Uhuru Kenyatta

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Uhuru Kenyatta
Uhuru Kenyatta Official.jpg
Data i miejsce urodzenia 26 października 1961
Nairobi
Kenia 4. Prezydent Republiki Kenii
Przynależność polityczna Sojusz Narodowy
Okres urzędowania od 9 kwietnia 2013
Poprzednik Mwai Kibaki
Kenia Minister Finansów Kenii
Przynależność polityczna Afrykański Narodowy Związek Kenii
Okres urzędowania od 23 stycznia 2009
do 26 stycznia 2012
Poprzednik John Michuki
Następca Robinson Njeru Githae
Kenia Minister Handlu Kenii
Przynależność polityczna Afrykański Narodowy Związek Kenii
Okres urzędowania od 13 kwietnia 2008
do 23 stycznia 2009
Poprzednik Mukhisa Kituyi
Następca Chirau Ali Mwakwere
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Uhuru Kenyatta, Barack Obama i Michelle Obama. (2014)

Uhuru Kenyatta (ur. 26 października 1961 w Nairobi) – kenijski polityk, minister rządu lokalnego (2001-2002 i w 2008) i minister handlu (2008-2009), minister finansów (2009-2012) i wicepremier (2008-2013). Przewodniczący Afrykańskiego Związku Narodowego Kenii (KANU, Kenya African National Union) w latach 2005-2012. Kandydat w wyborach prezydenckich w 2002 oraz zwycięzca wyborów w 2013. Prezydent Kenii od 9 kwietnia 2013.

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Uhuru Kenyatta jest synem pierwszego prezydenta Kenii, Jomo Kenyatty oraz jego czwartej żony, Nginy Kenyatty, zwanej popularnie w kraju Mamą Nginą. Należy do grupy etnicznej Kikuyu, a jego rodzina była jedną z najbogatszych w kraju[1]. Jego imię Uhuru, w języku suahili oznacza "wolność"[2].

Kenyatta uczęszczał do prestiżowej szkoły St Mary's School w Nairobi. Następnie wyjechał na studia do Wielkiej Brytanii[1] oraz do Stanów Zjednoczonych, gdzie studiował ekonomię i nauki polityczne na Amherst College[3].

Na scenie politycznej zaistniał w 1997, gdy został przewodniczącym partii KANU w swej rodzinnej miejscowości. W tym samym roku wziął udział w wyborach, ubiegając się o mandat w parlamencie z okręgu Gatundu South Constituency, z którego wcześniej kandydował jego ojciec. Przegrał jednak z Mosesem Mwihią, mało znanym stołecznym architektem. Po porażce wyborczej Kenyatta wycofał się z życia politycznego. Swoją uwagę skupił na kierowaniu rodzinnym interesem, w skład którego wchodziła sieć 5-gwiazdkowych hoteli, linie lotnicze oraz gospodarstwa hodowlane[1].

Z politycznego niebytu wyrwał go prezydent Daniel Moi, który w 1999 mianował Kenyattę przewodniczącym Kenya Tourism Board (Zarząd Turystyki Kenii). W październiku 2001 Kenyatta wszedł w skład parlamentu, a w listopadzie 2001 prezydent Moi mianował go ministrem rządu lokalnego w swoim gabinecie[4]. W marcu 2002 został wybrany jednym z czterech wiceprzewodniczących KANU[1]. W czasie urzędowania Kenyatta zyskał duże zaufanie prezydenta Moi, przez co ten pod koniec swojej kadencji w lipcu 2002, namaścił go na swojego następcę. W październiku 2002 wybór prezydenta zatwierdziło kierownictwo partii i oficjalnie mianowało Kenyattę kandydatem KANU w wyborach prezydenckich w grudniu 2002[1].

W wyborach prezydenckich z 27 grudnia 2002 Kenyatta został sromotnie pokonany przez lidera opozycji, Mwai Kibakiego, co oznaczało zakończenie 39-letnich rządów KANU. Uzyskał 31% głosów poparcia, podczas gdy Kibaki zdobył 62% głosów[5]. Jego porażkę tłumaczono niewielkim doświadczeniem politycznym i odbieraniem jego osoby przez społeczeństwo jako człowieka prezydenta Moi, mającego zapewnić mu spokojną emeryturę[2]. Kenyatta uzyskał jednakże mandat parlamentarny i został liderem opozycji. W styczniu 2005 objął stanowisko przewodniczącego KANU, pokonując w partyjnym głosowaniu Nicholasa Biwotta stosunkiem głosów 2980 do 622[6].

We wrześniu 2007 Kenyatta zdecydował się nie brać udziału w wyborach prezydenckich w grudniu 2007, udzielając poparcia swemu dotychczasowemu przeciwnikowi politycznemu, prezydentowi Mwai Kibakiemu[7]. Jak wyjaśniał nie zdecydował się na start, nie będąc pewnym zwycięstwa[8].

Po kwestionowanym zwycięstwie Kibakiego w wyborach prezydenckich, co w rezultacie doprowadziło kraj na krawędź wojny domowej, Uhuru Kenyatta 8 stycznia 2008 został mianowany ministrem rządu lokalnego w jego gabinecie[9]. 13 kwietnia 2008, po utworzeniu rządu jedności narodowej z Pomarańczowym Ruchem Demokratycznym Raili Odingi po długich negocjacjach politycznych, Kenyatta zajął stanowisko wicepremiera i ministra handlu[10]. 23 stycznia 2009 w wyniku zmian w gabinecie objął funkcję wicepremiera i ministra finansów[2].

W marcu 2011 prokurator Międzynarodowego Trybunału Karnego wysunął wobec Kenyatty i pięciu innych kenijskich polityków oskarżenie o dokonanie zbrodni przeciwko ludzkości w czasie zamieszek po wyborach prezydenckich z 2007. 23 stycznia 2012 Biuro Prokuratora wysunęło oficjalny akt oskarżenia, w którym potwierdziło zarzut zbrodni przeciwko ludzkości, w tym morderstwa, deportacji bądź przymusowych przesiedleń, gwałtu, prześladowania oraz innych niehumanitarnych działań[11]. MTK uznał go za pośredniego współprzestępcę, odpowiedzialnego za dokonanie ataku pomiędzy 24 a 28 stycznia 2008 na mieszkańców miast Nakuru i Naivasha, popierających w czasie wyborów kandydaturę Raili Odingi[12]. Zdaniem MTK, Kenyatta miał odgrywać centralną rolę w rozmowach między rządem a bojówkami Mungiki i przyczynić się do ich odwetowego ataku na ludność cywilną[13]. W rezultacie oskarżeń, 26 stycznia 2012 zrezygnował ze stanowiska ministra finansów, zachowując jednakże funkcję wicepremiera[14].

W 2012 został pozbawiony stanowiska przewodniczącego oraz członkostwa w KANU. W tym samym roku postanowił ubiegać się o stanowisko prezydenta w wyborach prezydenckich w 2013 z ramienia Sojuszu Narodowego[15]. W grudniu 2012 zawarł sojusz polityczny z Williamem Ruto, również oskarżonym przez MTK o zbrodnie przeciwko ludzkości w czasie zamieszek w 2008. W wyniku porozumienia Ruto został kandydatem na urząd wiceprezydenta u boku Kenyatty[16].

W czasie kampanii wyborczej kwestia przyszłego procesu Kenyatty przed MTK, którego początek zaplanowany został na wiosnę 2013, była jednym z głównych tematów, spychając na dalszy plan sprawy gospodarcze. Kenyatta zaprzeczał postawionym mu zarzutom, deklarując jednocześnie pełną gotowość do uczestnictwa w procesie, również w razie ewentualnej wygranej w wyborach. Kwestię zarzutów MTK uznał za mieszanie się w sprawy wewnętrzne kraju, przedstawiając się jako ofiarę zagranicznego spisku[17].

W wyborach prezydenckich z 4 marca 2013 jego głównym rywalem był urzędujący premier Raila Odinga. Głosowanie, które w odróżnieniu od poprzednich wyborów, przebiegło w pokojowej atmosferze, zakończyło się zwycięstwem Kenyatty już w pierwszej turze. Według oficjalnych wyników podanych do publicznej wiadomości 9 marca 2013, z kilkudniowym opóźnieniem z powodu awarii elektronicznego systemu zliczania głosów i konieczności ręcznego liczenia, uzyskał 50,07% głosów poparcia, podczas gdy premier Odinga 43,31% głosów. Premier Odinga zakwestionował wyniki głosowania, wysuwając zarzut masowych fałszerstw oraz zapowiadając złożenie skargi do Sądu Najwyższego[18]. 30 marca 2013 kenijski Sąd Najwyższy ogłosił, iż wybór Uhuru Kenyatty na prezydenta Kenii był ważny[19][20]. W związku z tym objął urząd 9 kwietnia 2013[21].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Profile: Uhuru Kenyatta (ang.). BBC News, 14 października 2002. [dostęp 21 maja 2009].
  2. 2,0 2,1 2,2 FACTBOX-Kenya's new finance minister Uhuru Kenyatta (ang.). Reuters, 23 stycznia 2009. [dostęp 21 maja 2009].
  3. Members of Parliament : Profile (ang.). Parliament of Kenya. [dostęp 21 maja 2009]. (kopia z Internet Archive)
  4. Kenyatta son ascends to cabinet (ang.). BBC News, 21 listopada 2002. [dostęp 21 maja 2009].
  5. Elections in Kenya (ang.). African Elections Database. [dostęp 21 maja 2009].
  6. Kenyatta wins Moi party election (ang.). BBC News, 1 lutego 2005. [dostęp 21 maja 2009].
  7. Uhuru pulls out of the presidential race. (ang.). [dostęp 21 maja 2009]. (kopia z Internet Archive)
  8. Ex-rival backs Kibaki re-election (ang.). BBC News, 14 września 2007. [dostęp 21 maja 2009].
  9. Kenya leader names new ministers (ang.). BBC News, 8 stycznia 2008. [dostęp 28 czerwca 2012].
  10. Kenya unveils coalition cabinet (ang.). BBC News, 13 kwietnia 2008. [dostęp 21 maja 2009].
  11. ICC Republic of Kenya (ang.). International Criminal Court. [dostęp 9 marca 2013].
  12. Summary of decision in the two Kenya cases (ang.). icc-cpi.int, 23 stycznia 2012. [dostęp 2013-03-10].
  13. At a glance: Kenya poll violence suspects (ang.). BBC News, 23 stycznia 2012. [dostęp 2013-03-10].
  14. Kenya ICC: Kenyatta resigns from finance role (ang.). BBC News, 26 stycznia 2012. [dostęp 2013-03-10].
  15. Kenya: Gideon Plans to Kick Uhuru Out of Kanu On April 14 (ang.). allafrica.com, 30 marca 2012. [dostęp 2013-03-10].
  16. Uhuru Kenyatta and William Ruto confirm Kenyan alliance (ang.). BBC News, 3 grudnia 2012. [dostęp 2013-03-10].
  17. Q&A: Kenya’s 2013 elections (ang.). BBC News, 4 marca 2013. [dostęp 2013-03-10].
  18. Kenya election: Uhuru Kenyatta wins presidency (ang.). BBC. [dostęp 9 marca 2013].
  19. Kenyatta będzie prezydentem Kenii. Sąd potwierdził (pol.). tvn24.pl. [dostęp 31 marca 2013].
  20. Kenya Supreme Court upholds Uhuru Kenyatta election win (ang.). BBC News, 30 marca 2013. [dostęp 2013-04-11].
  21. Uhuru Kenyatta sworn in as Kenyan president (ang.). BBC News, 9 kwietnia 2013. [dostęp 2013-04-11].