Demografia Litwy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Zmiana liczby ludności Litwy w latach 1950-2010 (w milionach)

Litewski Departament Statystyki (Lietuvos Statistikos Departamentas) szacuje liczbę mieszkańców na początku listopada 2012 roku na 2 983 496[1]. Według ostatniego spisu spisu powszechnego z 2011 roku Litwa liczyła 3 043 429 mieszkańców, z czego mężczyzn 1 403 tys. (46,1%) a kobiet 1 641 tys. (53,9%)[2]. Według poprzedniego spisu przeprowadzonego w 2001 roku, Litwa liczyła 3 483 972 mieszkańców, z czego mężczyzn 1 629 148 (46,76%) a kobiet 1 854 824 (53,24%), stopień urbanizacji społeczeństwa wynosił 66,94%, natomiast w czasie spisu przeprowadzonego w 1989 roku, liczbę mieszkańców oszacowano na 3 674 800. Odnotowywany ujemny przyrost naturalny, i w związku z tym systematyczny spadek liczby ludności, począwszy od 1991 roku, jest spowodowany przede wszystkim zmniejszaniem się liczby urodzeń, a w ostatnim czasie – po przystąpieniu Litwy do Unii Europejskiej w 2004 roku – także masową emigracją zarobkową. I tak w 1990 roku odnotowano 56 868 żywych urodzeń i 39 760 zgonów, natomiast w 2001 roku już tylko 31 546 żywych urodzeń i 40 399 zgonów.

Narodowości i grupy etniczne[edytuj | edytuj kod]

Litwa jest najbardziej jednolitym narodowościowo państwem spośród wszystkich państw bałtyckich, dominującą grupą etniczną są Litwini którzy liczą według spisu z 2011 roku ok. 2 561 tys. osób (2 907  tys. w czasie spisu z 2001), co stanowi 84,2% ogółu mieszkańców (84,6% w czasie spisu z 2001)[2]. Znaczące mniejszości narodowe według ostatniego spisu z 2011 roku to Polacy liczący ok. 200,1 tys. osób (235 tys. w 2001 roku), i Rosjanie liczący 177 tys. osób (220 tys. w 2001 roku)[2].

Polacy są największą mniejszością narodową, skupioną przede wszystkim na Wileńszczyźnie, w południowo-wschodniej części Litwy (Polacy na Litwie), administracyjnie jest to okręg wileński (26%), w poszczególnych rejonach jak wileńskim (61%) czy solecznickim (80%) Polacy są większością, w samym mieście Wilne Polacy stanowią 16,5% ogółu mieszkańców[2]. Rosjanie są skoncentrowani głównie w dwóch miastach, gdzie stanowią znaczące mniejszości, w Wilnie (12%)[2] i w Kłajpedzie (19,6%)[2] oraz rejonie miejskim Wisaginia, gdzie stanowią większość (55%).

Według spisu ludności z 2011 i 2001 roku struktura narodowościowa/etniczna na Litwie przedstawia się następująco[2]:
Narodowość Liczba w 2011 (w tys.) Udział % Różnica z 2001 r. (w tys.) Liczba w 2001 (w tys.) Udział %
Litwini 2 561 314 84,2% Red Arrow Down.svg 345 979 2 907 293 83,45%
Polacy 200 317 6,6% Red Arrow Down.svg 34 672 234 989 6,74%
Rosjanie 176 913 5,8% Red Arrow Down.svg 42 876 219 789 6,31%
Białorusini 36 227 1,2% Red Arrow Down.svg 6 639 42 866 1,23%
Ukraińcy 16 423 0,5% Red Arrow Down.svg 6 065 22 488 0,65%
Inni 52 235 1,7% Red Arrow Down.svg 4 312 56 547 1,62%
Ludność ogółem 3 043 429 100% Red Arrow Down.svg 440 543 3 483 972 100%

Języki[edytuj | edytuj kod]

Językiem urzędowym na Litwie jest bałtycki język litewski, będący językiem etnicznej większości litewskiej. Język litewski jest obok języka łotewskiego jedynym istniejącym przedstawicielem bałtyckiej grupy językowej. Ponadto w użyciu są języki mniejszości narodowych, głównie słowiańskie, takie jak polski, białoruski i rosyjski.

W rejonach zamieszkanych przez duże skupiska mniejszości narodowych do końca 2010 roku ustawa o mniejszościach narodowych pozwalała na używanie języka mniejszości w urzędach i na tablicach informacyjnych. Ustawa ta wygasła 1 stycznia 2010 roku, a nowa nie została przyjęta.

Podział ludności według języka w roku 2001[3]
Język  % mówiących
Litewski 82%
Rosyjski 8%
Polski 5.6%
inny 4.4%

Religia[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Osobny artykuł: Podział wyznaniowy na Litwie.
Information icon.svg Osobny artykuł: Eparchia wileńska i litewska.
Information icon.svg Osobny artykuł: Prawosławie na Litwie.
Information icon.svg Osobny artykuł: Świadkowie Jehowy na Litwie.

Religie według danych z 2001 r.:[4]

Miasta Litwy[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Osobny artykuł: Miasta na Litwie.

Na Litwie są 103 miasta (po litewskul.poj. miestas; l.mn. miestai). Miasto zostało zdefiniowane przez litewski parlament jako obszar o zwartej zabudowie, liczący powyżej 3000 mieszkańców, gdzie dwie trzecie ludności znajduje zatrudnienie poza rolnictwem. Miejscowości, które liczą poniżej 3000 mieszkańców, ale posiadają historyczne prawa miejskie, również posiadają status miasta. Najstarszym litewskim miastem jest Kłajpeda, która otrzymała prawa miejskie w 1257 roku. Większość litewskich miast to miasta małe, tylko 6 liczy więcej niż 50 tys. mieszkańców, a tylko 2 więcej niż 200 tys., z kolei aż 65 ma mniej niż 10 tys. mieszkańców. Największym miastem i stolicą zarazem jest Wilno, liczące ponad 500 tys. mieszkańców. Według spisu ludności z 2011, jak i zarówno z 2001 roku, w miastach żyło ok. 66,7% mieszkańców Litwy[2].

Poniższa tabela przedstawia 10 największych miast Litwy (dane szacunkowe na 1 stycznia 2012 roku)[5].

Nazwa polska Nazwa litewska Okręg Liczba mieszkańców Lokalizacja miast na Litwie
Lokalizacja miast na Litwie
1 Coat of arms of Vilnius Gold.png Wilno Vilnius Okręg wileński Red Arrow Down.svg 523 050
2 KNS Coa.svg Kowno Kaunas Okręg kowieński Red Arrow Down.svg 311 148
3 Coat of arms of Klaipeda (Lithuania).png Kłajpeda Klaipėda Okręg kłajpedzki Red Arrow Down.svg 160 361
4 Siauliai city COA.gif Szawle Šiauliai Okręg szawelski Red Arrow Down.svg 107 875
5 Coat of Arms of Panevezys.svg Poniewież Panevėžys Okręg poniewieski Red Arrow Down.svg 98 612
6 Coat of arms of Alytus (Lithuania).svg Olita Alytus Okręg olicki Red Arrow Down.svg 58 616
7 Marijampole COA.gif Mariampol Marijampolė Okręg mariampolski Red Arrow Down.svg 40 388
8 Coat of arms of Mazeikiai (Lithuania).svg Możejki Mažeikiai Okręg telszański Red Arrow Down.svg 36 700
9 Coat of arms of Jonava (Lithuania).svg Janów Jonava Okręg kowieński Red Arrow Down.svg 30 224
10 Coat of arms of Utena (Lithuania).svg Uciana Utena Okręg uciański Red Arrow Down.svg 28 622

Statystyki demograficzne[6][edytuj | edytuj kod]

Liczba ludności 3 545 319
Ludność według wieku
0-14 lat 14,2%
mężczyźni: 258 423
kobiety: 245 115
15-64 lat 69,6%
mężczyźni: 1 214 743
kobiety: 1 261 413
ponad 64 lata 16,2%
mężczyźni: 198 714
kobiety: 376 771
Średnia wieku
całej populacji 39,7 lat
mężczyźni 37,1 lat
kobiety 42,3 lat
Przyrost naturalny -0,28%
Współczynnik urodzeń 9,21 urodzeń/1000 mieszkańców
Współczynnik zgonów 11,25 zgonów/1000 mieszkańców
Współczynnik migracji -0,72 migrantów/1000 mieszkańców
Ludność według płci
przy narodzeniu 1,06 mężczyzn/kobiet
poniżej 15 lat 1,06 mężczyzn/kobiet
15-64 lat 0,96 mężczyzn/kobiet
powyżej 64 lat 0,53 mężczyzn/kobiet
w całej populacji 0,89 mężczyzn/kobiet
Umieralność noworodków
w całej populacji 6,37 śmiertelnych/1000 żywych
płci męskiej 7,61 śmiertelnych/1000 żywych
płci żeńskiej 5,06 śmiertelnych/1000 żywych
Oczekiwana długość życia
w całej populacji 75,12 lat
mężczyzn 70,23 lat
kobiet 80,29 lat
Rozrodczość 1,24 urodzeń/kobietę
Współczynnik dorosłych z HIV/AIDS 0,1% (2007)
Liczba osób żyjących z HIV/AIDS 2 200 (2007)
Liczba zmarłych na HIV/AIDS poniżej 200 (2007)

Przypisy

  1. Statistikos Departamentas: Gyventojų skaičius . Požymiai: statistiniai rodikliai ir mėnuo (lit.). [dostęp 11-11-2012].
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 2,6 2,7 Lietuvos Statistikos Departamentas: Lithuanian 2011 Population Census in Brief (lit.). [dostęp 11-11-2011].
  3. CIA - The World Factbook (ang.). Central Intelligence Agency. [dostęp 2010-07-29].
  4. Lithuania - Religions
  5. Lietuvos Statistikos Departamentas: Population at the beginning of the year by city (ang.). [dostęp 30-11-2011].
  6. CIA The World Factbook https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/lh.html