Portal:Astronomia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Astronomia
    w polskojęzycznej Wikipedii

Q space.svg
A cóż piękniejszego nad niebo, które przecież ogarnia wszystko co piękne?...
Mikołaj Kopernik

Ta strona to portal dla wikipedystów zainteresowanych zagadnieniami z zakresu astronomii, jej historią, jak i wydarzeniami bieżącymi.

Astronomia - nauka o ciałach niebieskich, ich budowie, ruchach, pochodzeniu i ewolucji oraz o materii rozproszonej w przestrzeni kosmicznej (zwanej też kosmosem).


Aktualności

19 sierpnia 2014 - drugi polski satelita naukowy BRITE-PL "Heweliusz" wystartował o 5:15 czasu polskiego na pokładzie rakiety Chang Zheng 4B (Długi Marsz-4B) z chińskiego kosmodromu Taiyuan Satellite Launch Center (brite.pl)

Sonda Rosetta wraz z lądownikiem Philae

6 sierpnia 2014 - sonda kosmiczna Rosetta dotarła do celu swojej misji - komety 67P/Czuriumow-Gierasimienko (ESA)

30 czerwca 2014 - mija 10 lat od startu misji sondy Cassini (JPL)

4 czerwca 2014 - ukazała się informacja o uzyskaniu pierwszego światła z zainstalowanego na teleskopie VLT instrumentu SPHERE służącego do poszukiwania i badania planet pozasłonecznych (ESO, AstroNEWS)

4 czerwca 2014 - poinformowano o odkryciu Obiektu Thorne'a-Żytkowej; obiekt o nazwie HV 2112 znajduje się w Małym Obłoku Magellana (Uniwersytet Colorado)

2 czerwca - dzięki Kepler-10c pojawił się nowy, nieoficjalny typ planet skalistych tzw. Mega-Ziemia, a to dlatego, że Kepler-10c ma 2,3 raza większą średnicę oraz 17 razy większą masę niż nasza planeta, czyli znacznie większa niż wcześniej odkrywane Superziemie (Harvard CfA)

30 kwietnia 2014 - ESO poinformowało, że po raz pierwszy udało się zmierzyć czas obrotu, czyli "dzień" planety pozasłonecznej beta Pictoris b (ESO)

25 kwietnia - NASA poinformowała o odnalezieniu najzimniejszego jak dotąd brązowego karła oznaczonego symbolem WISE J085510.83-071442.5 (NASA)

Artystyczna wizja Kepler-186f

17 kwietnia - ogłoszono odkrycie Kepler-186f, pierwszej planety pozasłonecznej wielkością zbliżonej do Ziemi znajdującej się w ekosferze swojej planety (NASA)

26 marca 2014 - poinformowano o odkryciu pierwszego systemu pierścieni planetarnych wokół planetoidy. Pierścienie otaczają planetoidę (10199) Chariklo (ESO).

26 marca 2014 - ogłoszono odkrycie planetoidy 2012 VP113, obiektu o najbardziej odległym od Słońca punkcie peryhelium orbity w całym znanym Układzie Słonecznym (Minor Planet Electronic Circ.)

14 grudnia 2013 - chińska sonda kosmiczna Chang’e 3 wylądowała na Księżycu, wyposażona jest w zdalnie sterowany pojazd księżycowy o nazwie "Jaspisowy królik", który zjechał na powierzchnię naturalnego satelity Ziemi; było to pierwsze od 37 lat miękkie lądowanie na Księżycu (PAP, odkrywcy.pl)

28 listopada 2013 - kometa C/2012 S1 (ISON) znalazła się najbliżej Słońca (osiągnęła peryhelium), przy czym prawdopodobnie rozpadła się. Pozostał po niej tylko niewielki fragment jądra. (losyziemi.pl, losyziemi.pl, astropolis.pl)

22 listopada 2013 - ESA wystrzeliła misję Swarm złożoną z trzech satelitów, przeznaczoną do badania pola magnetycznego Ziemi (ESA)

21 listopada 2013 - pierwszy polski satelita naukowy BRITE-PL "Lem" wystartował o 8:10 czasu polskiego na pokładzie rakiety Dniepr z bazy wojskowej Jasny, położonej na południu Uralu (brite.pl, tvn24.pl)

18 listopada 2013 - NASA wystrzeliła w kierunku Marsa satelitę MAVEN (NASA)

11 listopada 2013 - w Kazachstanie wylądowała kapsuła Sojuz TMA-09M z 37 załogą ISS oraz pochodnią olimpijską igrzysk w Soczi (ESA, NASA)

7 listopada 2013 - eksperci ESA informują, że między 9 a 11 listopada satelita GOCE spłonie w atmosferze, a jego szczątki mogą dotrzeć do powierzchni Ziemi. (odkrywcy.pl)

5 listopada 2013 - indyjski satelita Mangalyaan został wystrzelony i rozpoczął misję na Marsa (AstroNEWS)

2 listopada 2013 - 10-letni Nathan Gray odkrył supernową PSN J18032459+70133

15 lipca 2013 – poinformowano o odkryciu 14. księżyca Neptuna, oznaczonego jako S/2004 N 1. Odkrycia dokonano 1 lipca br. dzięki analizie zdjęć wykonanych przez Kosmiczny Teleskop Hubble’a (hubblesite.org)

Czy wiesz...
Astronomische Nederlandse Satelliet

…na czym polegał eksperyment z reflektorem przeprowadzony na stacji kosmicznej Mir?

…jakich rozmiarów są największe kratery uderzeniowe w Europie, w Azji, w Afryce, w Ameryce Południowej, w Ameryce Północnej i w Australii?

Saturn–Apollo 8

…w jaki sposób formuje się ogon heliosfery?

…jaka była misja pierwszego holenderskiego sztucznego satelity? (grafika)

…jaki kolor ma obserwowana w świetle widzialnym planeta pozasłoneczna GJ 504 b?

…ile lat po starcie spłonęła w atmosferze ziemskiej makieta Saturn–Apollo 8? (na zdjęciu)

Tyrrhenus Mons

który wulkan jest uznawany za jeden z najstarszych na Marsie? (na mozaice zdjęć)

Extragalactic distance ladder.JPG

…dlaczego szereg różnych metod pomiaru odległości w astronomii określa się mianem drabiny? (diagram)

Star cluster NGC 3766.jpg

…że pod lądolodem Antarktydy przypuszczalnie znajduje się jeden z największych kraterów uderzeniowych na Ziemi, którego wybicie mogło się przyczynić do największego masowego wymierania i rozpadu Gondwany?

…w której gromadzie gwiazd odkryto nowy typ gwiazd zmiennych? (na zdjęciu)

Superbąbel Henize 70 w Wielkim Obłoku Magellana

…jak duże mogą być superbąble? (na zdjęciu)

…co było przyczyną powstania krateru Araguainha?

…jakie badania prowadził pierwszy szwedzki sztuczny satelita?

…że w folklorze ludów bałtycko-fińskich oraz w eposach Kalevala i Kalevipoeg można znaleźć opis katastrofy kosmicznej?

…ile gwiazd obejmuje SAO Star Catalog?

który meteoryt zawiera ziarenka ditlenku krzemu, które są starsze od Układu Słonecznego?

…do którego typu należą najsłabiej świecące gwiazdy?(na ilustracji)


Artykuł miesiąca
Meteor z roju perseid w 2010 roku nad teleskopem VLT

Perseidy (PER) – jeden z najbardziej regularnych rojów meteorów, którego orbita przecina się każdego roku z ziemską w dniach 17 lipca24 sierpnia. Maksimum roju obserwuje się pomiędzy 12 a 14 sierpnia. Rój ten związany jest z kometą Swift-Tuttle. Podczas okresu występowania roju radiant przemieszcza się przez gwiazdozbiory: Kasjopei, Perseusza i Żyrafy (w maksimum aktywności znajduje się w pobliżu gwiazdy η Persei). Przeciętna aktywność tego roju w ostatnich latach wynosi około 100 ZHR.

Są one obserwowane od około 2000 lat, zaś najwcześniejsze informacje o obserwacjach pochodzą z Dalekiego Wschodu.


przeczytaj cały artykuł | poprzednie miesiące...

Sylwetka badacza
Ławka z rzeźbą Marii Cunitz w Świdnicy

Maria Cunitz lub Maria Cunitia, inne wersje nazwiska: Cunitiae, Kunicia, Kunic, Kunicka (ur. ok. 1610 w Wołowie, zm. 24 sierpnia 1664 w Byczynie) – śląska astronom, autorka pracy Urania propitia, będącej udoskonaleniem Tablic Rudolfińskich Keplera.

Życiorys

Maria Cunitz była najstarszą córką Marii Schultz i dr. Henryka Cunitza ze Świdnicy. Jak wiele rodów szlacheckich i mieszczańskich na Śląsku, rodzina Cunitzów mogła wywodzić się ze słowiańskiej ludności. Podobnie jak w przypadku Mikołaja Kopernika i Jana Heweliusza niełatwo określić jednoznacznie jej narodowość, gdyż współczesne pojęcie narodowości pojawiło się dopiero w XIX wieku, a w jej czasach nie odgrywało istotnej roli.

przeczytaj cały artykuł | poprzednie sylwetki...

Działy astronomii

Pojęcia ogólne

Najjaśniejsze gwiazdy

Kategorie

Artykuły medalowe

Dobre artykuły

Zdjęcie miesiąca

NGC 604 – największy region formowania się gwiazd w pobliskiej galaktyce M33. Zdjęcie jest połączeniem danych z obserwacji w zakresie promieni rentgenowskich z teleskopu rentgenowskiego Chandra (kolor niebieski) oraz w zakresie optycznym z Kosmicznego Teleskopu Hubble'a (czerwony i zielony).

Do zrobienia

Do napisania

Baza Marsjańska w Toruniu - ciemna galaktyka - Erik Bertil Holmberg - fotometria UBV - gwiazda azymutalna - Isaac Newton Group of Telescopes - J2000.0 - James Clerk Maxwell Telescope - Marc W. Buie - montaż amerykański - PCAS - Planetary Data System - poprawka bolometryczna - refrakcja azymutalna - Societe Astronomique de France - synteza apertury - teleskop Maksutowa - woda na Marsie - wybuch gwiazdy - zależność Eddingtona - zderzenie gwiazd

więcej propozycji


Do poszerzenia

aberracja planetarna - anomalia prawdziwa - astrofotografia - asterosejsmologia - Catalina Sky Survey - ciało niebieskie - ciąg główny - Droga Mleczna - Efekt Sachsa-Wolfe'a - ekstynkcja atmosferyczna - gaz międzyplanetarny - Grupa Kreutza - gwiazda rozbłyskowa - heliofizyka - Messier 73 - meteoryt kamienny - meteoryt żelazny - mgławica emisyjna - NEAT - NGC 206 - NGC 1850 - Pierre Méchain - pierwotna nukleosynteza - protoplaneta - radioastronomia - sfera armilarna - Tellurium - zagubione komety - zagubione planetoidy - Związek Tully’ego-Fishera

Technikalia

Przydatne linki:


Astronomia w projektach siostrzanych

Astronomia na Wikinews Astronomia na Wikibooks Astronomia na Wikicommons
Wiadomości Darmowe podręczniki Ilustracje
Wikinews-logo.png Wikibooks-logo.svg Commons-logo.svg

Inne portale tematyczne w polskiej Wikipedii

Portal.svg
Czym są portale? • Portal:Portale • Czym są wikiprojekty?