Zimowit

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Zimowit
Ilustracja
Zimowit jesienny
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad jednoliścienne
Rząd liliowce
Rodzina zimowitowate
Rodzaj zimowit
Nazwa systematyczna
Colchicum L.
Sp. Pl. 341. 1753

Zimowit (Colchicum L.) – rodzaj roślin z rodziny zimowitowatych (Colchicaceae). Obejmuje ponad 100 gatunków[2]. Jego centrum zróżnicowania jest zachodnia Azja i wybrzeża Morza Śródziemnego. Gatunkiem typowym jest Colchicum autumnale L.[3]

Biologia i ekologia[edytuj]

Liście, bulwy i nasiona zawierają alkaloid kolchicynę, która w nawet małych ilościach jest trująca.

Systematyka[edytuj]

Colchicum speciosum
Colchicum bulbocodium
Pozycja systematyczna według Angiosperm Phylogeny Website (aktualizowany system APG IV z 2016)

Jeden z kilku rodzajów w podrodzinie Colchiceae w rodzinie zimowitowatych (Colchicaceae), która należy do rzędu liliowców (Liliales)[1].

Pozycja systematyczna w systemie Reveala (1994–1999)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa jednoliścienne (Liliopsida Brongn.), podklasa liliowe (Liliidae J.H. Schaffn.), nadrząd Lilianae Takht., rząd zimowitowce (Colchicales Dumort.), rodzina zimowitowate (Colchicaceae DC. in Lam. & DC.Barnh.), podrodzina Colchicoideae Burmeist., plemię Colchiceae T. Nees & C.H. Eberm. ex Endl., rodzaj zimowit (Colchicum L.)[4].

Wykaz gatunków[2]

Zastosowanie[edytuj]

  • Rośliny cenione jako ozdobne.
  • Roślina lecznicza – ze względu na zawartość kolchicyny od wieków niektóre gatunki (np. zimowit jesienny) wykorzystywane były w medycynie ludowej przy leczeniu ataków podagry. Uznawany był też za roślinę magiczną, jego bulwy noszone w kieszeni miały zapobiegać bólom zębów i chorobom. Obecnie jest wykorzystywany jako surowiec do otrzymywania kolchicyny, preparatów stosowanych przy atakach skazy moczowej i preparatów cytotoksycznych. Jest rośliną śmiertelnie trującą.

Zimowit w kulturze[edytuj]

Przypisy

  1. a b Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2017-10-20].
  2. a b Colchicum. W: The Plant List. Version 1.1 [on-line]. [dostęp 2017-10-20].
  3. Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-01-24].
  4. Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Colchicum (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 30-12-2008].
  5. Claude Lévi-Strauss; Mała zagadka mito-literacka; w: Tegoż; Spojrzenie z oddali; PIW; Warszawa 1993