Szarotka (roślina)
| Szarotka | |
|---|---|
 Szarotka alpejska
|
|
| Systematyka[1] | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | rośliny |
| Klad | rośliny naczyniowe |
| Klad | Euphyllophyta |
| Klad | rośliny nasienne |
| Klasa | okrytonasienne |
| Klad | astrowe |
| Rząd | astrowce |
| Rodzina | astrowate |
| Podrodzina | Asteroideae |
| Rodzaj | szarotka |
| Nazwa systematyczna | |
| Leontopodium R.Br. ex Cass. Bull. Sci. Soc. Philom. Paris 1819: 144. Sep 1819 |
|
 Zdjęcia i grafiki w Commons |
|
_Bureau.jpg&filetimestamp=20090727150326)
Szarotka (Leontopodium) – rodzaj roślin z rodziny astrowatych. Rodzaj obejmuje około 35 gatunków występujących na terenach górskich, głównie na obszarze południowo-wschodniej Azji[2]. Szarotka alpejska występuje w zachodnich Karpatach, zaś pozostałe gatunki na Dalekim Wschodzie, Syberii i w górach Azji środkowej. We florze Polski występuje tylko jeden gatunek. Gatunkiem typowym jest Leontopodium alpinum Cass.[3].
Spis treści |
[edytuj] Morfologia
Byliny pokryte charakterystycznym filcowatym kutnerem[4]. Kwiaty zebrane w kuliste koszyczki na szczytach pędów. Koszyczki te zawierają włącznie kwiaty rurkowate o barwie żółtej lub kremowej i otoczone są filcowato owłosionymi listkami[4]. Wszystkie liście pojedyncze, lancetowate i jak cała roślina pokryte kutnerem. Kutner ten chroni rośliny zarówno przed zimnem, jak i silnym (w wysokich górach) promieniowaniem słonecznym.
[edytuj] Systematyka
Simlera Bubani
- Pozycja systematyczna wg APweb (aktualizowany system system APG III z 2009)
Angiosperm Phylogeny Website adoptuje podział na podrodziny astrowatych (Asteraceae) opracowany przez Panero i Funka w 2002[5], z późniejszymi uzupełnieniami[6]. Zgodnie z tym ujęciem rodzaj Dimorphoteca należy do plemienia Gnaphalieae (Cass.) Lecoq & Juillet, podrodziny Asteroideae (Juss.) Chev. W systemie APG III astrowate są jedną z kilkunastu rodzin rzędu astrowców (Asterales), wchodzącego w skład kladu astrowych w obrębie dwuliściennych właściwych[1].
- Pozycja w systemie Reveala (1993-1999)
Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa astrowe (Asteridae Takht.), nadrząd astropodobne (Asteranae Takht.), rząd astrowce (Asterales Lindl), rodzina astrowate (Asteraceae Dumort.), rodzaj szarotka (Leontopodium (Pers.) R.Br. ex Cass.)[7].
- Gatunki flory Polski[8]
- szarotka alpejska (Leontopodium alpinum Cass.)
- Inne gatunki (wybór)
- Leontopodium brachyactis Gand.
- Leontopodium conglobatum (Turcz.) Hand-Mazz.
- Leontopodium discolor Beauverd
- Leontopodium kurilense Takeda
- Leontopodium leontopodioides (Willd.) Beauverd
- Leontopodium nanum (Hook. f. et Thoms.) Hand.-Mazz.
- Leontopodium ochroleucum Beauverd
- Leontopodium palibianum Beauverd
[edytuj] Zastosowanie
Niektóre gatunki są uprawiane jako rośliny ozdobne. Są całkowicie mrozoodporne, źle natomiast toleruja długotrwałe, zwłaszcza jesienne deszcze[4]. Szczególnie nadają się do ogródków skalnych. Wymagają słonecznego stanowiska i przepuszczalnego, piaszczystego podłoża. Rozmnaża się je przez nasiona lub podział.
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-04-15].
- ↑ Alicja Szweykowska, Jerzy Szweykowski: Słownik botaniczny. Wyd. II, zmienione i uzupełnione. Warszawa: Wiedza Powszechna, 2003, s. 877. ISBN 83-214-1305-6.
- ↑ 3,0 3,1 Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-02-05].
- ↑ 4,0 4,1 4,2 Geoff Burnie i inni: Botanica. Rośliny ogrodowe. Könemann, 2005. ISBN 3-8331-1916-0.
- ↑ Panero J.L., Funk V.A.. Toward a phylogenetic subfamilial classification for the Compositae (Asteraceae). „Proceedings of the Biological Society of Washington”. 115 (4), s. 909–922, 2002. Biological Society of Washington.
- ↑ B. Baldwin, J. M. Bonifacino, T. Eriksson, V. A. Funk, C.A. Mannheimer, B. Nordenstam, N. Roque, I. Ventosa: Compositeae classification (ang.). Smithsonian National Museum of Natural History. [dostęp 2010-05-24].
- ↑ Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Leontopodium (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2009-02-05].
- ↑ Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland : a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
