Scenedesmus

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Scenedesmus
Scenedesmaceae.jpg
różne gatunki Scenedesmus
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Gromada Zielenice
Klasa Zielenice właściwe
Rząd Chlorokokowce
Rodzina Scenedesmaceae
Rodzaj Scenedesmus
Nazwa systematyczna
Scenedesmus
Meyen 1829
Galeria zdjęć i grafik w Wikimedia Commons Galeria zdjęć i grafik w Wikimedia Commons

Scenedesmus – rodzaj glonów z gromady zielenic. Wałeczkowate komórki tworzą najczęściej czterokomórkowe cenobia ustawiając się w rządku. Cenobia mogą być również dwukomórkowe lub ośmiokomórkowe, rzadziej o nieparzystej liczbie komórek. Komórki mogą występować także pojedynczo. Krańcowe komórki cenobiów często wytwarzają kolce. Postuluje się, że tworzenie cenobiów jest mechanizmem obronnym przed pochwyceniem przez zwierzęta, rodzajem cyklomorfozy, choć nie można wykluczyć hipotezy, że taki kształt jest próbą zapobieżenia opadaniu w toni wodnej. Za pierwszą hipotezą przemawiają obserwacje indukcji tworzenia cenobiów przez wydzielane przez zwierzęta planktonowe kairomony.

Rodzaj ten jest jednym z najpospolitszych w jeziorach mezotroficznych i eutroficznych rodzajów wchodzących w skład fitoplanktonu. Niektóre gatunki np. Scenedesmus quadricauda, S. subspicatus są obiektem analizy toksykologicznej (Karta charakterystyki (MSDS)). Na podstawie kryteriów morfologicznych oznaczono kilkaset gatunków podzielonych na następujące grupy (podrodzaje)[1]:

  • Scenedesmus sensu stricto – cenobia linearne, grube osłony galaretowate, komórki owalne lub eliptyczne
  • Armati – cenobia linerane lub silnie naprzemienne, wyraźna ornamentacja komórek, osłony galaretowate
  • Abundantes – cenobia linerane, kolce
  • Spinosi – cenobia linerane, duże i małe kolce
  • Desmodesmus – cenobia linerane, kolce
  • Acutodesmus – cenobia linearne, zdarzają się żeberkowania

Przypisy

  1. Karol Starmach: Plankton roślinny wód słodkich : metody badania i klucze do oznaczania gatunków występujących w wodach Europy Środkowej. Warszawa–Kraków: PWN, 1989. ISBN 8301091908.