Spotkanie w Hendaye
Spotkanie w Hendaye miało miejsce 23 października 1940 roku. Generał Francisco Franco wraz z ministrem spraw zagranicznych Hiszpanii, Ramonem Serrano Suñerem, spotkał się z Adolfem Hitlerem na stacji pociągów w Hendaye, na granicy hiszpańsko-francuskiej. To spotkanie miało na celu ustalenie warunków przystąpienia Hiszpanii do II wojny światowej.
Spis treści |
Geneza spotkania [edytuj]
Geneza porozumienia w Hendaye sięga czerwca 1940 roku, kiedy to upadek Francji był nieunikniony po ataku sił Osi. W związku z tym Hiszpania zmieniła swoje stanowisko w sprawie wojny, zastępując termin neutralność formułą strony niewalczącej, co można postrzegać jako pierwszy krok tego kraju w kierunku sojuszu z państwami Osi. 14 czerwca 1940 roku wojska hiszpańskie wkroczyły do międzynarodowej strefy Tangeru w Afryce Północnej, a pięć dni później Franco po raz pierwszy przedstawił Hitlerowi swoją ofertę włączenia się do wojny[1].
Przebieg spotkania [edytuj]
O godzinie 15:20 dnia 23 października 1940 Adolf Hitler przybył w wagonie swojego pociągu „Erika” na stację w Hendaye. W towarzystwie ministra spraw zagranicznych Rzeszy, Joachima von Ribbentropa, Führer czekał na Franco, który spóźnił się osiem minut. Rozmowa odbyła się w salonie wagonu pociągu, gdzie zasiadali Hitler, Franco, von Ribbentrop, Serrano Suñer oraz, jako tłumacze, ze strony niemieckiej Gross i ze strony hiszpańskiej Barón de las Torres. Führer przedstawił długi wywód na temat nowego porządku jaki miał zamiar wprowadzić w Europie i podkreślił ogromne znaczenie udziału Hiszpanii w wojnie po stronie Osi. Zgodnie z relacją Barona de las Torres, deklaracja Hitlera wyglądała następująco:
Führer wymienił ogromne korzyści jakie czerpałaby Hiszpania przystępując do wojny po stronie państw Osi, zaznaczając że wierzy iż nadejdzie moment w którym kraj ten zdeterminuje się do działania, nie do przyjęcia jest bowiem by pozostała neutralna w obliczu wydarzeń wojennych i interwencji wojsk Rzeszy w Pirenejach.[2]
Później Caudillo wygłosił równie długą mowę, która bardzo zirytowała Hitlera. Franco wciąż mówił o przejęciu przez Hiszpanów francuskiej strefy wpływów w Maroko z wyszczególnieniem Gibraltaru, pytając też czy Rzesza jest w stanie wysłać Hiszpanii 100.000 ton pszenicy. Argumenty generała przedstawiały się następująco:
- Zjednoczone Królestwo nie zostało jeszcze zwyciężone, a jego silny opór wynikał z tego, że czeka na pomoc Stanów Zjednoczonych
- Hiszpania nie mogła nikomu dać prawa rządzenia się na Gibraltarze
Zezwolenie Rzeszy na przejęcie Maroka przez Franco znacznie pogorszyłoby stosunki z francuskimi zwolennikami Hitlera, a w ujęciu Führera, Francja Vichy była o wiele ważniejszym sojusznikiem niż Hiszpania generała Franco.
Ponoć niemożliwe do przyjęcia warunki Hiszpanii sprawiły że Hitler wpadł w furię, mimo to spotkanie w Hendaye nie było kompletną klęską. Franco obiecał że Hiszpania będzie uczestniczyć w wojnie, aczkolwiek nie była to formalna obietnica i Hiszpania nie przystąpiła oficjalnie do Osi.
Błękitna Dywizja [edytuj]
Wydarzenie, które wykazało poparcie Hiszpanii dla państw Osi miało miejsce w czerwcu 1941 roku, po ataku nazistów na Związek Radziecki. Ogromna nienawiść społeczeństwa hiszpańskiego do komunistów[potrzebne źródło] spowodowała jego nacisk na ministra Serrano Suñera, który utworzył ochotniczy oddział mający walczyć z Sowietami. Oddział ten, znany pod nazwą Błękitnej Dywizji, był całkowicie finansowany ze środków Rzeszy, a jego działania odbywały się głównie w centralnej części ZSRR oraz w Leningradzie.
Przypisy
- ↑ 1.Tadeusz Miłkowski, Paweł Machcewicz, Historia Hiszpanii, str. 390-391, Zakład Narodowy im. Ossolińskich – Wydawnictwo, Wrocław 1998, ISBN 83-04-04629-6
- ↑ 2.http://www.generalisimofranco.com/historia/hendaya01.htm
