Reinhard Keiser

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Reinhard Keiser (ur. w styczniu 1674, zm. 12 września 1739) – niemiecki kompozytor epoki baroku. Tworzył głównie w Hamburgu. Skomponował ponad 100 oper. W roku 1745 Johann Adolph Scheibe stwierdził, że Keiser jest równie dobrym kompozytorem jak Johann Kuhnau, Georg Friedrich Händel i Georg Philipp Telemann (również związany z operą hamburską - Theather am Gänsemarkt), lecz po śmierci został zapomniany i dopiero od niedawna wraca do łask. Najsłynniejszą z jego oper jest Croesus (Krezus) z roku 1710, wystawiona ponownie w 1730 r.

Dzieciństwo i młodość[edytuj | edytuj kod]

Urodził się w Teuchern niedaleko Weißenfels jako syn organisty i nauczyciela Gottfrieda Keisera (ur. ok. 1650). Kształcili go organiści Johann Schelle i Johann Kuhnau bezpośredni poprzednicy J. S. Bacha jako kantora w Lipsku. W okresie dzieciństwa Keisera spędzonego w Teuchern (1674-1685) i jego studiów w Lipsku (1685-1692) dwór w Weißenfels urósł do rangi jednego z ważnych ośrodków muzycznych w Niemczech. W roku 1677 działało tam 16 muzyków, zaś w 1726, 32 muzyków: kapelmistrz, 6 wokalistów, 5 instrumentalistów, 8 trębaczy, 1 tympanista, 7 oboistów i fagocistów, 2 grających na rogu, 1 chórzysta, 1 kalkant (kalikant).

Początki kariery[edytuj | edytuj kod]

W roku 1694 Keiser został nadwornym kompozytorem księcia Brunszwik - Wolfenbüttel, choć zapewne był tam już w 1692, by oglądać opery w miejskiej operze liczącej 1200 miejsc Theather am Gänsemarkt), dającej od roku 1691 przedstawienia. Tam Keiser wystawił swą pierwszą operę Procris und Cephalus, w tym samym roku Hamburg ujrzał kolejną operę Kaisera Basilius, którą pochwalił sam król krytyki muzycznej ówczesnego Hamburga i Niemiec Północnych Johann Mattheson.

Opera Hamburska[edytuj | edytuj kod]

Theather am Gänsemarkt w latach dwudziestych XVIII w.

Po 1697 osiedlił się na stałe w Hamburgu i został głównym dyrektorem odnowionej Theather am Gänsemarkt), przerabianej od 1697 do 1717. Od 1703 do 1709 roku Keiser urządzał w niej dwa-trzy przedstawienia tygodniowo. Dla magistratu Hamburga Keiser komponował opery, serenady i muzykę okolicznościową. W roku 1712 Reinhard Keiser poślubił Barbarę Oldenburg, córkę Hieronymusa Oldenburga, muzyka miejskiego z Hamburga. Mieli dwoje dzieci; w 1712 urodziła się Sophia Dorothea Louyse, a w 1718 syn Wilhelm Friedrich.

Poszukiwanie innego zatrudnienia[edytuj | edytuj kod]

Gänsemarktoper-wnętrze

.

W roku 1718, gdy opera hamburska podupadła, opuścił miasto by szukać zatrudnienia. Jego droga wiodła przez Turyngię i Stuttgart. Z tego okresu przetrwały trzy manuskrypty sonat skrzypcowych. Podczas lata 1721 roku znów odwiedził Hamburg, ale już po kilku tygodniach wyruszył nagle do Danii. Cała Kopenhaga oklaskiwała występy jego hamburskiej trupy teatralnej. Powodem wyjazdu mogła być coraz silniejsza pozycja jaką w Theather am Gänsemarkt zdobywał sobie Georg Philipp Telemann, zaangażowany przez magistrat w czasie nieobecności Keisera. Między 1721 a 1727 rokiem Keiser podróżował nieustannie między Hamburgiem a Kopenhagą. Duński król nadał mu tytuł mistrza Królewskiej Opery Duńskiej.

Po rozwiązaniu trupy Keiser znów powrócił do Hamburga, lecz sytuacja stała się dla niego trudna. Z okresu między 1722 a 1734 przetrwały trzy opery. Osobiste relacje między Keiserem a Telemannem pozostały dobre. Telemann wystawiał nadal wiele oper Keisera.

W roku 1728 Keiser został precentorem katedry w Hamburgu i do śmierci pisał głównie muzykę kościelną.

Opery[edytuj | edytuj kod]

Linki[edytuj | edytuj kod]

This article incorporates text from the 1911 Encyclopædia Britannica, which is in the public domain.

Literatura[edytuj | edytuj kod]

  • Klaus Zelm, Die Opern Reinhard Keisers. Studien zur Chronologie, Überlieferung und Stilentwicklung. Katzbichler, München u. a. 1975, ISBN 3-87397-107-0, (Musikwissenschaftliche Schriften 8).
  • Arno Lücker: Reinhard Keisers Orpheus-Opern - Anmerkungen zu den Libretti. In: Frankfurter Zeitschrift für Musikwissenschaft 7, 2004, ISSN 1438-857X,