Grzybówka cytrynowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Grzybówka cytrynowa
Grzybówka cytrynowa: zdjęcie
Systematyka
Królestwo grzyby
Gromada grzyby podstawkowe
Klasa pieczarniaki
Rząd pieczarkowce
Rodzina grzybówkowate
Rodzaj grzybówka
Gatunek grzybówka cytrynowa
Nazwa systematyczna
Mycena epipterygia (Scop.) Gray
Nat. Arr. Brit. Pl. 1: 619 (Londyn, 1821)
Mapa zasięgu
Grzybówka cytrynowa: zasięg występowania na mapie
Mapa zasięgu w Europie
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Mycena epipterygia G3.jpg
Mycena epipterygia a1 (3).JPG
Mycena epipterygia a1.JPG

Grzybówka cytrynowa (Mycena epipterygia (Scop.) Gray) – gatunek grzybów należący do rodziny grzybówkowatych (Mycenaceae)[1].

Systematyka i nazewnictwo[edytuj | edytuj kod]

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Mycena, Mycenaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].

Gatunek Mycena epipterygia został zdiagnozowany taksonomicznie (jako Agaricus epipterygius) przez Joannesa Scopoliego w drugim tomie "Flora carniolica" z 1760. Do rodzaju Mycena został przeniesiony przez Samuela Graya w "Natural Arrangement of British Plants" z 1821. Synonimy łacińskie[2]:

  • Agaricus citrinellus Pers. 1800
  • Agaricus citrinellus var. candidus Weinm. 1836
  • Agaricus epipterygius Scop. 1772
  • Agaricus epipterygius Scop. 1772 (var. epipterygius
  • Agaricus epipterygius var. nutans (Sowerby) Pers. 1801
  • Agaricus flavipes Sibth. 1794
  • Agaricus nutans Sowerby 1797
  • Agaricus plicatocrenatus Fr. 1863
  • Mycena citrinella (Pers.) P. Kumm. 1871
  • Mycena citrinella var. candida (Weinm.) Gillet 1876
  • Mycena epipterygia var. badiceps M. Lange [as 'bodiceps'] 1955
  • Mycena epipterygia var. candida (Weinm.) Bon & P. Roux (in Bon & Ballara (997
  • Mycena epipterygia var. lignicola A.H. Sm. 1947
  • Mycena epipterygia var. rubescens L. Remy 1965
  • Mycena epipterygia var. splendidipes (Peck) Maas Geest. 1989
  • Mycena epipterygia var. viscosa (Secr. ex Maire) Ricken 1915
  • Mycena epipterygia ß nutans (Sowerby) Gray 1821
  • Mycena flavipes (Sibth.) Gray 182)
  • Mycena plicatocrenata (Fr.) Gillet 1876
  • Mycena splendidipes Peck 1914
  • Mycena viscosa Secr. ex Maire 1910
  • Prunulus epipterygius (Scop.) Murrill 1916
  • Prunulus splendidipes (Peck) Murrill 1916

Nazwę polską podał Władysław Wojewoda. W polskim piśmiennictwie mykologicznym gatunek ten wcześniej miał nazwy: bedłka cytrynowa, bedłka skrzydlasta, grzybówka skrzydlasta[3].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Kapelusz

Średnica 1–2,5 cm, początkowo dzwonkowaty, później dzwonkowato-łukowaty i zazwyczaj z płaskim garbem[4]. Kolor żółto-zielonkawy, żółto-brązowy lub szaro-żółtawy, u dojrzałych owocników czasami pokryty brązowymi plamkami, higrofaniczny – w stanie suchym białawy. Pokryty lepką, gumowatą i łatwo oddzielającą się skórką[5]

Hymenofor

Blaszkowy, blaszki białawe lub szarawe, niekiedy z brązowawymi plamkami, szeroko przyrośnięte lub zbiegające na trzon, o regularnej tramie. Ostrza blaszek galaretowate i łatwo oddzielające się[5].

Trzon

Wysokość 3-8 cm, grubość 1-3 mm, walcowaty, wewnątrz pusty, gładki, śliski, barwy żółtawej lub zielono-żółtawej. Podobnie jak kapelusz pokryty jest śliską i łatwo dająca się oddzielić skórką[4].

Miąższ

Cienki, biały, o zapachu i smaku stęchłym, ziemistym lub mącznym[4].

Zarodniki

Elipsoidalne, o wymiarach 8–10 (do 12) × 4–5,5 (do 7) μm i gładkiej powierzchni, bez pory rostkowej. Wysyp zarodników biały, amyloidalny[5].

Występowanie i siedlisko[edytuj | edytuj kod]

Występuje na wszystkich kontynentach z wyjątkiem Antarktydy[6]. W Polsce gatunek pospolity[3].

Saprotrof rozwijający się w lasach iglastych i liściastych, na ziemi lub drewnie. Owocnikowanie trwa od sierpnia do listopada[4]. Często rośnie wśród mchów[7].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Index Fungorum (ang.). [dostęp 2013-03-05].
  2. Species Fungorum (ang.). [dostęp 2013-04-15].
  3. 3,0 3,1 Władysław Wojewoda: Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003. ISBN 83-89648-09-1.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 Pavol Škubla: Wielki atlas grzybów. Poznań: Elipsa, 2007. ISBN 978-83-245-9550-1.
  5. 5,0 5,1 5,2 Ewald Gerhardt: Grzyby – wielki ilustrowany przewodnik. Warszawa: 2006, s. 198, 206. ISBN 8374045132.
  6. Discover Life Maps. [dostęp 2014-09-15].
  7. Barbara Gumińska, Władysław Wojewoda: Grzyby i ich oznaczanie. Warszawa: PWRiL, 1985. ISBN 83-09-00714-0.