Dolina Kobylańska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Dolinka Kobylańska 1 VII 2005 22.jpg
Dolinka Kobylańska 2 VII 2005 20.jpg
Dolinka Kobylanska 2005 XII 2.JPG
Dolina Kobylańska a1.jpg
Dolina Kobylańska a2.jpg
Dolina Kobylańska, kapliczka.jpg
Dolina Kobylańska a8.jpg
Dolina Kobylańska a4.jpg
Dolina Kobylańska a5.jpg
Dolina Kobylanska Okret.jpg

Dolina Kobylańska, zwana również rzadziej Doliną Karniowską[1], Dolinką Karniowicką lub Jarem Kobylańskim. Jest to dolinka długości około 4 km, znajdująca się w granicach wsi Kobylany i Karniowice, około 20 km od Krakowa. Położona jest na Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej i jest jedną z dolin wchodzących w skład Parku Krajobrazowego Dolinki Krakowskie. Większa część doliny położona jest na Wyżynie Olkuskiej a wylota dochodzi do Rowu Krzeszowickiego . Najwyższe wzgórza z rejonie Gzylowej Skały wznoszą się na wysokość 455,2 m n.p.m. natomiast wylot doliny ma rzędna 300 m n.p.m.

Opis doliny[edytuj | edytuj kod]

Wylot Doliny Kobylańskiej znajduje się na północnych krańcach zabudowań wsi Kobylany. Dojść można ulicą asfaltową wybudowaną w 2012 roku Poprzednio do doliny prowadziła ścieżka z płyt betonowych, ułożonych obok koryta potoku Kobylanka mającego źródła w tej właśnie dolinie. Koryto tego potoku było równocześnie drogą dojazdową dla okolicznych mieszkańców (dla innych zakaz wjazdu). Do doliny od strony zachodniej prowadzi specjalna ścieżka z parkingu położonego przy drodze do Będkowic. Na początek doliny prowadzi droga z parkingu w centrum Będkowic.

Wylot doliny ograniczony jest bramą skalną, za nią ciągnie się niezalesiony, kręty i skalisty wąwóz zwany Nagajami. Na obu jego zboczach, a w niektórych miejscach również w dnie doliny występują wapienne skały. Są bardzo strome i większość z nich udostępniona jest do wspinaczki. Tworzą poszarpane granie, pojedyncze bloki lub mury skalne. Mają swoje nazwy nadane przez wspinaczy skałkowych, którzy tutaj uczą się wspinaczki. Wielu znanych polskich taterników i alpinistów tutaj rozpoczynało swoja górską karierę. W sezonie urlopowym można tu zobaczyć niemal na każdej skale licznych wspinaczy. Po zachodniej stronie wąwozu, w jego dolnej części, znajdują się: Sikornik (przez wspinaczy zwany Kula), Turnia Marcinkiewicza, Szara Płyta, Turnia z Krokiem, Zjazdowa Turnia, Turnia Długosza, Bodzio, Cycówka, Czarna Ścianka. Skały po wschodniej stronie doliny występują na niemal całej jej długości i są to (idąc od dołu) m.in.: Przydrożne, Mnich, Żabi Koń, Dzwon, Dwoista, Okręt, Płetwa, Krucha Turnia, Pieninki, Wronia Baszta, Omszała Turnia, Obelisk, Sępia Baszta, Szeroka Turnia, Jastrzębia Turnia, Lotniki, Słoneczna Turnia i na samym końcu Gzylowe Skały[2]. W Zjazdowej Turni znajduje się jaskinia, zwana przez wspinaczy Garaż, a szczyt Żabiego Konia zwieńczony jest krzyżem. W dolnej części doliny znajduje się rozszerzenie – płaski trawiasty teren wykorzystywany często przez turystów jako miejsce do odpoczynku.

Nieco wyżej w ścianach wschodniego zbocza wąwozu wykute są schody prowadzące do znajdującej się w grocie skalnej kapliczki Matki Boskiej. Wmurowana po lewej stronie tablica głosi: „Rok pamiętny objawienia Matki Boskiej 1914. Tu jest moja wola stwierdzają wierni”. Spod kapliczki ładny widok na dolinę.

Wyżej ścieżka przekracza potok prowadząc obok samotnej skalnej iglicy wystającej z ziemi. Górna część doliny porośnięta jest lasem mieszanym. W nim również znajdują się wysokie skały wapienne. Potok wypływa z Kobylańskiego Źródła uznanego za pomnik przyrody. W górnej części doliny wychodząc z lasu widzimy skałę, na wierzchołku której rośnie wykrzywiona przez wiatr sosna.

Dolina Kobylańska jest nie tylko piękna krajobrazowo, ale ma również bogatą przyrodę. Na wapiennych skałach występują bogate zbiorowiska muraw kserotermicznych i naskalnych. Na piargach występuje rzadki gatunek paproci zachyłka Roberta. W płaskich rozszerzeniach doliny roślinność pastwiskowa (Lolio-Suretum) i krzaczaste zarośla. Nad potokami znaleźć można zbiorowiska ziołorośli i szuwaru mannowego (Sparganio-Glycerietum). Wiosną przed rozwojem liści przez drzewa bujnie zakwitają tutaj: śledziennica skrętolistna, zawilec gajowy i żółty, kokorycz pełna (wśród fioletowych kwiatów trafiają się osobniki o białych kwiatach), fiołki, zdrojówka rutewkowata, pierwiosnek lekarski, miodunka ćma, knieć błotna, a w cienistych miejscach w lesie przylaszczka pospolita i kopytnik pospolity. Na różnorodność zbiorowisk leśnych składają się: lasy grądowe, brzozowe młodniki i lasy sosnowo-dębowe. Na zachodniej stronie zbocza górnej części wąwozu występuje rzadki endemiczny gatunek brzoza ojcowska i jedyne na całej Jurze stanowisko krzaczastej brzozy Szafera[3].

Dolina Kobylańska jest często odwiedzana przez wypoczywających na łonie natury wczasowiczów. Oprócz wspinaczy, upodobali ja sobie także paralotniarze i speleolodzy, odbywają się w niej liczne kursy, odwiedzają ją wycieczki szkolne.

Szlaki turystyki pieszej[edytuj | edytuj kod]

szlak turystyczny żółty – z Kobylan przez Dolinę Kobylańską, Będkowice, fragment Doliny Będkowskiej, Dolinę Szklarki, rezerwat przyrody Dolina Racławki do Paczółtowic.

Szlak rowerowy[edytuj | edytuj kod]

szlak rowerowy niebieski – z Kobylan przez Dolinę Kobylańską (do góry), Krzemionkę, Dolinę Bolechowicką (w dół) do Bolechowic.

Ciekawostki[edytuj | edytuj kod]

W dolinie kręcono sceny płonącej wsi w filmie Demony wojny wg Goi.

Panorama Doliny Kobylańskiej

Przypisy

  1. Geoportal.gov.pl
  2. Dolinki Podkrakowskie. Mapa turystyczna. Kraków: Wyd. Compass, 2006. ISBN 838916593.
  3. Brzoza w Encyklopedii Leśnej

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Wikimedia Commons