Antoniewo (osada w powiecie wągrowieckim)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Antoniewo
Budynki i brama ośrodka wychowawczego
Budynki i brama ośrodka wychowawczego
Państwo  Polska
Województwo wielkopolskie
Powiat wągrowiecki
Gmina Skoki
Wysokość 79 m n.p.m.
Liczba ludności (2006) 88
Strefa numeracyjna (+48) 61
Kod pocztowy 62-085[1]
Tablice rejestracyjne PWA
SIMC 0594590[2]
Położenie na mapie gminy Skoki
Mapa lokalizacyjna gminy Skoki
Antoniewo
Antoniewo
Położenie na mapie powiatu wągrowieckiego
Mapa lokalizacyjna powiatu wągrowieckiego
Antoniewo
Antoniewo
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa wielkopolskiego
Antoniewo
Antoniewo
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Antoniewo
Antoniewo
Ziemia52°39′17,16″N 17°11′55,55″E/52,654767 17,198764
Strona internetowa miejscowości
Kompleks budynków w Antoniewie
Widok ogólny od ulicy
Strefa wejściowa z bramą
Brama od wewnątrz
Kaplica
Dziedziniec
Detal bramy
Tablice
Głaz upamiętniający obóz jeniecki

Antoniewoosada w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie wągrowieckim, w gminie Skoki[2].

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.

Historia ośrodka wychowawczego[edytuj | edytuj kod]

Całość miejscowości to tereny Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego im. Janusza Korczaka - zespołu zabudowań z 1914 o zwartym programie architektonicznym, który przetrwał do dnia dzisiejszego w praktycznie niezmienionej formie. Ośrodek powstał w 1914 według planów urbanistycznych przywiezionych z Lombardii, na terenie zakupionym od ziemianina Stanisława Buchowskiego, z inicjatywy pruskiego Biura Starosty Krajowego. Był to trzeci taki ośrodek na terenie Prowincji Poznańskiej, po Szubinie i Cerekwicy. Pierwsi wychowankowie byli jednocześnie budowniczymi pawilonów. Początkowo dyrektorami była osoby narodowości niemieckiej. Pierwszy polski dyrektor (Kwieciński) objął funkcję dopiero w kwietniu 1920. Od 1922 ośrodek wydzierżawili księża Salezjanie, łagodząc rygor i więzienną izolację, a także zakładając pierwsze formy nauki zawodów. W 1926, z uwagi na problemy finansowe Salezjanie opuścili placówkę, a przejął ją samorząd wojewódzki. Do 1939 przez zakład przewinęło się 1238 wychowanków.

W czasie II wojny światowej ośrodek przejął Wehrmacht, który urządził tutaj obóz jeniecki dla 300-800 osób różnych narodowości. Fakt ten upamiętnia głaz pamiątkowy, stanowiący jednocześnie pomnik przyrody, zlokalizowany po drugiej stronie szosy, naprzeciw bramy. Tablica pamiątkowa na kamieniu głosi: W latach wojny 1939-1945 obszar Antoniewa był terenem obozu jenieckiego. Reżim hitlerowski więził tu kilka tysięcy żołnierzy i oficerów amerykańskich, belgijskich, brytyjskich, francuskich, jugosłowiańskich, norweskich, polskich i włoskich[3].

W 1945 przystąpiono do natychmiastowej restytucji ośrodka. Długoletni dyrektor - Roma Laurentowski został zamordowany w niemieckim obozie koncentracyjnym w Dachau. W latach 50. XX wieku placówka była pierwszą w Polsce, która zajęła się młodzieżą niedostosowaną społecznie, a jednocześnie opóźnioną w rozwoju. 31 maja 1972 ośrodkowi nadano imię Janusza Korczaka. Obecnie ośrodek kontynuuje te tradycje, będąc publiczną, koedukacyjną placówką dla młodzieży (13-18 lat) mającej problemy z przystosowaniem społecznym.

Architektura[edytuj | edytuj kod]

Obiekty ośrodka z 1914, w tym kaplica, położone są wokół rozległego dziedzińca, którego jedna pierzeja jest równoległa do szosy Skoki - Glinno. Jedyną poważniejszą ingerencją w substancję zespołu była przebudowa bramy w 1938. Umieszczono weń wtedy płaskorzeźby o tematyce religijnej, w tym (w centralnym polu) wizerunek przedstawiający św. Jana Bosco - wcześniejszego patrona ośrodka autorstwa Alfreda Wiśniewskiego. Oprócz tego w latach 20. XX wieku dobudowano piekarnię i warsztat[4].

Dyrektorzy (po 1945)[edytuj | edytuj kod]

  • Wacław Wasilewski (1945 - marzec 1947),
  • Kazimierz Napierała (marzec 1947 - czerwiec 1947),
  • Walerian Przystański (czerwiec 1947 - grudzień 1950),
  • Tadeusz Wichtowski (styczeń 1951 - 1955),
  • Mieczysław Kotlarski (1955 - 1960),
  • Władysław Stranc (1960 - 1986),
  • Józef Sulikowski (1986 do 1999 r.),
  • Iwona Grzegorzewska (od 1999 roku do chwili obecnej).

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. s. 6. [dostęp 2013-04-23].
  2. a b Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części. „Dziennik Ustaw”. Nr 29, poz. 200, s. 18, 2013-02-13. Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji. [dostęp 2013-04-23]. 
  3. w tym włoscy generałowie
  4. praca zbiorowa, Zabytki architektury i budownictwa w Polsce, Województwo poznańskie 32, cz. 2, Ośrodek Dokumentacji Zabytków, Warszawa, 1998, s.587, ​ISBN 83-86334-37-1

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. tablica informacyjna in situ
  2. tablica pamiątkowa in situ
  3. historia ośrodka, zdjęcia - dostęp 22.7.2012