Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej – Państwowy Instytut Badawczy
IMGW Headquaters.jpg
dyrektor Mieczysław S. Ostojski[1]
zastępca dyrektora Rafał Bąkowski
Maciej Maciejewski
Małgorzata Buchman
Przymysław Łagodzki
Adres ul. Podleśna 61, 01-673 Warszawa
Położenie na mapie Warszawy
Mapa lokalizacyjna Warszawy
IMGW-PIB
IMGW-PIB
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
IMGW-PIB
IMGW-PIB
Ziemia 52°16′51,2″N 20°57′40,8″E/52,280889 20,961333
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa

Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej – Państwowy Instytut Badawczy (w skrócie IMGW-PIB) – instytucja, której powierzono m.in. pełnienie służby meteorologicznej i hydrologicznej na terytorium Polski. IMGW podlega Ministrowi Środowiska RP. Jest finansowane ze środków publicznych (budżet państwa, fundusze Unii Europejskiej, fundusze EUMETSAT) oraz środków generowanych przez własną działalność komercyjną IMGW (sprzedaż danych hydro-meteo, sprzedaż prognoz pogody, odpłatne analizy specjalistyczne, serwisy internetowe).

Historia i sytuacja prawna IMGW-PIB[edytuj | edytuj kod]

IMGW został utworzony uchwałą nr 338/72 Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1972 roku z połączenia Instytutu Hydrologiczno-Meteorologicznego z Instytutem Gospodarki Wodnej. Funkcjonuje na podstawie ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o instytutach badawczych (Dz. U. z 2010 r. Nr 96, poz. 618, z późn. zm.) oraz ustawy z dnia 18 lipca 2001 roku Prawo wodne (Dz. U. z 2012 r. Nr 0, poz. 145, z późn. zm.). Nadzór nad IMGW sprawuje Minister Środowiska.

Zadania IMGW-PIB[edytuj | edytuj kod]

IMGW prowadzi systematyczne pomiary i obserwacje hydrologiczne i meteorologiczne. Zbiera, przechowuje, przetwarza i udostępnia krajowe i zagraniczne materiały pomiarowe i obserwacyjne. Opracowuje i rozpowszechnia prognozy i ostrzeżenia dla osłony ludności oraz gospodarki narodowej. Prognozuje jakość zasobów wodnych i zanieczyszczenia atmosfery. Opracowuje ocenę stanu technicznego i bezpieczeństwa budowli piętrzących. Zbieranie i przetwarzanie informacji dla władz publicznych i właścicieli wód przeprowadzane są według procedur standardowych określonych w rozporządzeniu. IMGW może sprzedawać informacje zbierane według procedur standardowych i niestandardowych co stanowi jego dochód. IMGW uczestniczy w działalności Światowej Organizacji Meteorologicznej (w skrócie WMO) i innych agend ONZ oraz prowadzi współpracę z innymi organizacjami i instytucjami krajowymi i zagranicznymi. IMGW prowadzi też działalność badawczą.

Serwisy IMGW-PIB[edytuj | edytuj kod]

Serwis pogodynka.pl[edytuj | edytuj kod]

Od 2007 roku działa portal internetowy pogodynka.pl. Jest to serwis pogodowy IMGW-PIB. Oprócz bieżących prognoz pogodowych można także znaleźć informacje z kraju i ze świata.

Żagle pogodynka[edytuj | edytuj kod]

W sierpniu 2008 roku, w 1 rocznicę tragicznego szkwału na Mazurach, IMGW uruchomił dedykowany żeglarzom portal pogodowy "Żagle Pogodynka", którego ideą jest zwiększenie bezpieczeństwa na wodzie poprzez dostarczanie szeregu praktycznych informacji z zakresu meteorologii, ratownictwa i żeglarstwa. Kilka miesięcy później, w ramach serwisu "Żagle Pogodynka", IMGW uruchomił usługę SMS-owych prognoz pogody i meteorologicznych ostrzeżeń żeglarskich na 23 najpopularniejsze akweny w Polsce. Jest to jak dotąd jedyny w Europie tak rozbudowany system ostrzeżeń meteorologicznych SMS wprowadzony przez państwową służbę meteorologiczną.

Dostęp do danych meteorologicznych i hydrologicznych[edytuj | edytuj kod]

Prawo wodne[edytuj | edytuj kod]

Polska dostosowała swoje prawo wodne do dyrektyw unijnych dotyczących dostępu do informacji publicznej. Ustawa z dnia 16 września 2011 o zmianie ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz niektórych innych ustaw okreśła, że Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej jest obowiązany udostępniać nieodpłatnie informacje o stanie atmosfery i hydrosfery, przetwarzane w wyniku realizacji standardowych procedur, organom władzy publicznej oraz właścicielom wód lub działającym w ich imieniu zarządcom, jak również uczelniom, instytutom naukowobadawczym dla potrzeb badań naukowych i dydaktycznych.

IMGW-PIB i dane klimatyczne[edytuj | edytuj kod]

W czasie debaty klimatycznej spowodowanej Climategate w roku 2011 [2] Polska była jedynym krajem w Europie, który nie udostępnił danych klimatycznych zebranych przez Climate Research Unit. W oficjalnym komunikacie z 28 listopada 2009 roku Uniwersytet Wschodniej Anglii ogłosił[3], że duża część danych zebranych przez Climatic Research Unit jest dostępnych publicznie, a pozostałe dane będą opublikowane w momencie gdy Narodowe Serwisy Meteorologiczne z różnych krajów wyrażą na to zgodę. Brytyjska służba meteorologiczna, która jest związana z brytyjskim Departamentem Obrony, przejmie odpowiedzialność za uzyskanie tych dokumentów. Procedura udostępniania danych, które są własnością służb meteorologicznych w innych krajach na świecie odbędzie się przez bezpośredni kontakt ze stałymi przedstawicielami tych krajów w Światowej Organizacji Meteorologicznej. W początku marca 2010 z ponad 150 krajów, z którymi skontaktowała się brytyjska służba meteorologiczna odpowiedziało 59. Z tych 59 krajów siedem nie zgodziło się na dystrybucję swoich danych klimatycznych, m.in. Polska, Kanada i Szwecja[4].

Rezolucja 40 Światowej Organizacji Meteorologicznej[edytuj | edytuj kod]

IMGW opiera procedurę wymiany meteorologicznych i pokrewnych danych i produktów na rezolucji nr 40 Światowej Organizacji Meteorologicznej. Mimo że 26 października 1995 roku sekretarz generalny WMO G. O. P. Obasi wystosował otwarty list, w którym podkreślił, że Fundamentalną zasadą działalności Światowej Organizacji Meteorologicznej (WMO), i w zgodzie z coraz większymi wymaganiami stawianymi przed WMO w zakresie naukowej i technicznej działalności, podejmujemy działania w celu nieograniczonej międzynarodowej wymiany danych meteorologicznych i produktów opartych na tych danych to polityka wymiany danych meteorologicznych i hydrologicznych w Polsce i w krajach europejskich jest restrykcyjna, głównie ze względu na komercyjną wartość danych[5]

W szczególności rezolucja nr 40 stwierdza, że narodowe służby meteorologiczne mogą określić listę Dodatkowych Danych i Produktów, do których wolny dostęp jest ograniczony. Inna sytuacja istnieje w USA, gdzie działalność i produkty instytucji opłacanych przez podatnika są (nieodpłatnie) dostępne publicznie. Z tych powodów dochodzi do paradoksalnych sytuacji. Np. większość komercyjnych lub prywatnych regionalnych prognoz numerycznych w Europie oparta jest na wynikach numerycznych z modeli amerykańskich. Podobnie dane meteorologiczne (np. z Polski) często jest prościej dostać z serwerów w USA. Amerykańska służba meteorologiczna i oceaniczna wie o tej sytuacji i podaje ostrzeżenie, że komercyjne użycie jakichkolwiek danych z grupy Dane i produkty dodatkowe dostępne przez Internet może być obwarowane ograniczeniami opisanymi w Rezolucji nr 40 Światowej Organizacji Meteorologicznej, którą podpisały też Stany Zjednoczone. Wobec tego, ktokolwiek ignoruje te ograniczenia może spowodować akcję narodowych służb meteorologicznych, które mogą ograniczyć dostęp do danych.[6]

Większość naukowców zajmujących się badaniami środowiska popiera starania o bezpłatny swobodny dostęp i wymianę danych meteorologicznych, oceanograficznych i hydrologicznych, m.in. ze względu na światowy rozmiar problemu zmian klimatu, przewidywania ekstremalnych zjawisk pogodowych (np. tsunami czy cyklonów tropikalnych). W szczególności Amerykańskie Towarzystwo Meteorologiczne w 2002[7] poparło bezpłatny i wolny dostęp do danych o środowisku.

Dostęp do danych radarowych 2013[edytuj | edytuj kod]

W czerwcu 2013 IMGW-PIB zablokował chwilowo dostęp do danych radarowych zbieranych na terenie Polski i wyświetlanych przez czeski, niekomercyjny serwis internetowy[8]. Wywołało to reakcje w mediach.

Infrastruktura IMGW-PIB[edytuj | edytuj kod]

Sieć radarowa POLRAD[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: POLRAD.

Radary w sieci POLRAD zakupiono z kredytu Banku Światowego dla Polski[9]. Zostały one zainstalowane w latach 1995-2004, a od 2009 r. trwa stopniowa ich wymiana na radary nowszej generacji, o podwójnej polaryzacji wiązki radarowej. Swym zasięgiem obejmują cały kraj. Operatorem radarów jest Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej, w ramach którego działa Ośrodek Teledetekcji Naziemnej, nadzorujący pracę operacyjną radarów meteorologicznych i innych systemów teledetekcyjnych, oraz prowadzący prace o charakterze badawczym. Według procedury standardowej, określonej w rozporządzeniu ministra środowiska, obowiązkiem IMGW-PIB jest wykonywanie zdjęcia co godzinę[10] Dane z sieci POLRAD, obrazowane w postaci map pola opadu, są z pewnym opóźnieniem udostępniane na witrynie internetowej IMGW.

Stacje hydrologiczno-meteorologiczne[edytuj | edytuj kod]

IMGW-PIB posiada 63 stacje hydrologiczno-meteorologiczne (synoptyczne), na których wykonywane są pomiary i obserwacje meteorologiczne służące do prognozy pogody oraz do badań klimatu. Na stacjach synoptycznych IMGW pomiary są wykonywane głównie za pomocą aparatury automatycznej. W służbie pomiarowo-obserwacyjnej IMGW-PIB są eksploatowane automatyczne stacje synoptyczne typu MAWS oraz MILOS.

IMGW-PIB operuje około 795 posterunków wodowskazowych i 978 posterunków opadowych.

Dane satelitarne[edytuj | edytuj kod]

W oddziale IMGW-PIB w Krakowie działa ośrodek satelitarny współpracujący. Polska jest członkiem EUMETSAT.

Wyładowania atmosferyczne[edytuj | edytuj kod]

IMGW-PIB operuje około 9 stacji wykrywania i lokalizacji burz oraz wyładowań atmosferycznych.

Współpraca z ośrodkami meteorologicznymi[edytuj | edytuj kod]

Polska nie należy do European Center for Medium-Range Weather Forecasting (Europejskie Centrum Średnioterminowych Prognoz Pogody).

Przypisy

  1. biuletyn informacji publicznej
  2. http://www.uea.ac.uk/mac/comm/media/press/2011/July/crutem3
  3. http://www.uea.ac.uk/mac/comm/media/press/2009/nov/homepagenews/CRUupdate
  4. Wywiad Phila Jones przed brytyjską komisją parlamentarna nauki i technologii (UK Parliamentary Science and Technology Committee)
  5. World Meteorological Organization, 1996: Exchanging Meteorological Data: Guidelines on Relationships in Commercial Meteorological Activities. WMO Policy and Practice. WMO Rep. 837, Geneva, 24 pp. (http://205.156.54.206/im/wmor40.htm)
  6. WMO Additional Data & Products Available at RTH Washington
  7. Free and Open Exchange of Environmental Data, AMS Statement Adopted by the AMS Council 13 January 2002
  8. IMGW blokuje dane z radarów meteorologicznych. Ugina się po burzy w sieci. Gazeta Wyborcza, 2013-06-26
  9. 90 lat Państwowej Służby Hydrologiczno-Meteorologicznej w Polsce. Strona IMGW (dostęp 28.07.2011)
  10. Dz.U.2008.225.1501 – Standardowe procedury zbierania i przetwarzania informacji przez państwową służbę hydrologiczno-meteorologiczną oraz państwową służbę hydrogeologiczną.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]