Brian Śmiały

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Brian Śmiały
Imperator Scottorum
cesarz Galów
Ilustracja
król Munsteru
Okres

od 978
do 23 kwietnia 1014

Poprzednik

Máel Muad mac Brain

Następca

Dúngal mac Máelfothartaig Hua Donnchada

król Irlandii
Okres

od 1002
do 23 kwietnia 1014

Poprzednik

Máel Sechnaill

Następca

Máel Sechnaill

Dane biograficzne
Data urodzenia

prawdopodobnie 941

Data śmierci

23 kwietnia 1014

Ojciec

Cennétig mac Lorcáin

Żona

1. Mór ingen Eiden,
2. Echrad ingen Carrlusa,
3. Gormlaith ingen Murchada,
Dub Choblaig

Dzieci

Murchad (Murrogh),
Conchobar,
Flann,
Tadc mac Briain,
Donnchad mac Briain,
Domnall,
Slani,
Sadb,
Dub Essa,
Bé Binn

Brian Śmiały, irl. Brian Bóruma mac Cennétig, ang. Brian Boru (ur. prawdopodobnie 941; zm. 23 kwietnia 1014) – król Munsteru od 978 i Irlandii od 1002 roku. Święty męczennik kościoła katolickiego, wspominany 12 marca[1].

Syn Cennétiga mac Lorcáin, irlandzkiego króla Tuadmuman, i Bé Binn. W 978 roku pokonał i zabił Máela Muada, króla Munster, i został jego następcą. W 999 w bitwie pod Glen Mama pokonał króla Leinsteru[2]. Później zdobył Dublin, gdzie spalił[3] największą świętość wikingów – Drzewo Thora. 1002 roku został królem Irlandii jako następca Máela Sechnailla. 23 kwietnia 1014 roku odniósł wielkie zwycięstwo nad wikingami pod Clontarf, jednak poległ w bitwie [4].

Małżeństwa i potomstwo[edytuj | edytuj kod]

Jego żonami były:

  1. Mór ingen Eiden, córka Eidena mac Clériga,
  2. Echrad ingen Carrlusa, córka Carrlusa mac Ailella, króla Uí Áeda Odba,
  3. Gormlaith ingen Murchada, córka Murchad mac Finna, króla Laigen (Leinster) (porzucona przez Briana),
  4. Dub Choblaig, zm. 1009, córka króla Connacht, prawdopodobnie Cathala mac Conchobaira.

Z pierwszego małżeństwa pochodzili synowie:

  • Murchad (Murrogh) (poległ wraz z ojcem w bitwie pod Clontarf)
  • Conchobar (jego losy nie są znane)
  • Flann (jego losy nie są znane)

Z drugiego małżeństwa pochodził:

Z trzeciego małżeństwa pochodził:

  • Donnchad mac Briain (zm. 1065; król Murnu).

Brian miał jeszcze czworo dzieci (syna i trzy córki), jednak źródła nie przekazały informacji, z którego związku króla pochodziły. Te dzieci to:

  • Domnall (zm. 1011)
  • Slani (Sláine Ní Bhriain, żona Sigtrygga Silkbearda, króla Dublina)
  • Sadb (zm. 1048; żona Ciana, królewicza z Munster)
  • Dub Essa (zm. 1052, prawdopodobnie nie wyszła za mąż)
  • Bé Binn (zm. 1073, prawdopodobnie nie wyszła za mąż).

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. San Brian Bòruimhe su santiebeati.it, Santiebeati.it [dostęp 2018-03-11].
  2. Praca zbiorowa pod redakcją naukową Macieja Salamona, 2005, Wielka Historia Świata Tom 4 Kształtowanie średniowiecza, Oficyna Wydawnicza Fogra, ss. 75, ISBN 83-85719-85-7.
  3. Praca zbiorowa: Oxford – Wielka Historia Świata. Średniowiecze. Na Wyspach Brytyjskich. Karolingowie. T. 16. Poznań: Polskie Media Amer.Com, 2006, s. 16. ISBN 83-7425-568-4.
  4. History Ireland, historyireland.com [dostęp 2021-04-25] (ang.).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Roger Chatterton Newman, Brian Boru, King of Ireland, Dublin 1983.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]