielki Staw (jezioro w Karkonoszach)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Wielki Staw
Panorama Wielkiego Stawu
Panorama Wielkiego Stawu
Położenie
Państwo  Polska
Region Karkonosze
Wysokość lustra 1225[1] m n.p.m.
Morfometria
Powierzchnia 8,321 ha
Wymiary 646[2] × 138 (średnia)[3] m
Głębokość
• średnia
• maksymalna

9,54 m
24,4 m
Objętość 790 573[3]
Hydrologia
Rodzaj jeziora polodowcowe
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Wielki Staw
Wielki Staw
Ziemia50°45′29″N 15°41′36″E/50,758056 15,693333

Wielki Staw (niem. Großer Teich) – jezioro polodowcowe w Sudetach Zachodnich, w Karkonoszach.

Położenie i opis[edytuj | edytuj kod]

Wielki Staw położony jest w południowo-zachodniej Polsce, w Sudetach Zachodnich, w paśmie Karkonoszy na terenie Karkonoskiego Parku Narodowego, w kotle polodowcowym, na północno-wschodnim zboczu Smogorni[1].

Jest to największe polodowcowe jezioro cyrkowe Karkonoszy o powierzchni 8,321 ha wypełniające polodowcową misę egzaracyjną, zamkniętą moreną i skalnym ryglem położone na wysokości (1225 m n.p.m.)[1]. Maksymalna głębokość stawu osiąga 24,4 m, długość linii brzegowej wynosi 1540 m[4]. Brzegi stawu otoczone są roślinnością subalpejską wierzba lapońska, brzoza karłowata, kosodrzewina[1]. W wodach rośnie relikt epoki polodowcowej poryblin jeziorny, żyje tu wirek Otomesostoma auditivum, traszka górska (najwyższe stanowisko w Karkonoszach) i pstrąg potokowy[5][6], a także melanistyczna odmiana ropuchy szarej[7]. Staw charakteryzuje się czystą i przejrzystą wodą. W cieplejszych miesiącach temperatura wody osiąga maksymalnie 14 °C. Przez większą część roku staw pokryty jest lodem. Przez staw przepływa Biały Potok dopływ Łomnicy, którego źródła znajdują się na zachodniej ścianie Kotła Wielkiego Stawu[1].

Dostępność turystyczna[edytuj | edytuj kod]

Ze względu na wyjątkową roślinność i faunę, rejon wokół stawu stanowi rezerwat ścisły i objęty jest zakazem wstępu[1]. Wielki staw oglądać można jedynie znad Kotła Wielkiego Stawu.

Szlaki turystyczne[edytuj | edytuj kod]

Nad Wielkim Stawem przechodzą szlaki turystyczne[8]:

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e f Słownik geografii turystycznej Sudetów. redakcja Marek Staffa. T. 3: Karkonosze. Warszawa; Kraków: Wydawnictwo PTTK „Kraj”, 1993, s. 230, 231. ISBN 83-7005-168-5.
  2. Dubicki A. et al. Wody powierzchniowe Karkonoszy. W: Mierzejewski P. (red.), 2005: Karkonosze. Wyd. Uniwersytetu Wrocławskiego., strona 409.
  3. a b Dubicki A. et al. Wody powierzchniowe Karkonoszy. W: Mierzejewski P. (red.), 2005: Karkonosze. Wyd. Uniwersytetu Wrocławskiego, s. 409.
  4. Raj A., 2008: Karkonoski Park Narodowy. Agencja Fotograficzno-Wydawnica Mazury na zlecenie KPN, ​ISBN 83-86565-32-2
  5. Raj A., 2008: Karkonoski Park Narodowy. Agencja Fotograficzno-Wydawnica Mazury na zlecenie KPN, ISBN 83-86565-32-2
  6. według Rąpały najwyżej położonym wystąpieniem pstrąga potokowego jest Mały Staw, co przeczyłoby wystąpieniu w Wielkim Stawie, który leży wyżej
  7. Rąpała R., 2008: Zwierzęta w Karkonoskim Parku Narodowym. Karkonoski Park Narodowy, Jelenia Góra.
  8. Mapa turystyczna. [dostęp 2018-05-23].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]