Wątrobowce

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wątrobowce
Haeckel Hepaticae.jpg
"Hepaticae" (Ernst Haeckel Kunstformen der Natur, 1904)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Gromada wątrobowce
Nazwa systematyczna
Marchantiophyta Stotler & Stotl.-Crand., 1977
Galeria zdjęć i grafik w Wikimedia Commons Galeria zdjęć i grafik w Wikimedia Commons

Wątrobowce (Marchantiophyta syn. Hepaticophyta[1]) – gromada roślin, dawniej sytuowana jako klasa w gromadzie mszaków. Należą tu drobne rośliny, u których pokoleniem dominującym jest gametofit posiadający pojedynczy (haploidalny) zestaw chromosomów. Do gromady tej zalicza się ok. 8 tysięcy gatunków.

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

  • Gametofit ma różną postać morfologiczną – od plechowatych, płaskich rozetek lub rozwidlonych taśm do delikatnych pędów o rozgałęzionych łodyżkach z listkami ułożonymi w trzech prostnicach. Ta ostatnia forma występuje u większości wątrobowców. Liście są zbudowane z reguły z pojedynczej warstwy komórek (istnieją bardzo nieliczne wyjątki), niemal zawsze też komórki nie są zróżnicowane. Liście pełnią ważną rolę w zatrzymywaniu wody, przybierając nierzadko kształt kubeczków lub woreczków. Liście osadzone są szeroką nasadą na łodydze. Mogą być całobrzegie, ząbkowane, orzęsione i podzielone na płaty. Plemnie i rodnie u wątrobowców liściastych osłonięte są liśćmi zmodyfikowanymi. Liście okrywające plemnie rosną gęsto, są wypukłe i w efekcie mają postać zwartego kłosa. Liście osłaniające rodnie zwane są perychecjalnymi i są zwykle większe od innych i głębiej podzielone. Sąsiadujące liście często ze sobą zrastają się tworząc wokół rodni okrywę, chroniącą zarówno rodnię jak i później młody, rozwijający się sporofit. Budowa tej okrywy ma istotne znaczenie przy oznaczaniu gatunków.
  • Sporofit ma krótszy trzonek i osadzoną na nim okrągłą zarodnię z zarodnikami.

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Rząd: porostnicowce (Marchantiales)[edytuj | edytuj kod]

Rząd: jungermaniowce liściaste, szczytorodne, meszkowce (Jungermaniales)[edytuj | edytuj kod]

Rząd: kalobriowce (Calobryales)[edytuj | edytuj kod]

Rząd: jungermaniowce plechowate, grzbietorodne, sferokarpowce (Metzgeriales)[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Janina Jasnowska: Botanika. Szczecin: Brasika, 1999, s. 304. ISBN 8390282143.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Grochowska, Irena Rejment (1971). Flora Słodkowodna Polski 17: Hepaticae – Wątrobowce. Kraków.
  2. Z. Podbielkowski, I. Rejment-Grochowska, A. Skirgiełło: Rośliny zarodnikowe. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1986. ISBN 83-01-04394-6.