Most Akashi Kaikyō

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Most Akashi-Kaikyō
Akashi Kaikyō Ō-hashi (jap. 明石海峡大橋?)
Most Akashi-KaikyōAkashi Kaikyō Ō-hashi (jap.  明石海峡大橋?)
Państwo  Japonia
łączy Kobe z wyspą Awaji
Podstawowe dane
Przeszkoda cieśnina Akashi
Długość 3911 m
Liczba przęseł 3
Rozpiętość przęseł 960 + 1991 + 960 m
Zbudowano 1986-kwiecień 1998
Położenie na mapie Japonii
Mapa lokalizacyjna Japonii
Most Akashi-KaikyōAkashi Kaikyō Ō-hashi (jap.  明石海峡大橋?)
Most Akashi-Kaikyō
Akashi Kaikyō Ō-hashi (jap. 明石海峡大橋?)
Ziemia 34°36′59″N 135°01′13″E/34,616389 135,020278Na mapach: 34°36′59″N 135°01′13″E/34,616389 135,020278
Commons-logo.svg Galeria zdjęć w Wikimedia Commons

Most Akashi Kaikyō (jap. 明石海峡大橋 Akashi Kaikyō Ō-hashi?, dosł. "wielki most nad cieśniną Akashi") znany również jako "Most Perłowy" to obecnie najdłuższy most wiszący na świecie[1] (pod względem długości środkowego przęsła). Przebiega on od miasta Kōbe na wyspie Honsiu aż do wyspy Awaji, która znajduje się na terenie Morza Wewnętrznego. Most ten stanowi część autostrady krajowej numer 28. Jest podwójnym rekordzistą: jest to najdłuższy i najdroższy most jaki kiedykolwiek zbudowano. Jest także drugą pod względem wysokości przeprawą drogową na świecie - zaraz po francuskim wiadukcie Millau.

Główne informacje[edytuj | edytuj kod]

Most ma długość 3,911 km, w tym jego środkowe i zarazem najdłuższe przęsło ma długość 1,991 km[1]. Bezwzględna wysokość pylonów mostu to 298,3 m, co stanowi wysokość niemalże dorównującą japońskiej Wieży Tokijskiej i przewyższającą polski Pałac Kultury i Nauki. Stanowi element drogi ekspresowej Kobe-Awaji-Naruto i jest jedną z trzech głównych dróg prowadzących przez Morze Wewnętrzne.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Zanim Most Akashi-Kaikyō został zbudowany, miejscowa ludność przedostawała się z wyspy Honsiu na wyspę Awaji i z powrotem z pomocą przewoźników, którzy przeprawiali podróżujących drogą wodną poprzez cieśninę Akashi. Przeprawy te bywały jednakże trudne i niebezpieczne z powodu częstych sztormów. Pierwszy wypadek miał miejsce w 1945 r., gdy w cieśninie zatonął statek parowy, powodując śmierć 304 ludzi. W 1955 r., w wyniku nawałnicy, podczas przeprawy zatonęły dwa promy. Zginęło wówczas m.in. 168 nieletnich pasażerów. Szok w społeczeństwie japońskim i powstałe z tego powodu oburzenie zadecydowały o tym, że rząd Japonii podjął decyzję o budowie mostu. W kwietniu 1986 miała miejsce ceremonia rozpoczęcia budowy. W maju do strefy budowy przybyli pierwsi robotnicy.

Pierwszy projekt mostu uwzględniał zarówno pasy jezdne dla samochodów, jak również tor dla pociągów, a środkowe przęsło miało mieć 1780 m długości. Kiedy jednak w kwietniu 1986 r. rozpoczęto prace budowlane, projekt mostu został ograniczony z przyczyn finansowych do 6-pasmowego połączenia przystosowanego wyłącznie dla samochodów. Budowla, której głównym wykonawcą był Honshu-Shikoku Bridge Authority, kosztowała około 5 mld USD. Wysokie koszty wynikały z konieczności zastosowania zabezpieczeń przed aktywnością sejsmiczną tego rejonu oraz częstotliwością i siłą przechodzących tamtędy tajfunów. Jeszcze w trakcie budowy, w 1995 r. most przeszedł test żywiołu. Wielkie trzęsienie ziemi w Kobe, które nawiedziło ten obszar, spowodowało konieczność wydłużenia mostu o ok. 92 cm. Nie naruszyło jednak konstrukcji wież, które w tym czasie były już wybudowane. Prace nad mostem ukończono niemal dokładnie po 12 latach – 12 kwietnia 1998 r. most został oficjalnie otwarty. Obecnie most nad cieśniną Akashi jest głównym połączeniem pomiędzy wyspami Honsiu i Sikoku.

Konstrukcja[edytuj | edytuj kod]

Most dzieli się na 3 przęsła oparte na dwóch wieżach. Wieże sięgają 298 metrów ponad poziom morza. Zbudowane są w technologii kratownic dwuprzegubowych. Za redukcję drgań wzbudzanych tak przez czynniki sejsmicznie, jak i obciążenie wiatrem (galop, flatter) odpowiadają zintegrowane hybrydowe systemy eliminatorów. Wśród nich wskazać można technologię TMD (tuned mass damper, masowy eliminator drgań), stosowaną dotychczas przy budowie obiektów o znacznej wysokości. Zamontowanie urządzeń działających w tej technologia daje efekt w postaci przekształceniu systemu podłoże-obiekt w system podłoże-obiekt-eliminator. Dzięki temu, w trakcie wzbudzania z częstotliwością bliską częstotliwości rezonansowej budynku energia drgań jest pobierana przez obiekt z podłoża, a następnie przekazywana do dostrojonego eliminatora. Znacząco reguluje to tak przyśpieszenia, jak i przemieszczania wynikające z naporu wiatru lub trzęsienia ziemi. Według obliczeń projektantów, struktura mostu powinna wytrzymać wiatr wiejący z prędkością do 286 km/h, silne prądy morskie oraz trzęsienie ziemi do 8,5 w skali Richtera. Ze względu na rozszerzalność cieplną most może rozszerzyć się o 2 metry w ciągu dnia. Przęsło centralne (pośrodku) ma 1991 m długości. W trakcie budowy jego długość wynosiła 1990 m, ale trzęsienie ziemi w Kobe 17 lutego 1995 r. nieznacznie poruszyło wieże, co w efekcie spowodowało konieczność wydłużenia środkowego przęsła o 1 metr. Pozostałe dwa przęsła stykające się z lądem mierzą po 960 metrów. Maksymalna prędkość pojazdów na moście, zakładana przez projektantów wynosi 100 km/h, jednak na całej długości mostu obowiązuje ograniczenie prędkości do 80 km/h. Most jest używany przez około 23 tysięcy samochodów dziennie[2].

Most został zbudowany na podstawie grubej liny uplecionej metodą krzyżową z 36 830 cienkich stalowych lin, o grubości 5,24 mm każda. Użyto stopu o granicy plastyczności materiału na poziomie 1800 MPa (nośność 180kg na 1mm³). Pojedyncza upleciona lina posiada grubość równą 112,2 cm i jest w stanie wytrzymać obciążenie równe 6 mln ton. Łączna długość rozplecionej liny wynosi około 300 tys. km. Dwie liny nośne są dodatkowo zabezpieczone przed korozją przez warstwę gumy. Obie liny pilotażowe zostały położone przy użyciu helikopterów.

Pod mostem zostały także położone rury, zaopatrujące wyspę Awaji w stały dostęp wody pitnej.

Wpływ trzęsienia ziemi w Kobe[edytuj | edytuj kod]

17 stycznia 1995 r. miało miejsce trzęsienie ziemi, którego epicentrum znajdowało się prawie dokładnie pod mostem. Pomimo iż most nie był w pełni ukończony, to nie doznał większego uszczerbku. Pylony pozostały nietknięte dzięki łożyskom systemu TMD. Trzęsienie spowodowało jednak przeniesienie gruntu o około 0,8 metra, co zostało szybko skorygowane przez architektów mostu.

Atrakcje[edytuj | edytuj kod]

  • Most Akashi Kaikyō został wyposażony m.in. w windę prowadzącą na taras widokowy. Winda umiejscowiona jest przy pierwszym pylonie od strony miasta Kobe. Wznosi się ona na wysokość 47 m ponad poziom jezdni, to znaczy 150 m nad poziom morza.
    Promenada pod mostem z widokiem na morze.
    W pobliżu mostu powstały również dwa parki. Całość dostępna jest przez nadmorską linię kolejową.
  • Możliwością jaką daje konstrukcja mostu[3] było utworzenie promenady, znajdującej się tuż pod jezdnią. Podłoga wzmocniona częściowo stalowymi kratownicami pozwoliła na przeszklenie części promenady.
  • w Muzeum Nauki w Kobe, w oddzielnym budynku, powstała specjalna wystawa dotycząca historii mostu. Można tam zobaczyć m.in.:

Oświetlenie[edytuj | edytuj kod]

Do lin zwisających z pylonów zostało zamocowane 1084 par lamp zdolnych wytwarzać pełną gamę kolorów. Most jest podświetlany od zachodu słońca do północy. Kolor podświetlenia zależy od paru czynników, m.in. okazji lub godziny. Poniżej przykłady schematów oświetlenia[4]:

  • kolory tęczy o godzinach 17:00, 20:00 i 22:00. Jest to zmiana chwilowa, która ustępuje regularnym kolorom;
  • kolor zielony na jednym skraju mostu, przechodzący do niebieskiego na drugim od zachodu słońca do północy w sobotę i niedzielę, z pominięciem okazji specjalnych;
  • w dni powszednie w zależności od pór roku: jasno-zielony (wiosna), jasno-niebieski (lato), jasno-różowy (jesień), jasno-żółty (zima)[5]
  • szeroka gama specjalnych schematów oświetlenia dla świąt narodowych i lokalnych. Przykładem może być okres kwitnienia wiśni (hanami), kiedy most świeci intensywnie różowym kolorem.

Przypisy

  1. 1,0 1,1 JB本四高速:技術情報:本州四国連絡橋の紹介:明石海峡大橋
  2. Megastructures. National Geographic dla Channel Five.
  3. Czyli metalowe rusztowania i kratownice.
  4. JB本四高速:イベント情報:ライトアップ情報:明石海峡大橋
  5. Odcienie tych kolorów są właściwie nazywane przez twórców mostu "Perłowymi", np. Perłowy Błękit;

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]