Bitwa pod Aljubarrota

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Bitwa pod Aljubarrota
najazd kastylijski na Portugalię
Batalha de Aljubarrota 02.jpg
Czas 14 sierpnia 1385
Miejsce Aljubarrota, ok. 100 km na północ od Lizbony
Terytorium Portugalia
Przyczyna pretensje króla Kastylii do tronu portugalskiego
Wynik zwycięstwo Portugalii
Strony konfliktu
Escudo Corona de Castilla.png Kastylia

France Ancient.svg Francja

Armoiries Portugal 1247.svg Portugalia

England Arms 1340.svg Anglia

Dowódcy
Jan I Kastylijski Jan I Wielki
Nuno Alvares Pereira
Siły
6 500 piechoty
6 750 jazdy
5 000 kuszników
10 000 chłopów
4 000 piechoty
1 700 jazdy
800 kuszników
700 łuczników
5 000 chłopów
Straty
10 000 2 000
Escudo Corona de Castilla.png Wojny kastylijsko-portugalskie Armoiries Portugal 1247.png

Wojna Dwóch Piotrów - I wojna kastylijska (1366-1369) - Nájera (1367) - Montiel (1369) - II wojna kastylijska (1372-1373) - Lizbona (1373) - III wojna kastylijska (1380-1385) - Saltes (1380) - Atoleiros (1384) - Lizbona (1384) - Tag (1384) - Leça (1384) - Tejo (1384) - Transoco (1385) - Aljubarrota (1385) - Valverde (1385)

Bitwa pod Aljubarrota – starcie zbrojne pomiędzy wojskami portugalskimi króla Jana I Wielkiego a armią Jana I Kastylijskiego, które miało miejsce 14 sierpnia 1385 r.

Tło[edytuj | edytuj kod]

Podłożem konfliktu były pretensje króla Kastylii do tronu portugalskiego po śmierci króla Portugalii Ferdynanda I. Następcą zmarłego monarchy został Jan I, wcześniej mistrz zakonu Avis. Na wieść o tym król Kastylii Jan I wtargnął na czele swoich wojsk do Portugalii i przez Coimbrę kierował się na Lizbonę. Wojska portugalskie dowodzone przez króla Jana I Wielkiego oraz konstabla królestwa i naczelnego wodza Nuno Alvaresa Pereirę, wyruszyły z Abrantes na spotkanie Kastylijczykom.

Siły przeciwników[edytuj | edytuj kod]

Wojska kastylijska liczyły 18 000 żołnierzy (6 500 piechoty, 6 750 jazdy i 5 000 kuszników) i ok. 10 000 zbrojnego pospólstwa, a portugalskie – ok. 7 000 (4 000 piechoty, 1 700 jazdy, 800 kuszników, 700 łuczników) i ok. 5 000 zbrojnego pospólstwa. W oddziałach kastylijskich walczyli rycerze francuscy, a Portugalczyków wspierał oddział kuszników angielskich.

Przebieg bitwy[edytuj | edytuj kod]

Starcie rozpoczęło się po południu i trwało kilka godzin. Kastylijczycy byli znużeni marszem i upałem, a ich dowództwo nieudolne, natomiast Portugalczycy mieli świetnego dowódcę, który wybrał do walki znakomitą pozycję na stoku płaskowyżu i osłonił ją przed atakiem jazdy palisadą oraz wilczymi dołami. Pewna siebie kastylijska straż przednia, składająca się z ciężkozbrojnych rycerzy francuskich, uderzyła na pozycję portugalską, wbijając się klinem w jej środek, ale po krótkiej walce została otoczona i zniszczona. Widząc to Jan Kastylijski wprowadził do walki swe główne siły, co spowodowało chwilowy kryzys u Portugalczyków, atakowanych ze wszystkich stron przez przeważającego liczebnie przeciwnika. W decydującym momencie bitwy król Portugalii ze swym strategicznym odwodem liczącym 700 rycerzy uderzył na główne siły wroga, podczas gdy Pereira zaatakował z obu flanków, zamykając Kastylijczyków w okrążeniu. Oddziały portugalskich zwolenników króla Kastylii, pozostające na zewnątrz pierścienia okrążenia, usiłowały wywalczyć przejście dla sił głównych, lecz zostały odparte. Ostatecznie Kastylijczycy rzucili się do ucieczki ścigani przez Portugalczyków.

Konsekwencje[edytuj | edytuj kod]

Klasztor w Batalha

Straty Kastylijczyków wyniosły ok. 10000, a Portugalczyków ok. 2000 zabitych i rannych. Dalekosiężnym skutkiem tej bitwy była niepodległość Portugalii. W podzięce za zwycięstwo w pobliskiej miejscowości Batalha (port. bitwa) wybudowano w latach 1388 - 1434 gotycki zespół klasztorny.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]