Grabówno

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Artykuł 53.1319000°N 17.0093900°E
- błąd 0 m
WD 53°7'55"N, 17°0'34"E
- błąd 38 m
Odległość 6 m
Grabówno
wieś
Ilustracja
Kościół pw. św. Antoniego z Padwy
Państwo  Polska
Województwo  wielkopolskie
Powiat pilski
Gmina Miasteczko Krajeńskie
Liczba ludności (2011) 510
Strefa numeracyjna 67
Kod pocztowy 89-350
Tablice rejestracyjne PP
SIMC 0528089
Położenie na mapie gminy Miasteczko Krajeńskie
Mapa konturowa gminy Miasteczko Krajeńskie, u góry znajduje się punkt z opisem „Grabówno”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po lewej nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Grabówno”
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa konturowa województwa wielkopolskiego, u góry nieco na lewo znajduje się punkt z opisem „Grabówno”
Położenie na mapie powiatu pilskiego
Mapa konturowa powiatu pilskiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Grabówno”
Ziemia53°07′54,8400″N 17°00′33,8040″E/53,131900 17,009390

Grabównowieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie pilskim, w gminie Miasteczko Krajeńskie[1]. Przez miejscowość przebiega droga krajowa nr 10.

Historia[edytuj | edytuj kod]

W 1512 roku Grabówno należało do parafii w Brzostowie. W 1766 roku wieś zamieszkiwało 300 katolików oraz 138 ewangelików. W 1778 r. został wybudowany przez rodzinę Grabowskich dworek[2]. Około 100 lat później znajdował się już w rękach Goltzów, którzy podobno wygrali go w karty. Potem zmieniał właścicieli. W 1782 roku istniała już parafia protestancka, a w 1857 roku wybudowano pierwszą niemiecką szkołę. W roku 1872 dworek kupił książę Klodwik zu Hochenlohe Schillingfurst, cesarski ambasador w Paryżu. Pod koniec XIX wieku wybudował on pałac. Wprawdzie nigdy w nim nie mieszkał, ale często przyjmował gości przychodzących na polowania. W sąsiadującym z pałacem dworku mieszkał zarządca majątku.

W dwudziestoleciu międzywojennym w pałacu znajdowała się siedziba Nadleśnictwa. Okolica znana była z obfitych w zwierzynę i pięknych lasów. W dworku zaś mieszkała rodzina Nieizmanów. Najbogatszym mieszkańcem wsi był Stefan Wełnicki, który zamieszkał w niej w 1909 roku i wybudował dom w centrum miejscowości – dzisiaj mieszka w nim jego córka Wanda Szafranek. Stefan Wełnicki miał młyn, stację benzynową oraz wyszynk, w którym jak wspominają najstarsi mieszkańcy, często przesiadywał Michał Drzymała. Ten bohater narodowy ostatnie 10 lat swego życia spędził w Grabównie. Zmarł 1937 roku. Został pochowany w Miasteczku Krajeńskim. Dom, który otrzymał od rządu polskiego, został gruntownie przebudowany. Mieszka w nim jego prawnuk[2].

od 1984 r. w pałacu znajduje się tam restauracja[3][4]. Pałac wraz z parkiem są chronione jako zabytki[5].

Kościół w stylu neoromańskim został wybudowany we wsi w 1876[6]. Nie znajduje się jednak w rejestrze zabytków Narodowego Instytutu Dziedzictwa[5]. Kościół pierwotnie ewangelicki, po wojnie przejęli katolicy. Jednak dopiero 25 maja 1974 roku powstała przy nim nowa, rzymskokatolicka parafia św. Antoniego z Padwy, którą od początku opiekował się ksiądz Marian Grobelski[potrzebny przypis]. Aktualnie proboszczem jest ks. Wiesław Zieliński[7].

Wokół świątyni rosną okazałe kasztanowce, dęby, jesiony, które wraz z drzewami znajdującymi się w pobliżu, tworzyły niegdyś jeden kompleks parkowy[potrzebny przypis].

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa pilskiego.

Demografia[edytuj | edytuj kod]

We wsi mieszka 510 osób (stan na 2011 rok), w tym 251 kobiet i 259 mężczyzn (współczynnik feminizacji wynosi 97). 63,9% mieszkańców jest w wieku produkcyjnym, a 36,1% w nieprodukcyjnym (20,8% w wieku przedprodukcyjnym oraz 15,3% w poprodukcyjnym)[8].

Sąsiednie miejscowości[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części. „Dziennik Ustaw”. Nr 29, poz. 200, s. 604, 13 lutego 2013. Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji. [dostęp 17 października 2014]. 
  2. a b Grabówno - Informacje - Gmina Miasteczko Krajeńskie, www.miasteczkokrajenskie.pl [dostęp 2021-02-01] (pol.).
  3. Grabówno, Polskie Zabytki [dostęp 2021-02-01].
  4. Historia Dworku Koper (pol.). [dostęp 17 października 2014].
  5. a b Wykaz zabytków nieruchomych wpisanych do rejestru zabytków na terenie województwa wielkopolskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 148. [dostęp 17 października 2014].
  6. Włodzimierz Łęcki: Wielkopolska. Warszawa: Sport i Turystyka, 1996, s. 596-597. ISBN 83-7079-589-7.
  7. Grabówno – Parafia pw. św. Antoniego z Padwy. diecezja.bydgoszcz.pl. [dostęp 2017-05-10].
  8. Wieś Grabówno (wielkopolskie) » mapy, GUS, nieruchomości, regon, kod pocztowy, atrakcje, edukacja, kierunkowy, demografia, zabytki, tabele, statystyki, linie kolejowe, liczba ludności, drogi publiczne, Polska w liczbach [dostęp 2021-02-01] (pol.).