Dicynodon

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Dicynodon
Owen, 1845
Dicynodon
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada synapsydy
Rząd terapsydy
Podrząd anomodonty
Infrarząd dicynodonty
Rodzina Dicynodontidae
Rodzaj Dicynodon
Portal Portal Zoologia

Dicynodonrodzaj roślinożernego terapsyda z podrzędu anomodontów.

Z analizy kladystycznej przeprowadzonej przez Kammerera, Angielczyka i Fröbischa (2011) wynika, że rodzaj ten obejmował dwa gatunki żyjące w późnym permie na terenach dzisiejszej Afryki: gatunek typowy Dicynodon lacerticeps, którego szczątki odkryto w RPA (Karru) oraz D. huenei, którego skamieniałości odkryto w Tanzanii[1]. Zamieszkiwał głównie środowiska błotne[2] i prawdopodobnie dobrze pływał[3]. Miał dwa duże kły sterczące z górnej szczęki (stąd pochodzi jego nazwa, dosłownie „podwójny psi ząb”). Długość ciała wynosiła ok. 1,2 m[4].

W przeszłości do tego rodzaju zaliczano też szereg gatunków anomodontów żyjących od póżnego permu do wczesnego triasu na terenach Afryki, Europy (ich szczątki odkryto w Rosji w okolicach rzeki Dwina) i Azji (Chiny). Z przeprowadzonej przez Kammerera, Angielczyka i Fröbischa (2011) analizy kladystycznej wynika jednak, że rodzaj Dicynodon obejmujący te wszystkie gatunki byłby polifiletyczny. Autorzy przenieśli te gatunki do odrębnych rodzajów: gatunek D. leoniceps do rodzaju Daptocephalus, gatunek D. woodwardi – do rodzaju Basilodon, D. gilli (uznany przez autorów za starszy synonim Dinanomodon rubidgei) – Dinanomodon, D. alticepsSintocephalus, D. amalitzkiiPeramodon, D. bathyrhynchusEuptychognathus, D. benjaminiKeyseria, D. bogdaensisTurfanodon, D. limbusDaqingshanodon, D. sinkianensisJimusaria, D. traquairiGordonia, D. trautscholdi (uznany przez autorów za starszy synonim Vivaxosaurus permirus) – Vivaxosaurus, a D. vanhoepeni – do rodzaju Syops. Inne gatunki wcześniej zaliczane do rodzaju Dicynodon zdaniem autorów należą do innych znanych rodzajów anomodontów (najwięcej należy do rodzajów Oudenodon i Diictodon)[1].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Christian F. Kammerer, Kenneth D. Angielczyk i Jörg Fröbisch: A comprehensive taxonomic revision of Dicynodon (Therapsida, Anomodontia) and its implications for dicynodont phylogeny, biogeography, and biostratigraphy. Society of Vertebrate Paleontology Memoir 11: 1–158, 2011. DOI:10.1080/02724634.2011.627074. (ang.)
  2. Słownik Języka Polskiego (sjp.pl)
  3. Richard Owen. On the Remains of Dicynodon tigriceps Owen, from South Africa. „Quarterly Journal of the Geological Society”. 11 (1-2), s. 541, 1855 (ang.). 
  4. Mammal-like reptiles (ang.). Natural History Museum. [dostęp 1 grudnia 2008].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Kenneth D. Angielczyk i Andrey A. Kurkin, Phylogenetic analysis of Russian Permian dicynodonts (Therapsida: Anomodontia): implications for Permian biostratigraphy and Pangaean biogeography, Zoological Journal of the Linnean Society 139 (2): 157−212. Październik 2003
  • Spencer G. Lucas, 2005, Dicynodon (Reptilia: Therapsida) from the Upper Permian of Russia: biochronologic significance: In: The Nonmarine Permian; Lucas, S. G., and Zeigler, K. E. (red.), New Mexico Museum of Natural History & Science, Bulletin 30, s. 192-196.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]