Jaén (Hiszpania)
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
| Jaén | |||||
|
|||||
| Państwo | |||||
| Wspólnota autonomiczna | |||||
| Burmistrz | Carmen Purificación Peñalver Pérez | ||||
| Powierzchnia | 424,30 km² | ||||
| Wysokość | 530 m n.p.m. | ||||
| Populacja (2008) • liczba ludności • gęstość |
116 417 274,37 os./km² |
||||
| Kod pocztowy | 23001 – 23009 | ||||
| Strona internetowa | |||||
Jaén – miasto w płd. Hiszpanii, (ok. 90 km od Kordowy i Grenady), w regionie Andaluzja, stolica prowincji Jaén, 116,5 tys. mieszkańców (2008).
Miasto położone na przedgórzu Gór Betyckich, w rejonie źródeł rzeki Gwadalkiwir, w pobliżu największego parku narodowego Hiszpanii: Sierra de Segura i Sierra de Cazorla.
Ośrodek handlowy, przemysłowy i rolniczy (gaje oliwne); w pobliżu Jaén wydobycie rud ołowiu, cynku i żelaza.
Spis treści |
Historia [edytuj]
- Osada założona w pobliżu kopalń srebra w (?) w.
- Pod władzą Kartaginy jako Auguria.
- Za czasów rzymskich jako miasto Flavia.
- Od 711 w rękach Maurów.
- Po rozpadzie kalifatu kordobańskiego w 1031 stolica jednego z państewek taifa.
- Podczas rekonkwisty Jaén wielokrotnie było miejscem walk, ze względu na strategiczne położenie przełęczy na drodze z Kastylii do Andaluzji.
- Od 1246 pod panowaniem chrześcijan, ważna twierdza graniczna.
- 22 VII 1808 w pobliskim Bailén zostały rozgromione wojska francuskie generała P. Duponta (ok. 20 tys. żołnierzy) okrążonego przez siły hiszpańskie. Bitwa ta miała ogromne znaczenie psychologiczne jako pierwsza znaczna klęska wojsk Napoleona w Hiszpanii.
Zabytki [edytuj]
- Zamek, Castillo de Santa Catalina, po 1246, na ruinach arabskiej twierdzy chrześcijanie wznieśli nową.
- Katedra zaprojektowana w XVI wieku przez Andrésa de Vandelvira[1], jeden z najpiękniejszych renesansowo-barokowych kościołów Andaluzji. Fasada katedry ozdobiona jest rzeźbami Pedro Roldána[2] przedstawiających Ewangelistów i Ojców Kościoła oraz zdobywcy Jaén Ferdynanda III, którego wzrok skierowany jest w kierunku byłej twierdzy Maurów – Castillo de Santa Catalina. W prezbiterium znajdują się pięknie rzeźbione stalle (ok. 1520 rok). W Capilla Mayor przechowywana jest najcenniejsza relikwia katedry, chusta św. Weroniki[3] z odbiciem twarzy Chrystusa.
- Capilla de San Andrés[1], zbudowana w XVI wieku na zlecenie Gutiérreza Gonzalesa, skarbnika papieża Leona X w stylu mudejar. Wewnątrz bogato zdobiona złotem żelazna krata wykonana przez Maestro Bartoloméo de Jaén.
- Kościół gotycki San Juan.
- Ratusz z XVII wieku;
- Baños Arabes – resztki XI-wiecznej[1] łaźni arabskiej znajdującej się pod Palacio de Villadompardo z XVI wieku.
- Muzeum regionalne ze znaleziskami świadczącymi o wpływach sztuki greckiej na kulturę iberyjską w V w. p.n.e. oraz kamiennymi sarkofagami z czasów rzymskich.
Transport [edytuj]
W mieście znajduje się stacja kolejowa Jaén oraz budowana jest linia tramwajowa.
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 1,2 Praca zbiorowa: Przewodniki Wiedzy i Życia – Sewilla i Andaluzja. Wyd. II. Warszawa: Hachette Livre Polska sp. z o.o., 2008, s. 148. ISBN 978-83-7448-633-0.
- ↑ Brigitte Hintzen-Bohlen: Sztuka i Architektura – Andaluzja. Warszawa: Wydawnictwo Philip Wilson, 2008, s. 367. ISBN 978-3-8331-5106-4.
- ↑ Brigitte Hintzen-Bohlen: Sztuka i Architektura – Andaluzja. Warszawa: Wydawnictwo Philip Wilson, 2008, s. 368. ISBN 978-3-8331-5106-4.