Finlandia (wódka)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Inne znaczenia Ten artykuł dotyczy wódki. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Butelka wódki Finlandia

Finlandiawódka produkowana w Finlandii od 1970 o zawartości ok. 40% alkoholu. Istnieją też jej inne odmiany, ale nie są one dostępne na wszystkich rynkach (m.in. Finlandia o 60% zawartości alkoholu).

Powstaje ze spirytusu jęczmiennego, według zapewnień producenta powstaje tylko ze starannie wyselekcjonowanych 6-rzędowych źdźbeł jęczmienia i naturalnie czystej wody lodowcowej, pozyskiwanej w miejscowości Koskenkorva. Woda ta przepływa przez morenę glacjalną, ulegając wielokrotnej filtracji w wyniku czego jest tak czysta, że dalsze chemiczne oczyszczanie nie jest konieczne. Produkt poddawany jest ponad 200 procesom destylacyjnym.

Butelka (ice bottle) została zaprojektowana przez fińskiego projektanta Tapio Wirkkali. Obecna butelka wódki Finlandia została zaprojektowana przez firmę Hanson Associates z Filadelfii. Wprowadzono ją na rynek w 1998. Dodano srebrną zakrętkę a papierową etykietę zamieniono na lakierowaną na szkle. Zmiana spowodowała dwukrotny wzrost sprzedaży na rynku amerykańskim.

W 2003 nową butelkę zaprojektował Harri Koskinen, jeden z czołowych fińskich projektantów szkła. W tym samym czasie zmienione zostaje również logo marki (nowy projekt przygotowała nowojorska firma Wallace – Church Inc.).

Finlandia początkowo była sprzedawana głównie na rynku skandynawskim. Na rynek USA trafiła w 1971. Obecnie marka ta jest własnością amerykańskiej Brown-Forman Corporation i należy do najczęściej sprzedawanych na całym świecie.

Odmiany[edytuj | edytuj kod]

Finlandia Vodka o smaku limonkowym

Wódka Finlandia jest dostępna w postaci czystej (alkohol destylowany + woda) oraz w kilku odmianach smakowych.

Nazwa Rok wprowadzenia na rynek Opis

FINLANDIA CLASSIC

1970

Czysta wódka 40%

FINLANDIA CRANBERRY

1994

Wódka o smaku żurawinowym

FINLANDIA LIME

1999

Wódka o smaku limonki

FINLANDIA MANGO

2004

Wódka o smaku mango

FINLANDIA REDBERRY

2004

Wódka o smaku żurawinowym

FINLANDIA GRAPEFRUIT

2006

Wódka o smaku grejpfrutowym

FINLANDIA BLACKCURRANT

2009

Wódka o smaku czarnej porzeczki

FINLANDIA TANGERINE

2009

Wódka o smaku mandarynki

FINLANDIA RASPBERRY

2011

Wódka o smaku malinowym

FINLANDIA 101

2011

Czysta wódka 50,5%

FINLANDIA PLATINUM

2011

Czysta wódka 40% w edycji limitowanej

Ta sama woda, alkohol i destylacja, co w przypadku Finlandia Classic. Różnice dotyczą receptury i procesu zmiękczania drewnem brzozowym. Produkowana ręcznie w małych, limitowanych partiach; każda butelka jest numerowana[1].

FINLANDIA COCONUT

2014

Wódka o smaku kokosowym

FINLANDIA NORDIC BERRIES

2014

Wódka o smaku owoców leśnych

Historia[edytuj | edytuj kod]

Historia fińskiej wódki sięga początków XVI wieku, zaś pierwsza zarejestrowana gorzelnia została założona w 1886 roku. Gorzelnia produkująca wódkę premium Finlandia została założona w 1888 roku przez dr Wilhelma Juslina obok źródła glacjalnego w małej fińskiej miejscowości Rajamäki[2].Obecnie zakład znajdujący się w tej samej historycznej lokalizacji nadal produkuje i butelkuje wódkę Finlandia[3][4].

W 1920 roku, po przyjęciu w Finlandii ustawy o prohibicji,gorzelnia w Rajamäki została wykupiona przez państwo w celu zabezpieczenia dostaw alkoholu na potrzeby aptek oraz do innych celów niespożywczych. Po zniesieniu ustawy prohibicyjnej w 1932 roku, państwo przejęło wyłączną kontrolę nadprodukcją wódki[5].

W 1970 roku, państwowe przedsiębiorstwo napojów alkoholowych Alko stworzyło markę wódki Finlandia[6]. Rok później marka Finlandia stała się pierwszą skandynawską wódką sprzedawaną w Stanach Zjednoczonych[7], a także pierwszą importowaną marką wódki zaliczoną tam do kategorii premium[8].

W 1975 roku w Rajamäki zbudowano nowy zakład produkcji napojów alkoholowych, zaś w 1987 roku procesy destylacji zostały umiejscowione w zakładzie w Koskenkorva[9].

W 2000 roku znajdująca się w rękach prywatnych spółka Brown-Forman Corporation z siedzibą w USA nabyła 45% udziałów w Finlandia Vodka Worldwide, zaś państwowa Grupa Kapitałowa Altia będąca następcą prawnym Alko zachowała 55% udziałów[10]. Dwa lata później spółka Brown-Forman nabyła dodatkowe 35% udziałów w Finlandia Vodka. W roku 2004 spółka Brown-Forman nabyła pozostałe 20% udziałów w Finlandia Vodka i w ten sposób stała się jedynym udziałowcem marki[11].

Ciekawostki[edytuj | edytuj kod]

  • Podczas wprowadzania wódki na rynek w 1970 wybierano nazwę produktu. Do ostatniego etapu dostały się następujące propozycje: Finlandia, Vodkiss, Silver Ice, Valhalla, Ice Breaker, Kippis i Alko. Ostatecznie, w celu najlepszego odbioru produktu na rynku amerykańskim producent zdecydował się na nazwę "Finlandia" - łatwą do zapamiętania i kojarzącą się z krajem pochodzenia produktu.
  • Nową butelkę Finlandii, zaprezentowaną początkowo tylko na rynku amerykańskim w 1990, wystawiono w 1990 w londyńskim muzeum Alberta i Wiktorii jako przykład fińskiego szkła użytkowego. (Butelka ta powstała w wyniku prac badawczych firmy Landor Associates).
  • Polska jest pierwszym na świecie rynkiem pod względem ilości spożycia Finlandii.
  • Ze względu na wielkość i znaczenie polskiego rynku przy wprowadzaniu na polski rynek Finlandii Żurawinowej przeprowadzono odpowiednie badania marketingowe. Wykazały one, że polski konsument jest bardziej skłonny do zakupu wódki żurawinowej barwionej do koloru czerwonego. Przygotowano więc specjalnie na rynek polski specjalną wersję - Finlandię Żurawinową w kolorze czerwonym. Pełna nazwa to "Finlandia Redberry Fusion". Jest to produkt dostępny tylko na rynku polskim. Równolegle jednak jest dostępna Finlandia Żurawinowa w wersji bezbarwnej - "Finlandia Cranberry Fusion".
  • W wyniku badań przeprowadzonych o polskim rynku, specjalnie na polski rynek, wyszła Finlandia o smaku grejpfrutowym. Po sukcesie jakim odniosła w Polsce, Finlandię grejpfrutową wprowadzono na światowy rynek.

Promocja Finlandia Vodka[edytuj | edytuj kod]

W ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat na marketing wódki Finlandia złożyło się wiele znaczących globalnych kampanii promocyjnych.

  • 1976-1985 – Kilka kampanii reklamowych, w których główny nacisk położono na smak: “Są wódki dla miłośników soku pomarańczowego i miłośników soku pomidorowego. Nadszedł czas na wódka dla miłośników wódki” (1976). “Wódka dla purystów” (1977). “Wódka dla amatorów wódki” (1982). “Wódka Finlandia dla miłośników wódki” (1983). “Najlepsza wódka na świecie. Na lodzie” (1984/85).
  • 1990 – Kampania “Finlandia. Wódka ze szczytu świata“ podkreślała te cechy, które amatorzy wódki cenią najbardziej: chłód, klarowność i czystość.[12] Kampania została ponownie przeprowadzona w 2006 roku.
  • 1998 – Kampania „W poprzednim wcieleniu byłam czystą, lodowcową wodą źródlaną”[13] została uruchomiona pod nadrzędnym hasłem „Poprzednie wcielenia”, poprzez które wódka Finlandia odwoływała się do swojego lodowcowego pochodzenia. Seria reklam, dzięki ziarnistym zdjęciom oraz postaciom mówiącym o swoich poprzednich wcieleniach, stwarza wrażenie przeszłości.
  • 1998-1999 – Główny sponsor Pucharu Świata w narciarstwie alpejskim FIS.
  • 1998-2000 – Partnerstwo z zespołem wyścigowym West McLaren Mercedes. Marka wódki Finlandia pojawiła się na kaskach kierowców będących gwiazdami McLarena – Miki Hakkinena i Davida Coultharda.
  • 1999 – Kampania „Orzeźwienie” przedstawiała wódkę Finlandia jako “czyste orzeźwienie”.[14]
  • 2002 – Wódka Finlandia pojawiła się jako „Oficjalna Wódka Jamesa Bonda” dla potrzeb filmu “007 Śmierć nadejdzie jutro” z serii o Jamesie Bondzie.[15]
  • 2003 – Pierwsze Przyjęcie w Słońcu o Północy (ang. Midnight Sun, MS) stanowiło początek Globalnej Promocji MS. Nazwa ta odnosi się do naturalnego zjawiska występującego w okresie letnim w pobliżu koła podbiegunowego północnego: słońca widocznego o północy lokalnego czasu.
  • 2005 – Pierwsze amerykańskie warsztaty „Finnishing School”. „Finlandia Finnishing School” to cykl warsztatów, dzięki którym barmani mogą poznać sztukę mieszania drinków i nauczyć się tworzenia nowych receptur, aby lepiej spełniać swoją rolę w miejscach, w których pracują.
  • 2005 – Kampania „Wódka z czystszego miejsca”[16] przedstawiała wódkę Finlandia jako „nagą wódkę”, podkreślając fińskie dziedzictwo oraz „czystą lodowcową wodę źródlaną”, z której jest ona produkowana. Przezroczyste butelki były umieszczane na tle zaśnieżonych krajobrazów pod nagłówkami w stylu „Tu zobaczysz dokładnie to, z czego się składasz” oraz „Gdy nie masz nic do ukrycia, nie ukrywasz niczego”.
  • 2013 – Kampania „W stronę mniej zwyczajnego życia”[17] została stworzona jako ilustracja tego, że dzięki unikalnej mieszance sześciorzędowego jęczmienia oraz lodowcowej wody, a także dzięki procesowi, któremu towarzyszy słońce świecące o północy, wódka Finlandia nieco inną wódką produkowaną w mniej zwyczajny sposób, odpowiednią dla każdego, kto jest otwarty na prowadzenie mniej zwyczajnego życia. Celem kampanii było zainspirowanie odbiorców, aby zamiast zadowalać się tym, co zwyczajne, zawsze dążyli w życiu do tego, co interesujące.

Projekt butelki[edytuj | edytuj kod]

Od samego początku duży nacisk kładziony był na wzór butelki wódki Finlandia. Firma współpracowała ze znanymi projektantami w celu twórczego zmieniania wizerunku i prezentacji. Niektóre z ważniejszych zmian i wydarzeń dotyczących wzoru:

  • 1970 – Oryginalny wzór „Frozen Ice” stworzony przez Tapio Wirkkala. Butelka wzmacniała wrażenie dobrze schłodzonego alkoholu z Laponii w mroźnej arktycznej północy. Szkło z odpowiednią fakturą błyszczało jak powierzchnia sopla lodu. Na etykiecie umieszczone były dwa białe renifery ścierające się w polarnym słońcu na horyzoncie[18][19][20]
  • 1970 – Magazyn Packaging Digest umieścił butelkę wódki Finlandia autorstwa Wirkkali wśród 100 najlepszych koncepcji opakowań roku 1970
  • 1972 – Butelka autorstwa Wirkkali wygrała certyfikat Eurostar Europejskiej Federacji Opakowań
  • 1983 – Zastąpienie czerwonej zakrętki niebieską zakrętką z nazwą marką. Szklana butelka otrzymała jasnoniebieski odcień
  • 1990 – Wprowadzono nowy symbol i logotyp wódki Finlandia: Wprowadzono na rynek „etykietę z trzema reniferami”, która zastąpiła etykietę/logo z dwoma reniferami
  • 1990 – Dwie butelki Wirkkali zostały wystawione w prestiżowym londyńskim Muzeum Wiktorii i Alberta jako przykład fińskiego wzornictwa szklanego[21]
  • 1998 – Wprowadzenie wzoru „Hammered Ice” autorstwa Hansen Design z Design Philadelphia. Papierowa etykieta została zastąpiona tekstem lakierowanym[22]
  • 2003 – Harri Koskinen, uznany fiński projektant szkła i autor wzorów przemysłowych, wraz z nowojorskimi grafikami Wallace Church & Co. oraz zespołem projektowym Finlandia Global, zaprojektował i wprowadził na rynek butelkę kolejnej generacji – „Glacial Ice”. Jej tekstura naśladowała wrażenie czystego topniejącego lodu, nawiązując do źródeł marki, czyli czystej źródlanej wody lodowcowej[23]
  • 2004 – Wódka Finlandia Classic & Flavors zostają nagrodzone srebrnym medalem Wine and Spirits Design Award
  • 2011 – Finlandia wprowadziła nową butelkę o nazwie „Melting Ice”. Butelka została opracowana dzięki wspólnym staraniom projektantów, w tym Harriego Koskinena, światowej sławy fińskiego projektanta, który odegrał zasadniczą rolę przy opracowaniu poprzedniej butelki wódki Finlandia, a także Kennetha Hirsta, wielokrotnie nagradzanego projektanta przemysłowy z Nowego Jorku, który wyrzeźbił nowy kształt.
  • 2011 – The Glass Packaging Institute (GPI) ogłosił laureatów za rok 2011 corocznych nagród Clear Choice Awards – nowa butelka wódki Finlandia zdobyła główną nagrodę w kategorii destylowanych wyrobów spirytusowych za innowacyjność projektu[24]

Nagrody otrzymane przez Finlandia Vodka[edytuj | edytuj kod]

WÓDKA

KONKURS

LATA

NAGRODY / MEDALE

Finlandia Classic Vodka

The San Francisco World Spirits Competition[25]

2000, 2008, 2010-2014

Złoto, srebro

The Ultimate Spirits Challenge[26]

2010-2014

Finalista, doskonała, szczególnie polecana

Ultimate Cocktail Challenge[27]

2010

Silna rekomendacja, polecana

TheFiftyBest.com Vodka Tasting[28][29]

2010, 2013

Najlepsza wódka, złoto

The SIP Awards[30]

2010, 2012, 2013

Złoto, brąz

International Wine & Spirits Competition[31]

2008, 2009, 2012, 2013

Srebro, brąz

Los Angeles International Wine & Spirits Competition[32]

2012

Najlepsza w kategorii, złoto

ISW (Internationaler Spirituosen Wettbewerb)[33]

2009

Czysty alkohol roku, złoto

American Tasting Institute

1999

Nagroda “Award of Excellence”

13th annual competition in "Alcohol Market”

2007

Produkt roku 2007

International Spirits Challenge[34]

2013

Srebro

Vodka Masters

2009

Złoto

Wine Enthusiast

2013

Ocena 90 pkt/ Nagroda “Best Buy”

Finlandia Cranberry Vodka

The San Francisco World Spirits Competition

2000, 2001, 2010

Srebro, brąz

The SIP Awards

2010

Złoto

The Ultimate Spirits Challenge

2010

Dobra, polecana

Ultimate Cocktail Challenge

2010

Dobra/polecana

Finlandia Grapefruit Vodka 

International Wine & Spirits Competition[35]

2008, 2009, 2012, 2013

Srebro, brąz

The San Francisco World Spirits Competition

2007, 2008, 2010-2014

Podwójne złoto, najlepszy produkt smakowy, brąz

The Ultimate Spirits Challenge

2010-2014

Doskonała, szczególnie polecana, silna rekomendacja

The SIP Awards

2009-2013

Platyna, złoto

TheFiftyBest.com Vodka Tasting

2010, 2012

Podwójne złoto

Vodka Masters

2008, 2010

Nagroda Masters

Los Angeles International Wine & Spirits Competition

2012

Złoto

ISW (Internationaler Spirituosen Wettbewerb)

2009

Srebro

Wine Enthusiast

2010

Znakomita

International Spirits Challenge

2008, 2009, 2013

Srebro, brąz

Finlandia Raspberry Vodka

The San Francisco World Spirits Competition

2012-2014

Srebro, brąz

The Ultimate Spirits Challenge

2012-2014

Silna rekomendacja, polecana

International Wine & Spirits Competition

2012, 2013

Srebro, brąz

The SIP Awards

2012, 2013

Złoto, srebro

Los Angeles International Wine & Spirits Competition

2012

Srebro

TheFiftyBest.com[xii]

2012

Złoto

Finlandia Tangerine Vodka

The San Francisco World Spirits Competition

2009-2014

Srebro, brąz

The SIP Awards

2009-2011, 2013

Platyna, złoto, brąz

The Ultimate Spirits Challenge

2011, 2013, 2014

Silna rekomendacja

International Wine & Spirits Competition

2009, 2013

Brąz

International Spirits Challenge

2013

Srebro

TheFiftyBest.com Vodka Tasting

2010

Srebro

Vodka Masters

2009

Nagroda Masters

Wine Enthusiast

2010

Bardzo dobra

Finlandia Redberry Vodka

The SIP Awards

2012, 2013

Brąz

The Ultimate Spirits Challenge

2012, 2013

Polecana

Finlandia Mango Vodka

The San Francisco World Spirits Competition

2008, 2009, 2013

Srebro

International Wine & Spirits Competition

2008, 2009, 2013

Srebro, brąz

International Spirits Challenge

2008, 2009, 2013

Złoto, brąz

The SIP Awards

2010, 2013

Brąz

The Ultimate Spirits Challenge

2013, 2014

Silna rekomendacja

Vodka Masters

2009

Srebro

Finlandia Coconut Vodka

The San Francisco World Spirits Competition

2014

Złoto

The Ultimate Spirits Challenge

2014

Polecana

Finlandia Lime Vodka

The San Francisco World Spirits Competition

2009, 2010

Srebro, brąz

International Spirits Challenge

2009

Brąz

International Wine & Spirits Competition

2009

Srebro

The SIP Awards

2010

Srebro

Vodka Masters

2009

Złoto

Wine Enthusiast

2010

Znakomita

Finlandia Platinum

International Wine & Spirits Competition

2013

Srebro

Puchar Finlandia Vodka[edytuj | edytuj kod]

Puchar Finlandia Vodka to globalny konkurs napojów, na którym barmani z całego świata gromadzą się, by walczyć o światowe trofeum. Zawodnicy są wybierani w drodze konkursów krajowych. Laureaci konkursów krajowych przylatują do fińskiej Laponii, aby wziąć udział w finale. Podczas finału zawodnicy muszą stworzyć nowy napój w trzech kategoriach: Aperitif, Long Drink i Quick Mix. Punkty za wszystkie trzy kategorie są następnie sumowane, a barman z najlepszym łącznym wynikiem zdobywa tytuł Barmana Roku Wódki Finlandia.

Pierwszy Puchar Wódki Finlandia odbył się w 1992 roku. Zwycięzca został wówczas wybrany na podstawie wyników z jednej kategorii – najlepszy drink. Po zmianie przepisów w 1997 roku barmani zaczęli rywalizować w trzech kategoriach: Aperitif, Long Drink i After Dinner Drink. W 2007 roku kategoria After Dinner Drink została zmieniona na Quick Mix.

Zwycięzcy

Rok

Zwycięzca

Kraj pochodzenia

Aperitif

Long drink

Quick mix

2012

Ariel Leizgold

Izrael

The Mint Reviver

Tropical Storm Reimagined

2011

Krzysztof Rathnau

Polska

Bad Woman

Rose Marie

Taste of Sopot

2010

Eduard Gabriel Glisca

Rumunia

Madagascar

Passion Love

Mali

2009

Anton Velich 

Słowacja

CU-Martini

Finlandia Ice Cream

Red Dream

2008

Raditya Dimas

Dubaj

The Quicky Tini

Jakarta Red Dragon

Thank You With Love

2007

Michaly Handtuch

Węgry

Pink Pale Sensation

Strawlandia

Egi

After dinner

2006

Leszek Kraszewski

Polska

Butter Fly

Now Cochones

Passion of Cinnamon

2005

Jan Lindgren FINLAND

Finlandia

Finlandia Blues

Finlandia Blueberry Blues

Finlandia Plays Blues

2004

Cevat Yildirim TURKEY

Turcja

El-Rey

Pineapple Kiss

Kiwitini

2003

Stojan Krizman

Słowenia

Finlandia Blue

Finlandia Legend

Sinful

2002

Gergo Varga

Węgry

Springfield

Sweet Mother

Stonehenge II

2001

Pekka Pellinen

Finlandia

Appleknocker Martini

Lime Passion

Mocca Scotch

1999

Jaroslav Panov

Rosja

Island of the Single Sun

Ice & Peach

Happy Forestman

1997

Harri Törmänen

Finlandia

Arctic

Arctic Point

Arctic Queen

1992

Gilmar Bezerra De Araúso

Brazylia

Rock

Ole Skjeldal

Norwegia

Exotic Finn

Kiyoshi Shinbasi

Japonia

Arcadia

Przypisy

  1. Artykuł Hindustantimes nt. m.in Finlandia Vodka Platinum.
  2. http://www.digipaper.fi/altia/11739/index.php?pgnumb=84
  3. http://www.mynewsdesk.com/altia/pressreleases/altia-renews-and-strengthens-its-wine-business-998472
  4. http://wikimapia.org/1549707/Rajam%C3%A4ki-Plant-Altia-company
  5. http://www.diffordsguide.com/producers/137/rajamaki-distillery
  6. http://www.digipaper.fi/altia/3944/index.php?pgnumb=92
  7. http://www.diyinfozone.com/vodkas-from-finland
  8. http://drinksdaily.com/2010/01/finlandia-vodka-celebrates-40th-anniversary/
  9. http://www.digipaper.fi/altia/28796/index.php?pgnumb=92
  10. http://www.nytimes.com/2000/06/16/business/company-news-brown-forman-acquires-45-stake-in-finlandia-vodka.html
  11. http://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9E03E3DE173EF930A15752C1A9629C8B63
  12. New York Media LLC: New York Magazine. New York Media, LLC, 1991-09-30. [dostęp 2015-08-27]. (ang.)
  13. Bernd H. Schmitt: Experiential Marketing: How to Get Customers to Sense, Feel, Think, Act, Relate. Simon and Schuster, 2000-12-11. ISBN 9780743219518. [dostęp 2015-08-27]. (ang.)
  14. Wine Importers, Distributors of Wines, Beer, Spirits, Wine producers, Wholesalers, Wineries, Breweries, Distilleries. www.internationalbeveragenetwork.com. [dostęp 2015-08-27].
  15. Finlandia Vodka Worldwide Ltd.: James Bond selects Finlandia Vodka -- September 19,2002 /PR Newswire UK/. www.prnewswire.co.uk. [dostęp 2015-08-27].
  16. Stuart Elliott. 'Naked' Vodka for the Unhip Among Us. „The New York Times”, 2005-12-13. ISSN 0362-4331. [dostęp 2015-08-27]. 
  17. W+K London rolls out global Finlandia campaign. [dostęp 2015-08-27].
  18. Graphics. www.wirkkala.fi. [dostęp 2015-08-26].
  19. Finlandia Vodka | Daily Icon. www.dailyicon.net. [dostęp 2015-08-26].
  20. Tapio Wirkkala - thisisFINLAND. finland.fi. [dostęp 2015-08-26].
  21. Finlandia | Wirkkala, Tapio | V&A Search the Collections. collections.vam.ac.uk. [dostęp 2015-08-26].
  22. In the clear: with a sleeker, see-through bottle, Finlandia vodka is poised to boost profile and sales. | HighBeam Business: Arrive Prepared. business.highbeam.com. [dostęp 2015-08-26].
  23. HARRI KOSKINEN/FRIENDS OF INDUSTRY. www.harrikoskinen.com. [dostęp 2015-08-26].
  24. 2011 Clear Choice Award Winners | Glass Packaging Institute. www.gpi.org. [dostęp 2015-08-26].
  25. http://sfspiritscomp.com/results/archives 
  26. http://www.ultimate-beverage.com/the-results/ 
  27. http://www.ultimate-beverage.com/the-results/ 
  28. http://www.thefiftybest.com/spirits_archive/best_vodka_2010/
  29. http://www.thefiftybest.com/spirits_archive/best_vodka_2013/
  30. http://sipawards.com/results.html
  31. http://www.iwsc.net/results
  32. http://www.fairplex.com/wos/spirits_competition/AwardsCelebration/documents/2012SpiritsAwardsList.pdf
  33. http://www.international-spirits-award.com/en/node/59 
  34. https://www.internationalspiritschallenge.com/2013-results/ 
  35. http://www.iwsc.net/results 

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]