XXIII Korpus Armijny (III Rzesza)
XXIII Korpus Armijny – jeden z niemieckich korpusów armijnych. Utworzony w 1938 roku jako dowództwo wojsk granicznych w górach Eifel. Z początkiem wojny zmobilizowany, we wrześniu 1939 roku już jako korpus armijny. W składzie Grupy Armii A wziął udział w kampanii francuskiej, walczy pod Verdun i na terenie Szampanii. Do maja 1941 roku znajdował się na zachodzie, potem przerzucony na wschód. Początkowo w składzie Grupy Armii Północ, następnie Grupy Armii Środek wziął udział w walkach przeciwko ZSRR. Walczył pod Kownem, Smoleńskiem, Wiaźmą i Rżewem. W okresie maj-sierpień 1943 walczył pod Orłem, po tym czasie cofa się w składzie 2 Armii na zachód, przez Briańsk, Mohylew, Bobrujsk, Orszę, Brześć Litewski, Narew aż do Prus Zachodnich (Armia Prusy Wschodnie), gdzie zastał go koniec wojny.
Dowódcy
- wrzesień - październik 1939: generał piechoty Erich Raschick
- październik 1939 - lipiec 1942: generał piechoty Albrecht Schubert
- lipiec 1942 - styczeń 1943: generał pułkownik Karl Hilpert
- styczeń - grudzień 1943: generał pułkownik Johannes Frießner
- grudzień 1943 - luty 1944: generał wojsk pancernych Hans Freiherr von Funck
- luty - październik 1944: generał pionierów Otto Tiemann
- październik 1944 - maj 1945: generał piechoty Walter Melzer
Skład we wrześniu 1939
- 26 Dywizja Piechoty
- 86 Dywizja Piechoty
- 227 Dywizja Piechoty
- Dowództwo twierdzy Akwizgran
- oddział straży granicznej Trewir
Skład w czerwcu 1940
- 73 Dywizja Piechoty (niemiecka)
- 86 Dywizja Piechoty
- 82 Dywizja Piechoty
- 122 Dowództwo Artylerii
- 423 Korpuśny Batalion Łączności
- 308 Korpuśny Oddział Zaopatrzeniowy
Skład w sierpniu 1941
- 86 Dywizja Piechoty
- 251 Dywizja Piechoty
- 253 Dywizja Piechoty
- Sztab Pułku Pionierów do zadań specjalnych Burger
- 271 Batalion Artylerii Przeciwlotniczej Wojsk Lądowych
- 4 kompania 55 Batalionu Artylerii Przeciwlotniczej
- 18 Dowództwo Artylerii
- 122 Dowództwo Artylerii
- 423 Korpuśny Batalion Łączności
- 308 Korpuśny Oddział Zaopatrzeniowy
Skład w grudniu 1943
- 267 Dywizja Piechoty
- część 110 Dywizji Piechoty
- 95 Dywizja Piechoty
- 260 Dywizja Piechoty
- 122 Dowództwo Artylerii
- 423 Korpuśny Batalion Łączności
- 308 Korpuśny Oddział Zaopatrzeniowy
Skład w marcu 1945
- 542 Dywizja Grenadierów Ludowych
- 232 Dywizja Piechoty
- 35 Dywizja Piechoty
- 357 Dywizja Piechoty
- 83 Dywizja Piechoty
- 23 Dywizja Piechoty
- 122 Dowództwo Artylerii
- 423 Korpuśny Batalion Łączności
- 308 Korpuśny Oddział Zaopatrzeniowy
