Lya Mara

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Lya Mara
Lya Mara (1929)
Lya Mara (1929)
Imię i nazwisko Aleksandra Gudowiczówna
Data i miejsce urodzenia 1 sierpnia 1897
Ryga
Data i miejsce śmierci 1 marca 1960
Szwajcaria
Zawód aktorka
Współmałżonek Frederic Zelnik
Lata aktywności 1916-1931
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Lya Mara (wł. Aleksandra Gudowiczówna) (ur. 1 sierpnia 1897 w Rydze, zm. 1 marca 1960 w Szwajcarii) – polska i niemiecka aktorka kina niemego.

Aleksandra Gudowiczówna urodziła się w polskiej rodzinie zamieszkującej Rygę, gdy miała czternaście lat jej rodzina przeprowadziła się do Warszawy. Początkowo na skutek fascynacji postacią Marii Skłodowskiej-Curie chciała zostać chemiczką, ale gdy dorosła jej plany uległy radykalnej zmianie i podjęła naukę tańca.

Po raz pierwszy wystąpiła w filmie pt. „Chcemy męża” w 1916 grając jako Mia Mara. Występowała też w innych produkcjach Aleksandra Hertza. Były to krótkie filmy nieme, a role grane przez Aleksandrę Gudowiczównę należały do drugoplanowych. Rok później razem z Polą Negri zagrała w obrazie „Bestia”. Ponieważ w tym czasie Warszawa należała do Cesarstwa Niemieckiego, więc bez większych problemów Pola Negri wyjechała do Berlina dokąd zaprosiła Gudowiczównę. Pierwszą rolę zagrała pod pseudonimem Lya Mara w niemieckim filmie Halkas Gelöbnis w 1918, jego reżyserem był Alfred Halm. Halm również reżyserował kolejny film, w którym wystąpiła Lya Mara, nosił on tytuł Jadwiga. Producentem i drugim reżyserem obu obrazów był Frederic Zelnik, który w tym samym roku został jej mężem. Od tego momentu kariera Lya Mary bardzo rozwinęła się, grała praktycznie we wszystkich filmach produkowanych przez męża, który kreował ją na główną niemiecką gwiazdę filmową. Dwa lata po ślubie studio Frederica Zelnika zmieniło nazwę na Zelnik-Mara-Film GmbH. Popularności Lya Mary dodawało umieszczanie jej zdjęć na widokówkach, opakowaniach czekoladek, reklamach papierosów itp. Frederic Zelnik i jego żona w ówczesnych czasach byli jedną z najsławniejszych niemieckich par, gościli w swoim domu wiele sławnych osobistości. W drugiej połowie 1920 Lya Mara uległa ciężkiemu wypadkowi samochodowemu, po którym przez kilka miesięcy dochodziła do zdrowia. W 1929 nadeszła era kina dźwiękowego, w którym aktorka nie mogła się odnaleźć. Frederic Zelnik został dyrektorem pierwszej niemieckiej firmy udźwiękawiającej obce produkcje i nadal reżyserował filmy. Jego żona wystąpiła tylko w jednym z nich, był to nakręcony w 1931 film Jeder fragt nach Erika. Dwa lata później Adolf Hitler doszedł do władzy i Frederic Zelnik wraz z żoną wyjechał do Londynu. Nie wystąpiła również w kolejnych filmach reżyserowanych przez męża, które nagrywano w Wielkiej Brytanii i Holandii przed 1939. Frederic Zelnik zmarł w Londynie w 1950, po jego śmierci Lya Mara opuściła Wielką Brytanię i zamieszkała w Szwajcarii, gdzie zmarła w 1960.

Filmografia [edytuj]

1916

  • Chcemy męża (jako Mia Mara)
  • Wściekły rywal (jako Mia Mara)
  • Studenci (jako Mia Mara)

1917

  • Bestia (jako Mia Mara)

1918

  • Halkas Gelöbnis
  • Jadwiga
  • Geschichte einer Gefallenen
  • Das Geschlecht der Schelme (I część)
  • Die Nonne und der Harlekin
  • Die Rothenburger / Leib und Seele
  • Das Geschlecht der Schelme (II część)

1919

  • Charlotte Corday
  • Maria Evere
  • Die kleine Stasiewska
  • Die Erbin von Monte Christo
  • Das Haus der Unschuld
  • Anna Karenina

1920

  • Eine Demimonde-Heirat
  • Die Prinzessin vom Nil
  • Die Erlebnisse der berühmten Tänzerin Fanny Elßler
  • Kri-Kri, die Herzogin von Tarabac
  • Apachenlord
  • Fasching
  • Wer unter Euch ohne Sünde ist...

1921

  • Die Geliebte des Grafen Varenne
  • Miss Beryll... Die Laune eines Millionärs
  • Aus den Memoiren einer Filmschauspielerin
  • Trix, der Roman einer Millionärin
  • Die Dame mit den Smaragden
  • Tanja, die Frau an der Kette
  • Das Mädel vom Piccadilly (I część)
  • Das Mädel vom Piccadilly (II część)
  • Die Ehe der Fürstin Demidoff

1922

  • Die Geliebte des Königs
  • Yvette, die Modeprinzessin
  • Die Tochter Napoleons
  • Erniedrigte und Beleidigte
  • Das Mädel aus der Hölle
  • Lydia Sanin
  • Die Männer der Sybill

1923

  • Daisy. Das Abenteuer einer Lady
  • Auferstehung. Katjuscha Maslowa
  • Nelly, die Braut ohne Mann

1924

  • Die Herrin von Monbijou
  • Das Mädel von Capri
  • Auf Befehl der Pompadour

1925

  • Freudlose Gasse, Die with Greta Garbo in the main part
  • Die Venus von Montmartre
  • Die Kirschenzeit
  • Frauen, die man oft nicht grüßt

1926

  • Die Försterchristl
  • An der schönen blauen Donau (I część)
  • Die lachende Grille

1927

  • Der Zigeunerbaron
  • Die Weber
  • Das tanzende Wien. An der schönen blauen Donau (II część)

1928

  • Heut' tanzt Mariett
  • Mary Lou

1929

  • Mein Herz ist eine Jazzband
  • Der rote Kreis

1931

  • Jeder fragt nach Erika

Bibliografia [edytuj]

Linki zewnętrzne [edytuj]

Źródło „http://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Lya_Mara&oldid=36130041”