Philip Zimbardo

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Prof. Philip G. Zimbardo, Warszawa 2009

Philip George Zimbardo (ur. 23 marca 1933) – amerykański psycholog, od 1968 roku profesor Uniwersytetu Stanforda, obecnie na emeryturze.

Znany z przeprowadzenia eksperymentu więziennego, założyciel Kliniki Nieśmiałości, autor wielu książek, z których najbardziej znana to „Psychology and Life” (Psychologia i życie). Działał aktywnie na rzecz popularyzacji psychologii, występując w cyklu programów „Discovering Psychology”.

Założyciel i patron działającego od 2014 roku jedynego w Polsce Centrum Zimbardo. Ulokowany w Katowicach na Nikiszowcu ośrodek jest miejscem spotkań i edukacji młodzieży.

W 2002 roku Zimbardo pełnił funkcję przewodniczącego Amerykańskiego Towarzystwa Psychologicznego[1].

W 1954 uzyskał tytuł bakałarza w Brooklyn College, rok później otrzymał tytuł magistra na Uniwersytecie Yale, na tym samym uniwersytecie doktoryzował się w 1959. W latach 1960-1967 wykładał na uniwersytetach: Yale, Columbia, Barnard College oraz Nowojorskim.

Philip Zimbardo zajmował się wieloma dziedzinami psychologii, z czego najbardziej znane są jego dokonania w dziedzinie psychologii społecznej oraz badania nad nieśmiałością. Zajmuje się też psychologią zła, terroryzmu i dehumanizacji. Badania te zaowocowały wydaniem w 2007 roku przełomowej książki „The Lucifer Effect: Understanding How Good People Turn Evil” (Efekt Lucyfera: Dlaczego dobrzy ludzie czynią zło?), którego polską edycję wydało w 2009 roku Wydawnictwo Naukowe PWN. W roku 2009 PWN opublikowało również książkę P. Zimbardo i J. Boyda pt.(Paradoks czasu), ukazującą czas i zarządzanie nim przez pryzmat perspektyw, w których żyje współczesna jednostka i co można zrobić, żeby znaleźć lepszą perspektywę, tj. umożliwiającą dostrojenie własnego zegara psychologicznego. Jego żoną jest pochodząca z Polski Christina Maslach (Krystyna Maślak)[2]. Była ona jednym z badaczy uczestniczących w eksperymencie więziennym, była też jedną z pierwszych osób, które uświadomiły profesorowi Zimbardo, że eksperyment wymyka się spod kontroli[3]. Pobrali się rok po zakończeniu eksperymentu, 10.08.1972 r.[4]. Christina Maslach jest obecnie (2006) profesorem psychologii na University of California w Berkeley, wicedyrektorem studiów licencjackich oraz dziekanem literatury i nauk ścisłych.

Stanfordzki eksperyment więzienny[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Eksperyment więzienny.

W 1971 Zimbardo wraz z grupą współpracowników przeprowadził jeden z najbardziej znanych eksperymentów w historii psychologii: stanfordzki eksperyment więzienny. W piwnicach Wydziału Psychologii Uniwersytetu Stanforda zainscenizowano więzienie, w którym zamknięto 24 zdrowych psychicznie studentów wybranych spośród ochotników, jacy zgłosili się do wzięcia udziału w eksperymencie. Podzielono ich losowo na dwie grupy: więźniów i strażników. Eksperyment miał pokazać znaczenie wpływu sytuacji społecznej na zachowanie jednostki. Uczestnicy eksperymentu zaczęli wcielać się w przypisane im role. Strażnicy zaczęli postępować brutalnie i sadystycznie w stosunku do więźniów, pojawiły się zachowania patologiczne. W nocy z piątego na szóstego dnia eksperymentu więźniowie wzniecili bunt. Następnego dnia prowadzący zdecydowali się zakończyć przewidziany na czternaście dni eksperyment ze względu na obawę utraty kontroli nad sytuacją. Eksperyment został udokumentowany na filmie Cicha Furia Philipa Zimbardo – płyta z filmem ukazała się w Polsce w lutym 2007 roku.

Klinika Nieśmiałości[edytuj | edytuj kod]

Philip Zimbardo poświęcił wiele czasu na badanie zjawiska nieśmiałości. Efektem jego pracy jest wiele artykułów na ten temat oraz znana, przetłumaczona na 10 języków (w tym polski) książka „Shyness: What it is, What to do about it" (Nieśmiałość. Co to jest? Jak sobie z nią radzić?), a także założona przy Pacific Graduate School of Psychology w Palo Alto Klinika Nieśmiałości.

Przypisy

  1. Former APA Presidents. apa.org. [dostęp 2012–03–10].
  2. informacja podana przez prof. Zimbardo w wywiadzie dla Teleexpressu z 7.04.2009 r.
  3. P.Zimbardo, Efekt Lucyfera, PWN 2009, str. 189-192
  4. P.Zimbardo, Efekt Lucyfera, PWN 2009, str. 264
Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
Philip Zimbardo

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]