Wojenny Krzyż Zasługi (III Rzesza)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Galeria Wojennych Krzyży Zasługi

"Wojenny Krzyż Zasługi" (niem. "Kriegsverdienstkreuz") – odznaczenie III Rzeszy za zasługi cywilne i wojenne dokonane w trakcie II wojny światowej. W 1957 roku Bundeswehra[potrzebne źródło] wydała [styl do poprawy] zdenazyfikowaną wersję Krzyża Zasługi, który otrzymali weterani wojenni.

Krzyż ustanowiony został w dwóch klasach przez Adolfa Hitlera 18 października 1939 roku, jako odznaczenie dla osób, których zasługi podczas wojny nie kwalifikowały się do odznaczenia Krzyżem Żelaznym[1]. W 1940 roku ilość klas zwiększona została do czterech, a w 1944 ostatecznie do pięciu:

  • Złoty Krzyż Rycerski Wojennego Krzyża Zasługi (Goldenes Ritterkreuz des Kriegsverdienstkreuzes, ustanowiony 8 czerwca 1944)[2]
  • Krzyż Rycerski Wojennego Krzyża Zasługi (Ritterkreuz des Kriegsverdienstkreuzes, ustanowiony 19 sierpnia 1940)[3]
  • Wojenny Krzyż Zasługi pierwszej klasy (Kriegsverdienstkreuz 1. Klasse, srebrny)
  • Wojenny Krzyż Zasługi drugiej klasy (Kriegsverdienstkreuz 2. Klasse, brązowy)
  • Wojenny Medal Zasługi (Kriegsverdienstmedaille, ustanowiony 19 sierpnia 1940)[3]

Krzyż (z wyjątkiem Wojennego Medalu Zasługi) nadawano w dwóch wersjach. Wojenny Krzyż Zasługi z Mieczami (Kriegsverdienstkreuz mit Schwertern) przyznawano za szczególne zasługi dokonane w służbie pod ogniem nieprzyjaciela lub zasługi w militarnym prowadzeniu wojny. Krzyż w wersji bez mieczy (Kriegsverdienstkreuz ohne Schwerter) przyznawany był natomiast za szczególne zasługi w wykonywaniu zadań wojennych nie przebiegających pod ogniem nieprzyjaciela[1].

Wojennym Medalem Zasługi odznaczani byli najczęściej pracownicy fabryk przemysłowych wykonujący więcej sprzętu oraz wyposażenia niż zakładała norma, a także rolnicy, których plony były szczególnie wysokie, aczkolwiek uprawnieni byli do jego otrzymania także żołnierze[4].

Krzyż 2. klasy oraz medal noszone był na wstędze w barwach flagi niemieckiej II i III Rzeszy (czarno-biało-czerwonej) na lewej piersi lub na drugiej dziurce guzika kurtki mundurowej. Krzyże rycerskie noszone były na wstędze na szyi, natomiast krzyż 1. klasy noszony był bez wstęgi na lewej piersi[5].

Ustanowiony w 1944 roku Złoty Krzyż Rycerski Wojennego Krzyża Zasługi przyznany został tylko dwukrotnie - w dniu 20 kwietnia 1945 wersję bez mieczy otrzymali Franz Hahne z firmy Alkett (który był także pierwszym kawalerem Krzyża Rycerskiego Wojennego Krzyża Zasługi) i Karl Otto Saur z Ministerstwa Uzbrojenia[2].

Jednym z najsłynniejszych kawalerów Wojennego Krzyża Zasługi był William Joyce, członek i jeden z założycieli Brytyjskiej Unii Faszystów.

Znani kawalerowie Wojennego Krzyża Zasługi[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Reichsgesetzblatt Teil I, 1939 Nr. 209 z dn. 24.10.1939, s. 2069.
  2. 2,0 2,1 Klietmann K.-G.: Auszeichnungen des Deutschen Reiches 1936-1945; Motorbuch Verlag, Stuttgart, 1999.
  3. 3,0 3,1 Reichsgesetzblatt Teil I, 1940 Nr. 150 z dn. 28.08.1940, s. 1178.
  4. Reichsgesetzblatt Teil I, 1940 Nr. 150 z dn. 28.08.1940, s. 1180.
  5. Reichsgesetzblatt Teil I, 1940 Nr. 150 z dn. 28.08.1940, s. 1179.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • FOR FÜHRER AND FATHERLAND: Military Awards of the Third Reich by LTC John R. Angolia. 1976 R. James Bender Publishing. ISBN 0-912138-14-9.
  • WAR MERIT CROSS by Gordon Williamson and Josef Charita, 2008, R. James Bender Publishing. ISBN 1-932970-06-1