Artur Hutnikiewicz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Artur Maria Hutnikiewicz
Data i miejsce urodzenia 12 stycznia 1916
Lwów
Data i miejsce śmierci 16 kwietnia 2005
Toruń
Zawód historyk literatury
Alma Mater Uniwersytet Jana Kazimierza we Lwowie
Uczelnia Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu

Artur Maria Hutnikiewicz (ur. 12 stycznia 1916 we Lwowie, zm. 16 kwietnia 2005 w Toruniu) – historyk literatury polskiej.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się we Lwowie jako syn Bartosza Artura, kupca, i Józefy z Hutnikiewiczów. W 1934 zdał egzamin dojrzałości w VI Państwowym Gimnazjum im. Stanisława Staszica we Lwowie. Podjął studia z filologii polskiej i klasycznej na Uniwersytecie Jana Kazimierza we Lwowie. Po ich ukończeniu został na tej uczelni asystentem prof. Eugeniusza Kucharskiego. W czasie II wojny światowej był karmicielem wszy w Instytucie Badań nad Tyfusem Plamistym i Wirusami prof. Rudolfa Weigla. W 1945 zmuszony do opuszczenia Lwowa, osiadł początkowo w Wałczu, gdzie pracował jako nauczyciel w Gimnazjum i Liceum. W 1946 roku przeniósł się do Torunia i podjął pracę na stanowisku starszego asystenta w Katedrze Teorii Literatury i Literatury Porównawczej na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika. W 1948 doktoryzował się rozprawą zatytułowaną Forma motywacyjna w kompozycji powieści Żeromskiego promotorem był Eugeniusz Kucharski. Twórczości Stefana Żeromskiego dotyczyła także rozprawa habilitacyjna Żeromski i naturalizm (UMK, 1956). W 1962 został mianowany profesorem nadzwyczajnym, a w 1973 profesorem zwyczajnym nauk humanistycznych.

W latach 1956-1958 był prodziekanem Wydziału Humanistycznego UMK, a w latach 1958-1960 był członkiem Senatu tej uczelni. Kierował Zakładem Literatury XX w. (1956-1968) oraz Zakładem Historii Literatury Polskiej (1973-1986). Od 1981 do 1986 roku pełnił też funkcję Dyrektora Instytutu Filologii Polskiej.

Był erudytą, jednym z najwybitniejszych znawców literatury okresu Młodej Polski i dwudziestolecia międzywojennego, szczególnie twórczości Stefana Żeromskiego, Jana Lechonia, Marii Dąbrowskiej i Stefana Grabińskiego.

Opublikował ponad 300 prac naukowych, w tym szereg monografii książkowych, rozpraw i studiów literackich. Jako jeden z nielicznych profesorów egzaminował ze wszystkich epok literackich. Krytycznie wyrażał się o powojennym systemie kształcenia studentów, w którym studenta zmusza się do siedzenia od rana do wieczora na zajęciach, zamiast dać mu czas na samodzielne studiowanie pod kierunkiem wybranego profesora - mistrza. Wychował całą rzeszę wybitnych literatów i naukowców, którzy kontynuują jego dzieło[potrzebny przypis].

Wyróżnienia i nagrody[edytuj | edytuj kod]

Wybrane publikacje[edytuj | edytuj kod]

  • Twórczość literacka Stefana Grabińskiego: 1877-1936 (1959)
  • Stefan Żeromski (1960)
  • Od czystej formy do literatury faktu: główne teorie i programy literackie XX stulecia (1965)
  • Przedwiośnie Stefana Żeromskiego (1967)
  • Portrety i szkice literackie (1976)
  • Literatura polska: przewodnik encyklopedyczny (1984, przewodniczący komitetu redakcyjnego, ​ISBN 83-01-01520-9​)
  • Żeromski (1987, ​ISBN 83-01-07442-6​)
  • Młoda Polska (1994, ​ISBN 83-01-11394-4​)
  • "Przedwiośnie" Żeromskiego (1994, ​ISBN 83-85864-53-9​)
  • To, co najważniejsze: trzy eseje o Polsce (1996, ​ISBN 83-85327-34-7​)
  • Literatura polska XX wieku: przewodnik encyklopedyczny (2000, redakcja, ​ISBN 83-01-13028-8​)
  • Życie artystyczne Lwowa w latach międzywojennych

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Sławomir Kalembka (red.): Pracownicy nauki i dydaktyki Uniwersytetu Mikołaja Kopernika 1945-2004. Materiały do biografii. Toruń: Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, 2006, s. 276-277. ISBN 83-231-1988-0.
  • Artur Hutnikiewicz w bazie „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI).