Pathet Lao

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Oddział Pathet Lao po zajęciu miasta Sam Neua w 1953 roku
Laos
Godło Laosu
Ten artykuł jest częścią serii:
Ustrój i polityka
Laosu

Pathet Lao (lao. ປະເທດລາວ, Kraj Laotańczyków) – komunistyczny i nacjonalistyczny laotański ruch polityczny. Został ukształtowany w połowie XX wieku i ostatecznie w 1975 roku przejął pełnię władzy w Laosie po wojnie domowej (1953–1975), proklamując w kraju Laotańską Republikę Ludowo–Demokratyczną. Od początku swojej działalności związany był z komunistami wietnamskimi, a także zaopatrywany i zorganizowany przez Demokratyczną Republikę Wietnamu. Po zdobyciu przez komunistów władzy w Laosie nazwa Pathet Lao została zarzucona.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pathet Lao uważana była za laotański odpowiednik Việt Minhu i Wietkongu[1]. Określenie to z czasem stało się ogólną nazwą dla laotańskich komunistów. Kojarzonym z nią ugrupowaniem politycznym stała się w latach 1955–1972 Laotańska Partia Ludowa, a w końcu Laotańska Partia Ludowo-Rewolucyjna (od 1972 do dnia dzisiejszego). Od chwili oficjalnego przejęcia władzy w listopadzie 1975 roku i obalenia króla Savang Vatthana Pathet Lao nie zaprzestał działalności, przekształcając się z ruchu partyzanckiego w ugrupowanie rządzące i w odróżnieniu od kambodżańskich Czerwonych Khmerów był właściwie przedłużeniem środowiska wietnamskich komunistów, będąc pod ich całkowitą kontrolą[2].

Głównymi postaciami ruchu byli: książę Souphanouvong, Kaysone Phomvihane, Phoumi Vongvichit, Nouhak Phoumsavanh oraz Khamtai Siphandon. W sierpniu 1960 roku, gdy Kong Le, dowódca 2 Bataillon Parachutistes Armii Laotańskiej, dokonał udanego zamachu stanu w Wientianie i wezwał wszystkie obce wojska – przede wszystkim Amerykanów – do opuszczenia kraju, Pathet Lao udzieliła mu swego poparcia. Po zdławieniu puczu przez wojska prorządowe Kong Le i siły Pathet Lao, osłaniane przez siły północnowietnamskie, wycofały się na północ[3].

Pathet Lao walczył w 1968 roku z inwazją Armii Północnego Wietnamu i wojskami amerykańskimi w 1971. W latach wojny wietnamskiej (1957–1973) przetrzymywał na terytorium Laosu pewną liczbę amerykańskich jeńców wojennych, jak np. Davida Hrdlickę więzionego w jaskiniach na północ od miejscowości Ban Na Kay Tay[4].

W kwietniu 1975 roku, po upadku rządu w Wietnamie Południowym, Pathet Lao podpisała z Wietnamem porozumienie, na mocy którego zezwolono armii wietnamskiej na stałe przebywanie w Laosie. Przez następnych 15 lat kraj stał się niemalże kolonią wietnamską. Ostatni żołnierze wietnamscy wycofali się z Laosu dopiero w 1988 roku[2].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. K.Conboy, s.6.
  2. 2,0 2,1 K.Conboy, s.63.
  3. K.Conboy, s.12-13.
  4. R.Colvin, s.17.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Kenneth Conboy: War in Laos 1954-1975. Carrollton, TX: Squadron/Signal Publications, 1994. ISBN 0-89747-315-9.
  • Rod Colvin: First Heroes:ThePOWs Left Behind in Vetnam. NewYork: Irvington Publishers, 1987. ISBN 0-8290-2008-X.