Czareczka czarniutka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Czareczka czarniutka
2012-03-20 Pseudoplectania nigrella (Pers.) Fuckel 206890.jpg
Systematyka
Królestwo grzyby
Gromada grzyby workowe
Klasa kustrzebniaki
Rząd kustrzebkowce
Rodzina Sarcosomataceae
Rodzaj czareczka
Gatunek czareczka czarniutka
Nazwa systematyczna
Pseudoplectania nigrella (Pers.) Fuckel
Jb. nassau. Ver. Naturk. 23-24: 324 (1870)
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons
mały

Czareczka czarniutka (Pseudoplectania nigrella (Pers.) Fuckel) – gatunek grzybów z rodziny Sarcosomataceae[1].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Model wstążkowy fragmentu polipeptydu plektasyny

Owocniki mają formę apotecjów; są czarkowate, średnicy do 30 mm. Wnętrze owocnika odznacza się błyszczącą czarną barwą. Miąższ nie ma szczególnego zapachu ani smaku.

Worki cylindryczne, o wymiarach 250-300 × 11-13 μm, nie reagują z odczynnikiem Melzera. Wysyp biały. Zarodniki w liczbie ośmiu w jednym worku, bezbarwne, hialinowe, gładkie, okrągławe, niekiedy z jedną kropelką tłuszczu, o wymiarach 10-12 μm[2].

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Spotykana w Europie, Ameryce Północnej (od New Jersey do Manitoby, Wisconsin, Alabamy i Jamajki), Indiach[3], Japonii[4] i Australii[5]. Występuje w Polsce[6], została umieszczona w Rejestrze gatunków grzybów chronionych i zagrożonych (GREJ)[7].

Biochemia[edytuj | edytuj kod]

W 2005 roku ukazała się praca, w której zreferowano prace prowadzone nad otrzymaną z owocników czareczki czarniutkiej substancją z grupy defensyn, plektasynę. Plektasyna była pierwszą defensyną otrzymaną z grzyba; te bogate w reszty cysteinowe peptydy opisywano wcześniej jedynie u bezkręgowców (pająków, skorpionów, ważek, małży). Rekombinowany peptyd wywierał silne działanie antybiotyczne in vitro, zwłaszcza wobec Streptococcus pneumoniae, w tym również wobec szczepów opornych na konwencjonalną antybiotykoterapię. Firma farmaceutyczna Novozymes prowadzi obecnie badania nad tym peptydem[8].

Niektóre synonimy[edytuj | edytuj kod]

  • Crouania nigrella (Pers.) Hazsl.
  • Otidella nigrella (Pers.) J. Schröt. 1893
  • Peziza nigrella Pers. 1801
  • Plectania nigrella (Pers.) P. Karst. 1885

(na podstawie Species Fungorum[9])

Przypisy

  1. Index Fungorum (ang.). [dostęp 2013-11-12].
  2. Michael Jordan: The encyclopedia of fungi of Britain and Europe. London: Frances Lincoln, 2004, s. 42. ISBN 0-7112-2378-5.
  3. Waraitch KS. Occurrence of Microstoma floccosa and Pseudoplectania nigrella in India and their probable association with oak. Indian Phytopathology v. 33(4) p. 523-526 (1980)
  4. Hideyuki N, Toshimitsu F. Fungal Flora in Chiba Pref., Central Japan (III) Ascomycetes-Plectomycetes and Discomycetes. Journal of the Natural History Museum and Institute, Chiba. Special Issue (2002)
  5. Seaver FJ: The North American cup-fungi (operculates) (1942) s. 49 link
  6. Maria Alicja Chmiel, Bogusław Sałata. GRZYBY Z RODZAJU PSEUDOPLECTANIA FUCK. Biuletyn Lubelskiego Towarzystwa Naukowego v. 3-14 (1987)
  7. Pseudoplectania nigrella (Pers.) Fuckel (1869) grzyby.pl Dostęp 27-4-2009
  8. Mygind PH, Fischer RL, Schnorr KM, Hansen MT, Sönksen CP, Ludvigsen S, Raventós D, Buskov S, Christensen B, De Maria L, Taboureau O, Yaver D, Elvig-Jørgensen SG, Sørensen MV, Christensen BE, Kjaerulff S, Frimodt-Moller N, Lehrer RI, Zasloff M, Kristensen HH. Plectasin is a peptide antibiotic with therapeutic potential from a saprophytic fungus. „Nature”. 7061 (437), s. 975–80, październik 2005. doi:10.1038/nature04051. PMID 16222292. 
  9. Species Fungorum (ang.). [dostęp 2013-11-12].