Uhuru Kenyatta

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Uhuru Kenyatta
Uhuru Kenyatta Official.jpg
Data i miejsce urodzenia 26 października 1961
Nairobi
Kenia 4. Prezydent Republiki Kenii
Przynależność polityczna Sojusz Narodowy
Okres urzędowania od 9 kwietnia 2013
Poprzednik Mwai Kibaki
Kenia Minister Finansów Kenii
Przynależność polityczna Afrykański Narodowy Związek Kenii
Okres urzędowania od 23 stycznia 2009
do 26 stycznia 2012
Kenia Wicepremier i Minister Handlu Kenii
Przynależność polityczna Afrykański Narodowy Związek Kenii
Okres urzędowania od 13 kwietnia 2008
do 23 stycznia 2009
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons

Uhuru Kenyatta (ur. 26 października 1961) – kenijski polityk, minister rządu lokalnego (2001-2002 i w 2008) i minister handlu (2008-2009), minister finansów (2009-2012), wicepremier od 2008. Przewodniczący Afrykańskiego Związku Narodowego Kenii (KANU, Kenya African National Union) w latach 2005-2012. Kandydat w wyborach prezydenckich w 2002 oraz zwycięzca wyborów w 2013. Prezydent Kenii od 9 kwietnia 2013.

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Uhuru Kenyatta jest synem pierwszego prezydenta Kenii, Jomo Kenyatty oraz jego czwartej żony, Nginy Kenyatty, zwanej popularnie w kraju Mamą Nginą. Należy do grupy etnicznej Kikuyu, a jego rodzina była jedną z najbogatszych w kraju[1]. Jego imię Uhuru, w języku suahili oznacza "wolność"[2].

Kenyatta uczęszczał do prestiżowej szkoły St Mary's School w Nairobi. Następnie wyjechał na studia do Wielkiej Brytanii[1] oraz do Stanów Zjednoczonych, gdzie studiował ekonomię i nauki polityczne na Amherst College[3].

Na scenie politycznej zaistniał w 1997, gdy został przewodniczącym partii KANU w swej rodzinnej miejscowości. W tym samym roku wziął udział w wyborach, ubiegając się o mandat w parlamencie z okręgu Gatundu South Constituency, z którego wcześniej kandydował jego ojciec. Przegrał jednak z Mosesem Mwihią, mało znanym stołecznym architektem. Po porażce wyborczej Kenyatta wycofał się z życia politycznego. Swoją uwagę skupił na kierowaniu rodzinnym interesem, w skład którego wchodziła sieć 5-gwiazdkowych hoteli, linie lotnicze oraz gospodarstwa hodowlane[1].

Z politycznego niebytu wyrwał go prezydent Daniel Moi, który w 1999 mianował Kenyattę przewodniczącym Kenya Tourism Board (Zarząd Turystyki Kenii). W październiku 2001 Kenyatta wszedł w skład parlamentu, a w listopadzie 2001 prezydent Moi mianował go ministrem rządu lokalnego w swoim gabinecie[4]. W marcu 2002 został wybrany jednym z czterech wiceprzewodniczących KANU[1]. W czasie urzędowania Kenyatta zyskał duże zaufanie prezydenta Moi, przez co ten pod koniec swojej kadencji w lipcu 2002, namaścił go na swojego następcę. W październiku 2002 wybór prezydenta zatwierdziło kierownictwo partii i oficjalnie mianowało Kenyattę kandydatem KANU w wyborach prezydenckich w grudniu 2002[1].

W wyborach prezydenckich z 27 grudnia 2002 Kenyatta został sromotnie pokonany przez lidera opozycji, Mwai Kibakiego, co oznaczało zakończenie 39-letnich rządów KANU. Uzyskał 31% głosów poparcia, podczas gdy Kibaki zdobył 62% głosów[5]. Jego porażkę tłumaczono niewielkim doświadczeniem politycznym i odbieraniem jego osoby przez społeczeństwo jako człowieka prezydenta Moi, mającego zapewnić mu spokojną emeryturę[2]. Kenyatta uzyskał jednakże mandat parlamentarny i został liderem opozycji. W styczniu 2005 objął stanowisko przewodniczącego KANU, pokonując w partyjnym głosowaniu Nicholasa Biwotta stosunkiem głosów 2980 do 622[6].

We wrześniu 2007 Kenyatta zdecydował się nie brać udziału w wyborach prezydenckich w grudniu 2007, udzielając poparcia swemu dotychczasowemu przeciwnikowi politycznemu, prezydentowi Mwai Kibakiemu[7]. Jak wyjaśniał nie zdecydował się na start, nie będąc pewnym zwycięstwa[8].

Po kwestionowanym zwycięstwie Kibakiego w wyborach prezydenckich, co w rezultacie doprowadziło kraj na krawędź wojny domowej, Uhuru Kenyatta 8 stycznia 2008 został mianowany ministrem rządu lokalnego w jego gabinecie[9]. 13 kwietnia 2008, po utworzeniu rządu jedności narodowej z Pomarańczowym Ruchem Demokratycznym Raili Odingi po długich negocjacjach politycznych, Kenyatta zajął stanowisko wicepremiera i ministra handlu[10]. 23 stycznia 2009 w wyniku zmian w gabinecie objął funkcję wicepremiera i ministra finansów[2].

W marcu 2011 prokurator Międzynarodowego Trybunału Karnego wysunął wobec Kenyatty i pięciu innych kenijskich polityków oskarżenie o dokonanie zbrodni przeciwko ludzkości w czasie zamieszek po wyborach prezydenckich z 2007. 23 stycznia 2012 Biuro Prokuratora wysunęło oficjalny akt oskarżenia, w którym potwierdziło zarzut zbrodni przeciwko ludzkości, w tym morderstwa, deportacji bądź przymusowych przesiedleń, gwałtu, prześladowania oraz innych niehumanitarnych działań[11]. MTK uznał go za pośredniego współprzestępcę, odpowiedzialnego za dokonanie ataku pomiędzy 24 a 28 stycznia 2008 na mieszkańców miast Nakuru i Naivasha, popierających w czasie wyborów kandydaturę Raili Odingi[12]. Zdaniem MTK, Kenyatta miał odgrywać centralną rolę w rozmowach między rządem a bojówkami Mungiki i przyczynić się do ich odwetowego ataku na ludność cywilną[13]. W rezultacie oskarżeń, 26 stycznia 2012 zrezygnował ze stanowiska ministra finansów, zachowując jednakże funkcję wicepremiera[14].

W 2012 został pozbawiony stanowiska przewodniczącego oraz członkostwa w KANU. W tym samym roku postanowił ubiegać się o stanowisko prezydenta w wyborach prezydenckich w 2013 z ramienia Sojuszu Narodowego[15]. W grudniu 2012 zawarł sojusz polityczny z Williamem Ruto, również oskarżonym przez MTK o zbrodnie przeciwko ludzkości w czasie zamieszek w 2008. W wyniku porozumienia Ruto został kandydatem na urząd wiceprezydenta u boku Kenyatty[16].

W czasie kampanii wyborczej kwestia przyszłego procesu Kenyatty przed MTK, którego początek zaplanowany został na wiosnę 2013, była jednym z głównych tematów, spychając na dalszy plan sprawy gospodarcze. Kenyatta zaprzeczał postawionym mu zarzutom, deklarując jednocześnie pełną gotowość do uczestnictwa w procesie, również w razie ewentualnej wygranej w wyborach. Kwestię zarzutów MTK uznał za mieszanie się w sprawy wewnętrzne kraju, przedstawiając się jako ofiarę zagranicznego spisku[17].

W wyborach prezydenckich z 4 marca 2013 jego głównym rywalem był urzędujący premier Raila Odinga. Głosowanie, które w odróżnieniu od poprzednich wyborów, przebiegło w pokojowej atmosferze, zakończyło się zwycięstwem Kenyatty już w pierwszej turze. Według oficjalnych wyników podanych do publicznej wiadomości 9 marca 2013, z kilkudniowym opóźnieniem z powodu awarii elektronicznego systemu zliczania głosów i konieczności ręcznego liczenia, uzyskał 50,07% głosów poparcia, podczas gdy premier Odinga 43,31% głosów. Premier Odinga zakwestionował wyniki głosowania, wysuwając zarzut masowych fałszerstw oraz zapowiadając złożenie skargi do Sądu Najwyższego[18]. 30 marca 2013 kenijski Sąd Najwyższy ogłosił, iż wybór Uhuru Kenyatty na prezydenta Kenii był ważny[19][20]. W związku z tym objął urząd 9 kwietnia 2013[21].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Profile: Uhuru Kenyatta (ang.). BBC News, 14 października 2002. [dostęp 21 maja 2009].
  2. 2,0 2,1 2,2 FACTBOX-Kenya's new finance minister Uhuru Kenyatta (ang.). Reuters, 23 stycznia 2009. [dostęp 21 maja 2009].
  3. Members of Parliament : Profile (ang.). Parliament of Kenya. [dostęp 21 maja 2009]. (kopia z Internet Archive)
  4. Kenyatta son ascends to cabinet (ang.). BBC News, 21 listopada 2002. [dostęp 21 maja 2009].
  5. Elections in Kenya (ang.). African Elections Database. [dostęp 21 maja 2009].
  6. Kenyatta wins Moi party election (ang.). BBC News, 1 lutego 2005. [dostęp 21 maja 2009].
  7. Uhuru pulls out of the presidential race. (ang.). [dostęp 21 maja 2009]. (kopia z Internet Archive)
  8. Ex-rival backs Kibaki re-election (ang.). BBC News, 14 września 2007. [dostęp 21 maja 2009].
  9. Kenya leader names new ministers (ang.). BBC News, 8 stycznia 2008. [dostęp 28 czerwca 2012].
  10. Kenya unveils coalition cabinet (ang.). BBC News, 13 kwietnia 2008. [dostęp 21 maja 2009].
  11. ICC Republic of Kenya (ang.). International Criminal Court. [dostęp 9 marca 2013].
  12. Summary of decision in the two Kenya cases (ang.). icc-cpi.int, 23 stycznia 2012. [dostęp 2013-03-10].
  13. At a glance: Kenya poll violence suspects (ang.). BBC News, 23 stycznia 2012. [dostęp 2013-03-10].
  14. Kenya ICC: Kenyatta resigns from finance role (ang.). BBC News, 26 stycznia 2012. [dostęp 2013-03-10].
  15. Kenya: Gideon Plans to Kick Uhuru Out of Kanu On April 14 (ang.). allafrica.com, 30 marca 2012. [dostęp 2013-03-10].
  16. Uhuru Kenyatta and William Ruto confirm Kenyan alliance (ang.). BBC News, 3 grudnia 2012. [dostęp 2013-03-10].
  17. Q&A: Kenya’s 2013 elections (ang.). BBC News, 4 marca 2013. [dostęp 2013-03-10].
  18. Kenya election: Uhuru Kenyatta wins presidency (ang.). BBC. [dostęp 9 marca 2013].
  19. Kenyatta będzie prezydentem Kenii. Sąd potwierdził (pol.). tvn24.pl. [dostęp 31 marca 2013].
  20. Kenya Supreme Court upholds Uhuru Kenyatta election win (ang.). BBC News, 30 marca 2013. [dostęp 2013-04-11].
  21. Uhuru Kenyatta sworn in as Kenyan president (ang.). BBC News, 9 kwietnia 2013. [dostęp 2013-04-11].