omega Centauri
Współrzędne: 
13h26m47,00s; −47°28'51,00"
| omega Centauri | |
 Gromada kulista omega Centauri (ESO) |
|
| Odkrywca | Edmund Halley |
| Data odkrycia | 1677 |
| Dane obserwacyjne (J2000) | |
| Gwiazdozbiór | Centaur |
| Typ | kulista, VIII |
| Rektascensja | 13h 26m 47,0s |
| Deklinacja | -47° 28' 51" |
| Odległość | 15 000 ly |
| Jasność obserwowana | 3,7m |
| Rozmiar kątowy | 55,0' |
| Charakterystyka fizyczna | |
| Wymiary | ok. 150 ly |
| Liczba gwiazd | ok. 10 000 000 |
| Alternatywne oznaczenia | |
| ω Centauri, NGC 5139, GCL 24, ESO 270-SC11 | |
omega Centauri (również NGC 5139 lub ESO 270-SC11) – gromada kulista, znajdująca się w gwiazdozbiorze Centaura w odległości około 15 000 lat świetlnych od Ziemi. Została odkryta w 1677 roku przez Edmunda Halleya.
omega Centauri jest jedną z najbliższych nam gromad kulistych. Jest równocześnie największą i najjaśniejszą spośród około 200 znanych gromad kulistych znajdujących się w halo Drogi Mlecznej. Na niebie zajmuje obszar większy niż Księżyc w pełni. Rozciąga się na obszarze ok. 150 lat świetlnych i zawiera około 10 000 000 gwiazd. Choć większość gromad składa się z gwiazd w zbliżonym wieku i o tym samym składzie chemicznym, omega Centauri wykazuje obecność różnych populacji gwiazd z szerokim zakresem wieku i obfitości pierwiastków chemicznych. Wiek gromady szacuje się na 12 miliardów lat.
Na podstawie obserwacji prowadzonych przy pomocy Teleskopu Hubble'a oraz Obserwatorium Gemini ocenia się, że w centrum gromady znajduje się czarna dziura o masie ponad 40 tysięcy mas Słońca. O obecności czarnej dziury świadczy zaskakująco szybki ruch gwiazd znajdujących się w centrum. Dotychczas w gromadach kulistych czarną dziurę odkryto tylko w gromadzie G1 należącej do sąsiedniej galaktyki Andromedy. Istnieją przypuszczenia, że omega Centauri jest tak naprawdę karłowatą galaktyką przechwyconą w wyniku zbyt bliskiego spotkania przez Drogę Mleczną.
Zobacz też [edytuj]
Bibliografia [edytuj]
- Ian Ridpath, Wil Tirion, Mini Encyklopedia "Niebo nocą". Oficyna Widawnicza Atena 1995, ISBN 83-85414-61-4
