Wierzchucin (stacja kolejowa)
53°32′53″N 18°06′49″E/53,548056 18,113611 Budynek dworca | |
| Państwo | |
|---|---|
| Województwo | |
| Miejscowość | |
| Zarządca | |
| Data otwarcia |
9 listopada 1930[1] |
| Poprzednie nazwy |
Lindenbusch[1] |
| Rodzaj | |
| Liczba pasażerów (2022) |
150 - 199 |
| Dane techniczne | |
| Liczba peronów |
3 |
| Liczba krawędzi peronowych |
5 |
| Kasy |
|
| Linie kolejowe | |
Położenie na mapie gminy Cekcyn  | |
Położenie na mapie Polski  | |
Położenie na mapie województwa kujawsko-pomorskiego  | |
Położenie na mapie powiatu tucholskiego  | |
| 53°32′53″N 18°06′49″E/53,548056 18,113611 | |
Wierzchucin – kolejowa stacja węzłowa w Wierzchucinie, w gminie Cekcyn, w powiecie tucholskim, w województwie kujawsko-pomorskim. Powstała w latach 30. XX wieku przy okazji budowy magistrali węglowej, w sercu Borów Tucholskich, jako węzeł między liniami kolejowymi nr 201 oraz 208.
Historia
[edytuj | edytuj kod]Stacja została otwarta 9 listopada 1930 roku, przy okazji budowy północnego odcinka magistrali węglowej (dzisiejszej linii kolejowej nr 201)[2][3]. Dzięki temu powstał węzeł umożliwiający pociągom z linii kolejowej Chojnice – Działdowo (linia kolejowa nr 208) zjazd na nową magistralę w kierunku Maksymilianowa i dalej Bydgoszczy, oraz Kościerzyny i dalej Gdyni[1]. Aby to jednak było możliwe, potrzebne było przesunięcie linii z Chojnic poprzez dobudowanie dwutorowego odcinka o charakterystycznym, ostrym łuku[3].
Znaczenie Wierzchucina na sieci kolejowej spadło po II wojnie światowej, gdy pociągi z węglem zaczęto kierować na dwutorową linię przez Tczew i Gdańsk. W latach 80. XX wieku większy udział w ruchu przez stację miały pociągi pasażerskie[3].
19 sierpnia 1982 roku doszło do wypadku – dwie lokomotywy ST44 (pot. Gagariny), numer 454 z lokomotywowni Zajączkowo Tczewskie oraz 434 z lokomotywowni Chojnice. W konsekwencji zginęła chojnicka drużyna trakcyjna, maszynista Jan Knitter i młodszy maszynista Józef Gąsiorowski. Po wypadku skreślono obie lokomotywy z inwentarza z powodu zbyt dużych uszkodzeń. O wydarzeniach przypomina znajdujący się na stacji prowizoryczny pomnik[3].
Infrastruktura
[edytuj | edytuj kod]Linie kolejowe
[edytuj | edytuj kod]Przez stacje przebiegają dwie linie kolejowe:
| Numer linii | Stacja początkowa | Stacja końcowa | Kilometr osi stacji na linii | |
|---|---|---|---|---|
| 201 | Nowa Wieś Wielka | Gdynia Port | 71,340 | [1] |
| 208 | Działdowo | Chojnice | 156,740 | [1] |
Wszystkie są jednotorowe, niezeelektryfikowane.
Budynek dworca
[edytuj | edytuj kod]Budynek dworca znajduje się między dwoma grupami torów: w kierunku Maksymilianowa oraz Laskowic Pomorskich. Budynek ma dwa piętra i według klasyfikacji PKP ma kategorię dworca lokalnego[4].
Perony
[edytuj | edytuj kod]Na stacji znajdują się 3 perony – dwa dwukrawędziowe i jeden jednokrawędziowy. Łącznie na stacji dostępnych jest 5 krawędzi peronowych. Wszystkie perony mają wysokość 300 mm. Najdłuższy jest peron 2, natomiast najkrótszy – peron 3[5].
Nastawnie i urządzenia sterowania ruchem kolejowym
[edytuj | edytuj kod]
Stacja wyposażona jest w stare, niespotykane już obecnie, mechaniczne urządzenia sterowania ruchem kolejowym, w tym między innymi mechaniczne semafory, tarcze ostrzegawcze i napędy rozjazdów. Sterowane są z dwóch nastawni: dysponującej „Wc” położonej w centrum stacji, przy budynku dworca, oraz „Wc1" położonej przy głowicy rozjazdowej od strony Tucholi i Lipowy Tucholskiej. Nastawnia dysponująca pełni również funkcję strażnicy przejazdowej[6].
Inne
[edytuj | edytuj kod]Na stacji znajdują się również między innymi wysoka wieża wodna, rampa i waga kolejowa[1].
Ruch pociągów
[edytuj | edytuj kod]Pociągi pasażerskie
[edytuj | edytuj kod]W rozkładzie jazdy 2025/2026 ze stacji Wierzchucin odjeżdżają pociągi regionalne przewoźnika Arriva do stacji[7]:
W przeszłości kursowały przez Wierzchucin także pociągi dalekobieżne i regionalne, między innymi z Ustki do Kielc i Łodzi Kaliskiej, a w XXI wieku również do Kołobrzegu przez Chojnice i Szczecinek[3].
Wymiana pasażerska
[edytuj | edytuj kod]| Rok | Wymiana pasażerska na dobę |
|---|---|
| 2017[8] | 150-199 |
| 2022[9] | 150-199 |
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- 1 2 3 4 5 6 Wierzchucin (st) • Województwo kujawsko-pomorskie (PL) / Atlas Kolejowy Europy Środkowej [online], www.atlaskolejowy.net [dostęp 2026-03-25].
- ↑ POD SEMAFORKIEM - stacja Wierzchucin [online], www.pod-semaforkiem.com.pl [dostęp 2026-03-25].
- 1 2 3 4 5 Jacek Zemła, Wierzchucin – historia ukryta w lesie [online], kurier-kolejowy.pl, 18 stycznia 2014 [dostęp 2026-03-25].
- ↑ PKP Spółka Akcyjna, Wykaz stacji pasażerskich wraz z ich kategoryzacją oraz określeniem dostępności do obiektu [online] [dostęp 2026-03-25].
- ↑ PKP Polskie Linie Kolejowe S.A., Wykaz peronów na sieci PKP PLK [online] [dostęp 2026-03-25].
- ↑ Wierzchucin – Semaforek [online], semaforek.kolej.org.pl [dostęp 2026-03-25].
- ↑ PKP Polskie Linie Kolejowe, Roczny Szczegółowy Plakatowy Rozkład Jazdy – Wierzchucin [online] [dostęp 2026-03-25].
- ↑ Największe i najmniejsze stacje w Polsce. [w:] utk.gov.pl [on-line]. [dostęp 2019-12-18].
- ↑ Urząd Transportu Kolejowego: Wymiana pasażerska - Dane o stacjach 2022. [dostęp 2023-09-17].
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Wierzchucin, [w:] Ogólnopolska Baza Kolejowa – bazakolejowa.pl [online] [dostęp 2026-01-24].
| Wierzchucin | ||
| Linia 201 Nowa Wieś Wielka – Gdynia Port (71,340 km) | ||
  odległość: 8,024 km |
 |
odległość: 3,301 km |
| Linia 208 Działdowo – Chojnice (156,740 km) | ||
odległość: 6,813 km |
|
odległość: 2,484 km |
