Magical Mystery Tour

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Magical Mystery Tour
Okładka
Kompilacja grupy The Beatles
Wydany 27 listopada 1967
Nagrywany 24 listopada 1966 - 7 listopada 1967
Gatunek rock psychodeliczny
Długość 36:52
Wytwórnia Capitol Records
Producent George Martin
Płyta po płycie
Magical Mystery Tour
Okładka
Minialbum grupy The Beatles
Wydany 8 grudnia 1967 (Wielka Brytania)
Nagrywany 25 kwietnia – 7 listopada 1967
Gatunek rock psychodeliczny
Długość 19:08
Wytwórnia Parlophone
Producent George Martin
Płyta po płycie

Magical Mystery Tour to tytuł dwóch odrębnych wydawnictw płytowych zespołu The Beatles, jakie ukazały się w 1967 na rynku muzycznym, LP i podwójnej EP-ki; oba wydania zawierały składający się z 6 piosenek soundtrack z filmu telewizyjnego pod tym samym tytułem.

Chronologicznie pierwszy był wydany w USA album, który wypełniły, obok ścieżki dźwiękowej, nagrania singlowe zespołu z 1967. Wersja ta weszła do oficjalnej dyskografii zespołu jako płyta długogrająca i ukazała się również w wersji CD.

8 grudnia 1967 ukazała się na rynku brytyjskim podwójna EP-ka, zawierająca 6 wspomnianych piosenek ze ścieżki dźwiękowej filmu Magical Mystery Tour.

Soundtrack okazał się komercyjnym i artystycznym sukcesem, został nominowany do nagrody Grammy, pomimo że sam film okazał się artystyczną i komercyjną klapą.

Wydanie albumu Magical Mystery Tour stało się jednym z największych komercyjnych sukcesów w historii wytwórni Capitol; w ciągu 3 pierwszych tygodni sprzedaży przyniósł on 8 mln dolarów zysku. Do połowy stycznia 1968 sprzedano 1,75 mln egzemplarzy albumu. 23 grudnia 1967 album zadebiutował na liście Top 200 najlepiej sprzedawanych albumów w USA na miejscu nr 157 a już 6 stycznia 1968 znalazł się na pozycji 1., którą okupował przez 8 tygodni[1]

Historia projektu Magical Mystery Tour[edytuj | edytuj kod]

Film Magical Mystery Tour[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Osobny artykuł: Magical Mystery Tour (film).

Po albumie Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band, Paul McCartney chciał stworzyć film bazujący na zespole The Beatles i jego muzyce. Film miał być improwizowany: rozmaici "zwykli" ludzie mieli podróżować autobusem i przeżywać bliżej nieokreślone "magiczne" przygody. Film Magical Mystery Tour został nakręcony, a jego ilustrację dźwiękową stanowiło sześć nowych piosenek The Beatles; oczekiwane z nadzieją "magiczne" przygody jednakże nie wydarzyły się. Film został wyświetlony przez telewizję BBC w okresie świąt Bożego Narodzenia 1967 i został bezlitośnie potraktowany przez krytykę[2].

Album i EP-ka Magical Mystery Tour[edytuj | edytuj kod]

Wykorzystane w filmie piosenki stanowiły pewien problem zarówno dla The Beatles jak i dla wytwórni EMI, ponieważ było ich za mało jak na album a za dużo jak na EP-kę[3]. Jednym z rozważanych pomysłów było wydanie materiału muzycznego w formie EP-ki, która byłaby odtwarzana z szybkością 331/3 obrotów na minutę, co jednakże spowodowałoby stratę w jakości dźwięku, więc pomysł zarzucono. Ostatecznie zdecydowano się na pomysłowe wydanie piosenek jako podwójnej EP-ki w rozkładanej okładce z dołączoną 28-stronicową książeczką (tzw. bookletem), zawierającą teksty piosenek i kolorowe zdjęcia[3]. Krytyk muzyczny Bob Neaverson tak napisał o tym wydawnictwie: "Było to z pewnością rozwiązanie, jeśli chodzi o ilość piosenek, ale można podejrzewać, że częściowo dało znać o sobie pionierskie zamiłowanie The Beatles do eksperymentowania z tradycyjnymi formatami i opakowaniami"[4]. Wydawnictwo ukazało się (zarówno w wersji mono jak i stereo) w Wielkiej Brytanii 8 grudnia 1967, w okresie sezonu świątecznego i było sprzedawane w cenie 19 szylingów i 6 pensów[5][3].

W USA, gdzie EP-ki nie były w tym czasie popularne, wytwórnia Capitol zdecydowała się (wbrew życzeniu The Beatles) wydać piosenki na albumie, uzupełniając je o aktualne nagrania singlowe zespołu[6][3]. Album ten ukazał się 27 listopada 1967 (11 dni przed wydaniem EP-ki) w rozkładanej okładce z dołączoną kolorową 24-stronicową książeczką zawierającą zdjęcia z filmu. Na wewnętrznej okładce znalazły się też teksty piosenek. Pierwsza strona LP zawierała piosenki wykorzystane w filmie (wydane później na EP-ce) natomiast na drugiej stronie umieszczono zagrania z singli zespołu wydanych w 1967 (m. in. "Penny Lane", "Baby, You're a Rich Man" i "All You Need Is Love"); piosenki zostały wydane w wersji duofonicznej[3][7].

Historia wydań Magical Mystery Tour na świecie[edytuj | edytuj kod]

Kraj Data Wytwórnia Format Nr kat. Uwagi
USA 27 listopada 1967 Capitol LP monofoniczny MAL 2835
LP stereofoniczny[adn. 1] SMAL 2835
Wielka Brytania 8 grudnia 1967 Parlophone mono podwójny EP MMT 1-2 tylko jako soundtrack (6 utworów)
podwójny EP stereo SMMT 1-2
Nowa Zelandia 1970[8] World Record Club stereo LP[adn. 1] SLZ 8308 w różnych okładkach, zatytułowany: Magical Mystery Tour and Other Splendid Hits
RFN 1971 Hor Zu/Apple stereo LP SHZE 327 w różnych okładkach; w pierwszym wydaniu wszystkie nagrania w wersji stereo
Wielka Brytania 1973[9] EMI kaseta stereo TC-PCS 3077 jako: Magical Mystery Tour & other titles
Wielka Brytania 19 listopada 1976 Apple, Parlophone stereo LP[adn. 1] PCTC 255
na całym świecie 21 września 1987 Apple, Parlophone, EMI stereo CD CDP 7 48062 2
USA 1988[8] Capitol stereo LP C1-48061
Wielka Brytania 15 czerwca 1992[10] Parlophone stereo CD[adn. 2] CDMAG 1 tylko jako soundtrack (6 utworów)
Japonia 11 marca 1998 Toshiba-EMI CD TOCP 51124
Japonia 21 stycznia 2004 Toshiba-EMI LP TOJP 60144 zremasterowany
na całym świecie 9 września 2009 mono CD[adn. 2] zremasterowany
stereo CD

Adnotacje:

  1. 1,0 1,1 1,2 z "Penny Lane", "Baby, You're a Rich Man" i "All You Need Is Love" w wersji duofonicznej
  2. 2,0 2,1 dostępne tylko jako część zestawu box set

W 1969 i 1971 stworzono wersje stereo, przedtem nieosiągalne[3], co pozwoliło na wydanie pierwszego LP w wersji stereo (1971, RFN[11]).

Ponieważ w Wielkiej Brytanii pojawiło się zapotrzebowanie na LP, zaczęto sprowadzać wydawnictwo Capitolu z USA; w styczniu 1968 album osiągnął pozycję 31. na brytyjskiej liście najlepiej sprzedawanych albumów[12]. W 1976 wytwórnia EMI wydała album w Wielkiej Brytanii[3] ale wykorzystała ponownie wersję duofoniczną Capitolu.

Kiedy 21 września 1987 wydano dyskografię The Beatles na płytach CD, pojawiła się w niej albumowa wersja stereo Magical Mystery Tour jako oficjalna część dyskografii zespołu[12]. Również włączenie do albumu w wersji CD nagrań z singli z 1967 oznaczało, iż stał się on oficjalnym albumem; jego czas trwania (36:52) też był porównywalny z innymi wydawnictwami The Beatles. Z tego względu nagrań tych nie uwzględniono na kompilacyjnym wydawnictwie Past Masters wydanym 7 marca 1988, stanowiących głównie zbiór nagrań singlowych zespołu z lat 1962 – 1970[13].

Album Magical Mystery Tour został zremasterowany i wydany ponownie na CD w 2009[14].

Lista utworów wersji LP (USA)[edytuj | edytuj kod]

Wszystkie utwory duetu Lennon-McCartney, poza zaznaczonymi.

Strona pierwsza:

  1. "Magical Mystery Tour"
  2. "The Fool on the Hill"
  3. "Flying" (Lennon-Paul McCartney-Harrison-Starkey)
  4. "Blue Jay Way" (Harrison)
  5. "Your Mother Should Know"
  6. "I Am the Walrus"

Strona druga:

  1. "Hello, Goodbye"
  2. "Strawberry Fields Forever"
  3. "Penny Lane" (Lennon/McCartney)
  4. "Baby You're a Rich Man"
  5. "All You Need Is Love"

Lista utworów wersji podwójna EP-ka (Wielka Brytania)[edytuj | edytuj kod]

Wszystkie utwory duetu Lennon-McCartney, poza zaznaczonymi.

Strona pierwsza:

  1. "Magical Mystery Tour"
  2. "Your Mother Should Know"

Strona druga:

  1. "I Am the Walrus"

Strona trzecia:

  1. "The Fool on the Hill"
  2. "Flying" (Lennon-McCartney-Harrison-Starkey)

Strona czwarta:

  1. "Blue Jay Way" (Harrison)

Muzycy[edytuj | edytuj kod]

The Beatles:

Inżynierowie dźwięku:

Muzycy studyjni:

  • "Magical Mystery Tour": Mal Evans i Neil Aspinallinstrumenty perkusyjne, David Mason, Elgar Howarth, Roy Copestake i John Wilbraham – trąbki
  • "The Fool on the Hill": Christoper Taylor, Richard Taylor i Jack Ellory – flety[15]
  • "I Am the Walrus": Sidney Sax, Jack Rothstein, Ralph Elman, Andrew McGee, Jack Greene, Louis Stevens, John Jezzard i Jack Richards – skrzypce, Lionel Ross, Eldon Fox, Brian Martin i Terry Weil – wiolonczele, Neill Sanders, Tony Tunstall i Morris Miller – rogi, Peggie Allen, Wendy Horan, Pat Whitmore, Jill Utting, June Day, Sylvia King, Irene King, G. Mallen, Fred Lucas, Mike Redway, John O'Neill, F. Dachtler, Allan Grant, D. Griffiths, J. Smith i J. Fraser – wokal wspierający
  • "Hello, Goodbye": Ken Essex, Leo Birnbaum – altówki
  • "Strawberry Fields Forever": Mal Evans – instrumenty perkusyjne, Tony Fisher, Greg Bowen, Derek Watkins i Stanley Roderick – trąbki, John Hall, Derek Simpson, Norman Jones – wiolonczele
  • "Penny Lane": Ray Swinfield, P. Goody, Manny Winters i Dennis Walton – flety, Leon Calvert, Freddy Clayton, Bert Courtley i Duncan Campbell – trąbki, Dick Morgan i Mike Winfield – rożki angielskie, Frank Clarke – kontrabas, David Mason – trąbka piccolo
  • "Baby, You're a Rich Man": Eddie Kramer – wibrafon
  • "All You Need Is Love" – George Martin – fortepian, Mick Jagger, Keith Richards, Marianne Faithfull, Keith Moon, Eric Clapton, Pattie Boyd, Jane Asher, Mike McCartney, Maureen Starkey, Graham Nash z żoną, Gary Leeds i Hunter Davies – wokal wspierający, Sidney Sax, Patrick Halling, Eric Bowie i Jack Holmes – skrzypce, Rex Morris i Don Honeywill – saksofony, David Mason i Stanley Woods – trąbki, Evan Watkins i Henry Spain - rogi, Jack Emblow – akordeon, Brian Martin – wiolonczela

Przypisy

  1. Neville Stannard: THE LONG AND WINDING ROAD: A History Of The Beatles On Record. Wyd. 2. Great Britain: Virgin Books Ltd., 1981, s. 145. ISBN 0-907080-96-0. (ang.)
  2. Barry Miles: Paul McCartney: Many Years From Now. New York: Henry Holt and Company, 1997, s. 368–369. ISBN 0-8050-5249-6. (ang.)
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 3,6 Mark Lewisohn: The Beatles Recording Sessions. New York: Harmony Books, 1988, s. 131. ISBN 0-517-57066-1. (ang.)
  4. Bob Neaverson w: The Beatles Movies: Magical Mystery Tour: Part 1 - Background and Production (ang.). [dostęp 2010-11-04].
  5. The Beatles Bible: UK EP: Magical Mystery Tour (ang.). [dostęp 2010-11-04].
  6. The Beatles Bible: US album: Magical Mystery Tour (ang.). [dostęp 2010-11-04].
  7. Randall Davis: z adnotacji na albumie kompilacyjnym Rarities (wyd. amerykańskie 1980)
  8. 8,0 8,1 RareBeatles.com: Magical Mystery Tour – Collectors Page (ang.). [dostęp 2010-11-05].
  9. Jeff Russell: The Beatles Album File and Complete Discography. New York: J.P. Russell and Blanford Books Ltd, 1982. (ang.)
  10. Graham Calkin's Beatles Pages: The Beatles E.P. Collections (ang.). [dostęp 2010-11-05].
  11. Rock Town Hall: Magical Mystery Tour Reconsidered...In True Stereo (ang.). [dostęp 2010-11-06].
  12. 12,0 12,1 Graham Calkin's Beatles Pages: Magical Mystery Tour (ang.). [dostęp 2010-11-06].
  13. Cap Blackard w: Consequence of sound: Album Review: The Beatles – Past Masters [Remastered] (ang.). [dostęp 2010-11-06].
  14. Scott Plagenhoef w: pitchfork.com: The Beatles - Magical Mystery Tour [EMI 1967/2009] (ang.). [dostęp 2010-11-06].
  15. Ian MacDonald: Revolution in the Head: The Beatles' Records and the Sixties. Wyd. 2 (popr.). London: Pimlico (Rand), 2005, s. 271. ISBN 1-844-13828-3. (ang.)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Mark Lewisohn: The Beatles Recording Sessions. New York: Harmony Books, 1988. ISBN 0-517-57066-1. (ang.)
  2. Ian MacDonald: Revolution in the Head: The Beatles' Records and the Sixties. Wyd. 2. popr.. London: Pimlico (Rand), 2005. ISBN 1-844-13828-3. (ang.)
  3. Barry Miles: Paul McCartney: Many Years From Now. New York: Henry Holt and Company, 1997. ISBN 0-8050-5249-6. (ang.)
  4. Jeff Russell: The Beatles Album File and Complete Discography. New York: J.P. Russell and Blanford Books Ltd, 1982. (ang.)
  5. Neville Stannard: THE LONG AND WINDING ROAD: A History Of The Beatles On Record. Wyd. 2. Great Britain: Virgin Books Ltd., 1981, s. 145. ISBN 0-907080-96-0. (ang.)

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]