Chūichi Nagumo

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Chūichi Nagumo
南雲忠一
Chūichi Nagumo w mundurze wiceadmirała
Chūichi Nagumo w mundurze wiceadmirała
Kaigun-taishō Kaigun-taishō
Data i miejsce urodzenia 25 marca 1887
Yonezawa
Data i miejsce śmierci 6 lipca 1944
Saipan
Przebieg służby
Lata służby 1908–1944
Siły zbrojne Naval Ensign of Japan.svg Japońska Cesarska Marynarka Wojenna
Jednostki "Aki", "Hatsuyuki", "Kirishima", "Sugi", "Kisaragi", "Momi", "Naka", "Takao", "Yamashiro"
Stanowiska Dowódca 1. Floty Lotniczej (Dai-ichi KōKū Kantai)
Główne wojny i bitwy II wojna światowa
atak na Pearl Harbor
bitwa koło wschodnich Wysp Salomona
bitwa koło wysp Santa Cruz
rajd na Ocean Indyjski
bombardowanie Darwin
bitwa o Midway
Odznaczenia
Order Złotego Sokoła III Klasy (Japonia) Złote Promienie ze Wstęgą Orderu Wschodzącego Słoń (Japonia) Złote Promienie z Rozetą Orderu Wschodzącego Słońca (Japonia) Wielka Wstęga Orderu Świętego Skarbu (Japonia) (typ I)
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Chūichi Nagumo (jap. 南雲忠一 Nagumo Chūichi?, ur. 25 marca 1887 w Yonezawa, zm. 6 lipca 1944 na Saipanie)[1]admirał Japońskiej Cesarskiej Marynarki Wojennej, dowódca floty lotniskowców uczestniczącej w ataku na Pearl Harbor i bitwie o Midway. Dwukrotnie odznaczony Orderem Wschodzącego Słońca.

Biografia[edytuj | edytuj kod]

W 1908 ukończył japońską Akademię Marynarki Wojennej (36. promocja) z 8. lokatą. Służył następnie na różnych okrętach japońskich, poczynając od krążownika "Soya" (były rosyjski "Wariag"). Po raz pierwszy dowodził niszczycielem "Kisaragi" – od grudnia 1917 do grudnia 1918. Następnie odbył dalsze studia w Kolegium Marynarki (Kaigun Daigakko), które ukończył w 1920. W latach 1921–1926 zajmował stanowiska sztabowe. Od grudnia 1929 był dowódcą krążownika "Naka", od listopada 1933 ciężkiego krążownika "Takao", a od listopada 1934 do 1935 pancernika "Yamashiro". Od listopada 1937 do listopada 1938 był komendantem szkoły torpedowej. W listopadzie 1939 awansował na stopień wiceadmirała, a od listopada 1940 do kwietnia 1941 był dyrektorem Kolegium Marynarki.

W kwietniu 1941 Nagumo został dowódcą 1. Floty Lotniczej marynarki japońskiej, złożonej z największych japońskich lotniskowców i stanowiącej główną siłę uderzeniową marynarki japońskiej w planowanej wojnie. Dowodząc 1. Flotą, Nagumo przeprowadził zaskakujący atak na amerykańską bazę morską Pearl Harbor 7 grudnia 1941, zapoczątkowujący udział Japonii w II wojnie światowej.

Następnie jego flota lotniskowców brała udział w kolejnych walkach w rejonie wysp południowego Pacyfiku, a także dokonała wypadu na Ocean Indyjski w kwietniu 1942.

Pierwszą, niewielką porażką dla lotniskowców wiceadmirała Nagumo stała się bitwa na Morzu Koralowym w maju 1942. Jednak w kolejnej bitwie o Midway 4 czerwca 1942, Nagumo utracił wszystkie cztery lotniskowce, zatopione przez amerykańskie lotnictwo pokładowe. Klęska pod Midway uznawana jest za punkt zwrotny w walkach na Pacyfiku, po którym Japończycy utracili zdolności ofensywne. Sam Nagumo zdołał ewakuować się z płonącego flagowego lotniskowca "Akagi".

Wskutek strat pod Midway, 14 lipca 1942 rozwiązano 1. Flotę Lotniczą i przeniesiono Nagumo na stanowisko dowódcy 3. Floty. Zespół lotniskowców pod jego dowództwem brał jeszcze udział m.in. w bitwie koło Wysp Salomona 24 sierpnia 1942 (taktyczna porażka Japończyków) i koło wysp Santa Cruz 26 października 1942 (niewielkie zwycięstwo Japończyków). W listopadzie 1942, z uwagi na porażki japońskich lotniskowców (przede wszystkim pod Midway), odsunięto Nagumo od dowodzenia bojowego i przeniesiono na stanowisko dowódcy dystryktu bazy morskiej Sasebo w Japonii. W czerwcu 1943 przeniesiono go na stanowisko dowódcy dystryktu bazy Kure, a w październiku – 1. Floty.

4 marca 1944 Nagumo powrócił na stanowisko bojowe, obejmując dowództwo nowo sformowanych: Floty Obszaru Środkowego Pacyfiku i 14. Floty Lotniczej (były to niewielkie siły morskie). Dowodził formalnie obroną archipelagu Marianów, głównie Saipanu. W obliczu sukcesów wojsk amerykańskich, które 15 czerwca 1944 wylądowały na Saipanie i zajmowały wyspę, w nocy 6 lipca 1944 Nagumo, przebywając na stanowisku dowodzenia, strzałem z pistoletu odebrał sobie życie[2]. Dwa dni po śmierci został awansowany na stopień admirała.

Kariera wojskowa[edytuj | edytuj kod]

Film[edytuj | edytuj kod]

Osoba wiceadmirała Nagumo pojawia się w dwóch amerykańskich superprodukcjach filmowych. W obrazie Tora! Tora! Tora! (1970), wyreżyserowanym przez Richarda Fleischera, w jego postać wcielił się japoński aktor, Eijirô Tôno. Natomiast w obrazie Bitwa o Midway (1976), w reżyserii Jacka Smighta, wiceadmirała Nagumo zagrał Amerykanin, James Shigeta.

Przypisy

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Ewa Pałasz-Rutkowska, Katarzyna Starecka, Japonia, Wydawnictwo TRIO, Warszawa 2004, ISBN 83-88542-84-2

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]