Spotkanie w Hendaye

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Spotkanie w Hendaye miało miejsce 23 października 1940 roku. Generał Francisco Franco wraz z ministrem spraw zagranicznych Hiszpanii, Ramonem Serrano Suñerem, spotkał się z Adolfem Hitlerem na stacji kolejowej w Hendaye, na granicy hiszpańsko-francuskiej. To spotkanie miało na celu ustalenie warunków przystąpienia Hiszpanii do II wojny światowej.

Geneza spotkania[edytuj | edytuj kod]

Geneza porozumienia w Hendaye sięga czerwca 1940 roku, kiedy to upadek Francji był nieunikniony po ataku sił Osi. W związku z tym Hiszpania zmieniła swoje stanowisko w sprawie wojny, zastępując termin neutralność formułą strony niewalczącej, co można postrzegać jako pierwszy krok tego kraju w kierunku sojuszu z państwami Osi. 14 czerwca 1940 roku wojska hiszpańskie wkroczyły do międzynarodowej strefy Tangeru w Afryce Północnej, a pięć dni później Franco po raz pierwszy przedstawił Hitlerowi swoją ofertę włączenia się do wojny[1].

Przebieg spotkania[edytuj | edytuj kod]

O godzinie 15:20 dnia 23 października 1940 Adolf Hitler przybył w wagonie swojego pociągu „Erika” na stację w Hendaye. W towarzystwie ministra spraw zagranicznych Rzeszy, Joachima von Ribbentropa, Führer czekał na Franco, który spóźnił się osiem minut. Rozmowa odbyła się w salonie wagonu pociągu, gdzie zasiadali Hitler, Franco, von Ribbentrop, Serrano-Suñer oraz, jako tłumacze, ze strony niemieckiej Gross i ze strony hiszpańskiej Barón de las Torres. Führer przedstawił długi wywód na temat nowego porządku, jaki miał zamiar wprowadzić w Europie, i podkreślił ogromne znaczenie udziału Hiszpanii w wojnie po stronie Osi. Zgodnie z relacją Barona de las Torres deklaracja Hitlera wyglądała następująco:

Führer wymienił ogromne korzyści, jakie czerpałaby Hiszpania przystępując do wojny po stronie państw Osi, zaznaczając, że wierzy, iż nadejdzie moment, w którym kraj ten zdeterminuje się do działania, nie do przyjęcia jest bowiem, by pozostał neutralny w obliczu wydarzeń wojennych i interwencji wojsk Rzeszy w Pirenejach.[2]

Później Caudillo wygłosił równie długą mowę, która bardzo zirytowała Hitlera. Franco wciąż mówił o przejęciu przez Hiszpanów francuskiej strefy wpływów w Maroko z wyszczególnieniem Gibraltaru, pytając też, czy Rzesza jest w stanie wysłać Hiszpanii 100 000 ton pszenicy. Argumenty generała przedstawiały się następująco:

  • Zjednoczone Królestwo nie zostało jeszcze zwyciężone, a jego silny opór wynikał z tego, że czeka na pomoc Stanów Zjednoczonych
  • Hiszpania nie mogła nikomu dać prawa rządzenia się na Gibraltarze

Zezwolenie Rzeszy na przejęcie Maroka przez Franco znacznie pogorszyłoby stosunki z francuskimi zwolennikami Hitlera, a w ujęciu Führera, Francja Vichy była o wiele ważniejszym sojusznikiem niż Hiszpania generała Franco.

Sztandar Błękitnej Dywizji

Ponoć niemożliwe do przyjęcia warunki Hiszpanii sprawiły, że Hitler wpadł w furię, mimo to spotkanie w Hendaye nie było kompletną klęską. Franco obiecał, że Hiszpania będzie uczestniczyć w wojnie, aczkolwiek nie była to formalna obietnica i Hiszpania nie przystąpiła oficjalnie do Osi.

Błękitna Dywizja[edytuj | edytuj kod]

Wydarzenie, które wykazało poparcie Hiszpanii dla państw Osi miało miejsce w czerwcu 1941 roku, po ataku nazistów na Związek Radziecki. Ogromna nienawiść społeczeństwa hiszpańskiego do komunistów[potrzebne źródło] spowodowała jego nacisk na ministra Serrano Suñera, który utworzył ochotniczy oddział mający walczyć z Sowietami. Oddział ten, znany pod nazwą Błękitnej Dywizji, był całkowicie finansowany ze środków Rzeszy, a jego działania odbywały się głównie w centralnej części ZSRR oraz na przedpolach Leningradu.

Przypisy

  1. 1.Tadeusz Miłkowski, Paweł Machcewicz, Historia Hiszpanii, str. 390-391, Zakład Narodowy im. Ossolińskich – Wydawnictwo, Wrocław 1998, ISBN 83-04-04629-6
  2. 2.http://www.generalisimofranco.com/historia/hendaya01.htm

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]