Wola Załężna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Wola Załężna
Państwo  Polska
Województwo łódzkie
Powiat opoczyński
Gmina Opoczno
Strefa numeracyjna (+48) 44
Kod pocztowy 26-300
Tablice rejestracyjne EOP
SIMC 0547632
Położenie na mapie gminy Opoczno
Mapa lokalizacyjna gminy Opoczno
Wola Załężna
Wola Załężna
Położenie na mapie powiatu opoczyńskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu opoczyńskiego
Wola Załężna
Wola Załężna
Położenie na mapie województwa łódzkiego
Mapa lokalizacyjna województwa łódzkiego
Wola Załężna
Wola Załężna
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Wola Załężna
Wola Załężna
Ziemia51°23′26″N 20°19′14″E/51,390556 20,320556

Wola Załężnawieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie opoczyńskim, w gminie Opoczno. Położona tuż przy Opocznie (1 km). Należy do rzymskokatolickiej parafii pw. św. Bartłomieja w Opocznie. Przez miejscowość przepływa rzeka Drzewiczka.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Nazwa wsi wywodzi się od jej położenia „za łęgami" (łąkami). Wieś założono w średniowieczu, pierwsza znana wzmianka pochodzi z 1369 r. Znana dawniej jako Wola Opoczyńska (Opoczeńska) albo Wola Miejska (Wola Civitatis). W XV w. wymieniona jako wieś należąca do dóbr królewskich. Wieś została nadana Opocznu, a ludność Woli zobowiązano do konserwacji bruków ulicznych i murów obronnych miasta. Stanowiła więc własność miejską Opoczna. W 1629 r. wymieniona jest jako przedmieście Opoczna, obok przedmieścia Kołomurnego oraz Gorzałkowa. W lustracji królewszczyzn województwa sandomierskiego z 1765 r. miejscowość ta określana jest jeszcze nazwą Wola Opoczyńska. Parafia opoczyńska pobierała z Woli Załężnej dziesięcinę w wysokości 6 grzywien. W 1775 r. Wola stanowiła dość dużą wieś liczącą 29 chałup, w 1789 r. 33 domy. Było tu również 6-łanowe wójtostwo. W 1819 r. geometra Wincenty Jarocki sporządzając mapę przedmieścia Wola Załężna zaznaczył 50 domów mieszkalnych. W Woli Załężnej w XIX w. była karczma, w której prawo szynkowania piwa i wódki posiadał opoczyński magistrat. W 1822 r. Wolę przyłączono do towarzystwa szkolnego w Opocznie. W 1827 r. wieś miała 44 domy i 269 mieszkańców. Stan zabudowań i liczba ludności Woli Załężnej przedstawiała się następująco w kolejnych latach: w 1871 r. 423 osoby i 64 domy: w 1895 r. 74 domy drewniane i 1 murowany, 528 osób; w 1907 r. 75 domów drewnianych i 2 murowane, 655 osób. Epidemia cholery dwukrotnie była notowana we wsi w XIX w. Przy życiu pozostało wtedy tylko 14 rodzin chłopskich. Zmarłych grzebano na cmentarzu usytuowanym za wsią na tzw. Borkach.

W 1901 r. uroczyście obchodzono 1900-lecie urodzenia Chrystusa. Kościół rzymskokatolicki zalecał wystawianie figur religijnych. W Woli przydrożną figurkę w 1901 r. ufundowała rodzina Jurków. W okresie międzywojennym przeprowadzono w Woli komasację ziemi. W 1918 r. Wola Załężna staraniem sołtysa Wawrzyńca Wróbla otrzymała zezwolenie na założenie szkoły powszechnej jednoklasowej, a od 1922 r. dwuklasowej. Na przełomie 1927 i 1928 oddano do użytku nowy budynek szkolny. W latach 20. XX w. we wsi rozwinął się ruch ludowy, którym kierował Bartłomiej Wróbel. Do roku 1921 mieszkańcy Woli mieli obowiązek pełnienia warty przeciwpożarowej w Opocznie, zwanej w miejscowej gwarze „stróżą nocną"'. W 1921 r. Wola Załężna miała 625 mieszkańców i 114 domów. We wsi obecnie znajduje się osiem krzyży i 4 kapliczki. Jeden z nich w miejscu, gdzie grzebano w latach 1830 i 1881 zmarłych na cholerę, figurka św. Jana - wotum za ocalenie z epidemii cholery w latach 1830 i 1848, kapliczka z 1901 r. z napisem: „przed oczy twoje Panie winy nasze składamy". We wsi znajduje się szkoła podstawowa (ki. I-III), zakład ślusarski i gospodarstwo agroturystyczne.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

„Gmina Opoczno. Wczoraj, dziś, jutro”, pod red. B. Świątek-Mazur