Bielnik Kopischa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Bielnik Kopischa
Obiekt zabytkowy nr rej. 25/1/8 z 24.02.1964 i A/8 z 20.01.1971
Ilustracja
Bielnik Kopischa (widok współczesny)
Państwo  Polska
Miejscowość Łódź
Adres ks. bpa Tymienieckiego 5
Styl architektoniczny klasycyzm
Inwestor Tytus Kopisch
Kondygnacje 2/3
Powierzchnia użytkowa 2179 m²
Rozpoczęcie budowy 1828
Ukończenie budowy 1829
Pierwszy właściciel Tytus Kopisch
Kolejni właściciele Henryk i Jakub Petersowie, Karol Wilhelm Scheibler, Bank Przemysłowy S.A., Getin Bank S.A., m. Łódź
Obecny właściciel „Hocan Estate” Sp. z o.o.
Położenie na mapie Łodzi
Mapa lokalizacyjna Łodzi
Bielnik Kopischa
Bielnik Kopischa
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Bielnik Kopischa
Bielnik Kopischa
Położenie na mapie województwa łódzkiego
Mapa lokalizacyjna województwa łódzkiego
Bielnik Kopischa
Bielnik Kopischa
Ziemia51°44′56,5″N 19°27′50,1″E/51,749028 19,463917
Dom Kopischa (zdjęcie archiwalne)

Bielnik Kopischa – najstarszy zachowany obiekt fabryczny w Łodzi, położony przy ul. ks. bpa Tymienieckiego 5; zwyczajowa choć nieprawidłowa nazwa budynku przemysłowo-mieszkalnego należącego do Tytusa Kopischa[1][2].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Królestwo Polskie[edytuj | edytuj kod]

Pierwotny budynek fabryczny został wzniesiony przez władze rządowe Królestwa Polskiego w 1825 roku z przeznaczeniem na manufakturę włókienniczą. Mieściły się tu: bielnik (oddział bielenia i uszlachetniania płótna), krochmalnia, suszarnia, folusz i magiel. Zakład przekazano w administrację najpierw Karolowi Mayowi, a następnie Danielowi Illowi, by w 1828 roku sprzedać go Tytusowi Kopischowi – przybyłemu z Kowar na Dolnym Śląsku kupcowi i przedsiębiorcy lniarskiemu. W latach 1828–1829 wybudowano w stylu klasycystycznym budynek gospodarczy mieszczący również mieszkanie właściciela zakładu. Ta druga budowla powstała na miejscu pierwszego budynku z wykorzystaniem jego zarysów i to ona nazywana jest „bielnikiem Kopischa”, chociaż nigdy zakładu bielnikowania nie mieściła. Pozostałości pierwszego bielnika znajdują się obok – w niewysokim, otynkowanym budynku. Kopisch rozbudował zakład korzystając z pomocy rządowej Królestwa i sprowadził tkaczy lnu ze Śląska, tworząc z manufaktury jeden z większych zakładów lniarskich w Królestwie. Po powstaniu listopadowym zakład podupadł i przestał liczyć się na łódzkim rynku. W 1874 roku został sprzedany Henrykowi i Jakubowi Petersom, od których odkupił go w roku 1878 Karol Wilhelm Scheibler.

II Rzeczpospolita[edytuj | edytuj kod]

W 1933 roku mieściły się tu m.in. 8. i 16. Punkt Lekarski „Dzielnicy I”, Kasy Chorych m. Łodzi[3] a następnie, po reorganizacji systemu opieki zdrowotnej w Polsce, w 1937 roku, m.in. gabinet pediatryczny nr NS.III/2 Obwodu Południowego Ubezpieczalni Społecznej w Łodzi[4].

Polska Ludowa i współczesność[edytuj | edytuj kod]

W okresie PRL w budynku mieściły się mieszkania zakładowe Zakładów Przemysłu Bawełnianego im. Obrońców Pokoju „Uniontex”. W połowie lat 80., po remoncie, stał się on siedzibą Pracowni Konserwacji Zabytków, a następnie Banku Przemysłowego S.A., przejętego w 2004 roku przez Getin Bank S.A. W 2006 roku miasto odkupiło nieruchomość za 4,4 mln z przeznaczeniem na siedzibę biura Miejskiego Konserwatora Zabytków i Wydziału Architektury UMŁ[5]. Jesienią 2006 r. przeniósł się tam także Wydział Ochrony Środowiska i Rolnictwa UMŁ[6]. W późniejszych latach budynek był również siedzibą EC1 Łódź – Miasto Kultury, Zarządu Nowego Centrum Łodzi i oddziału Muzeum Miasta Łodzi[7].

Od 2014 roku obiekt wraz z działką o powierzchni 1711 m² był kilkukrotnie wystawiany na sprzedaż (w 2015 za cenę wywoławczą 5,35 mln zł, w 2016 – za cenę wywoławczą 5,7 mln zł)[7][8]. Ostatecznie został sprzedany w końcu września 2017 roku warszawskiej spółce „Hocan Estate” za około 4 mln zł[9][10].

Architektura[edytuj | edytuj kod]

Budynek zaprojektowany został w stylu klasycystycznym na planie prostokąta, nakryty jest czterospadowym mansardowym dachem. Jest dwukondygnacyjny, a w części środkowej posiada dodatkową, trzecią kondygnację zwieńczoną tympanonem. Powierzchnia użytkowa obiektu wynosi 2179 m²[7].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Mirosław Z. Wojalski: Bielnik Kopischa. W: Zabytki Łodzi na ekslibrisach. zabytkilodzi.cba.pl [on-line]. cba.pl. [dostęp 2015-09-04].
  2. Bielnik Kopischa. W: Portal Centrum Informacji Turystycznej w Łodzi. pl.cit.lodz.pl > Atrakcje turystyczne [on-line]. Centrum Informacji Turystycznej w Łodzi. [dostęp 2015-09-04].
  3. Informator i plan m. Łodzi. Wyd. Wojew. Zarz. Zw. Inwalidów Wojennych RP, Łódź [1933].
  4. Księga adresowa miasta Łodzi i województwa łódzkiego. Rocznik 1937 – 1939. Łódź 1937.
  5. (mp.): Miasto kupi bielnik Kopischa (za 4,4 mln zł). W: Portal Nasze Miasto. lodz.naszemiasto.pl [on-line]. Polska Press Sp. z o.o., 2006-05-04. [dostęp 2015-09-04].
  6. sasza: Przeprowadzki w Urzędzie Miasta. W: Portal „Gazety Wyborczej”. wyborcza.pl > Miasta > Łódź > Wiadomości [on-line]. Agora SA, 2006-09-29. [dostęp 2015-09-04].
  7. a b c Agnieszka Magnuszewska: „Bielnik Kopischa” znowu na sprzedaż. W: Portal „Dziennika Łódzkiego”. dzienniklodzki.pl > Wiadomości > Łódź [on-line]. Polska Press Sp. z o.o., 2016-11-16. [dostęp 2016-11-16].
  8. Marcin Bereszczyński: Rosną dochody Łodzi ze sprzedaży nieruchomości. Miasto wyprzedaje mienie za bezcen?. W: Portal „Dziennika Łódzkiego”. dzienniklodzki.pl > Aktualności [on-line]. Polska Press Sp. z o.o., 2015-02-09. [dostęp 2015-09-04].
  9. Redakcja, informacje UMŁ: Magistrat sprzedał najdroższa działkę w 2017 roku! Nieruchomość w centrum miasta kupiono za 15 mln zł. W: Portal „TuŁódź.com”. tulodz.com > Zamieszkaj w Łodzi! Łódzki rynek nieruchomości mieszkaniowych 2017 [on-line]. tulodz.com (licencja: tupolska.com), 2017-09-29. [dostęp 2017-09-30].
  10. Publikacja o płatnym dostępie – wymagana płatna rejestracja lub wykupienie subskrypcji Szymon Bujalski: Najdroższa nieruchomość w tym roku zlicytowana. Cena?. W: Portal „Gazety Wyborczej”. wyborcza.pl > Twoje miasto – Łódź > Wiadomości [on-line]. Agora SA, 2017-09-29. [dostęp 2017-09-30].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Michał Domińczak. „Bielnik Kopischa” – uwagi na temat pierwszej manufaktury przemysłowej Łodzi. „Zeszyty Naukowe. Budownictwo”. Z. 52, s. 176–194, 2000. Łódź: Wydawnictwo Politechniki Łódzkiej. 
  • Krzysztof Stefański: Jak zbudowano przemysłową Łódź. Architektura i urbanistyka miasta w latach 1821–1914. Łódź: Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego, 2001. ISBN 83-86334-53-3.