Hipoterapia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Hipoterapia na lonży
Hipoterapia
Hipoterapia – oprowadzanie

Hipoterapia (od gr. ἵππος "hippos" - koń, θεραπεία "therapeía" - terapia) – to metoda rehabilitacji ruchowej na bazie neurofizjologii, prowadzona przy udziale konia[1]. Jest jedną z wielu form rehabilitacji wieloprofilowej (psycho-ruchowej), oddziałującej jednocześnie psycho-motorycznie, psychoruchowo, sensorycznie, psychicznie i społecznie. Stosowana jest w rożnym wieku zarówno u dzieci jak u młodzieży czy dorosłych.

Terapia niepełnosprawnych z zastosowaniem metody hipoterapii obejmuje głównie osoby niepełnosprawne psychoruchowo, sensorycznie lub osób socjopatycznych. Dobroczynne dla zdrowia fizycznego skutki kontaktu z koniem znane były już w starożytności; jako metoda leczenia pojawiły się ponownie w nowoczesnej medycynie konwencjonalnej w latach 50.- 60. XX w., zwłaszcza w neurologii, ortopedii i psychiatrii[2][3].

Podstawowe zasady[edytuj | edytuj kod]

Hipoterapia jest ściśle ze sobą powiązana z innymi metodami rehabilitacyjnymi i terapeutycznymi i w pełni korzysta z ich dorobku naukowego.

Cel hipoterapii[edytuj | edytuj kod]

Celem terapii z koniem (z elementami jazdy konnej) jest przywrócenie pacjentom sprawności fizycznej i psychicznej w możliwym do osiągnięcia zakresie. Hipoterapia stanowi jeden z elementów rehabilitacji leczniczej i jako taka jest prowadzona przez specjalistę, na zlecenie i pod kontrolą lekarza. Hipoterapeuta pełni rolę asekurującą, zapewniając bezpieczeństwo oraz rolę przewodnika w kontakcie ze zwierzęciem[3].

Dobór konia[edytuj | edytuj kod]

Konie stosowane w hipoterapii dobiera się starannie pod kątem pożądanych cech (przede wszystkim cech charakteru). Muszą one być wcześniej wytresowane m.in.: łagodności, posłuszności oraz odpowiedniej budowie anatomicznej i wieku. Jedną z najpopularniejszych ras koni stosowanych w Polsce do hipoterapii są konie huculskie[4]. Ponadto, koń powinien być dobrany do jeźdźca, do jego wzrostu i potrzeb rehabilitacyjnych[5][4]. Czasami do hipoterapii wlicza się terapię na ośle, zwaną onoterapią.

Formy hipoterapii[edytuj | edytuj kod]

Można wyróżnić kilka form hipoterapii:

  • Terapia ruchem konia - polega na biernym poddawaniu pacjenta ruchom konia.
  • Fizjoterapia na koniu - jest to gimnastyka lecznicza na koniu, polega na wykonywaniu przez pacjenta ćwiczeń na koniu.
  • Psychopedagogiczna jazda konna i woltyżerka - wskazana dla  osób z problemami emocjonalnymi, psychicznymi oraz z upośledzeniem umysłowym. Terapia odbywa się zgodnie z zaleceniami psychologa, psychoterapeuty. Obejmuje zajęcia zarówno na koniu jak i przy koniu.
  • Terapia kontaktem z koniem - najważniejsza w tej formie terapii jest  więź emocjonalna pacjenta z koniem. Stosowana jest  głównie u osób z zaburzeniami psychicznymi i emocjonalnymi, a także w przypadku występowania  przeciwwskazań do jazdy konnej[6]

Działanie hipoterapii[edytuj | edytuj kod]

  • korygowanie postawy ciała;
  • regulacja napięcia mięśniowego;
  • kontakt z przyrodą, działanie motywacyjne;
  • doskonalenie równowagi, koordynacji, orientacji w przestrzeni, schematu własnego ciała, poczucia rytmu;
  • stymulacja i normalizacja czucia powierzchniowego;
  • zwiększenie poczucia własnej wartości, zmniejszenie zaburzeń emocjonalnych;
  • rozwijanie pozytywnych kontaktów społecznych[7].
  • pobudzenie zmysłów
  • wzmocnienie odporności
  • zwiększenie wydolności organizmu
  • kształtowanie poczucia własnej odrębności[8]
  • zwiększenie możliwości koncentracji uwagi
  • rozwijanie samodzielności
  • zwiększenie możliwości lokomocyjnych[9]

Przekazywanie wzorca chodu[edytuj | edytuj kod]

Przekazywanie wzorca chodu jest najbardziej unikatowym celem hipoterapii. Taki sposób prowadzenia hipoterapii jest wskazany najbardziej dla dzieci i młodzieży chodzących samodzielnie w nieprawidłowym wzorcu, uczących się chodzić oraz siedzących samodzielnie, ale niestabilnie[5].

Autyzm[edytuj | edytuj kod]

Inną szczególną cechą hipoterapii są możliwości pracy z dziećmi autystycznymi, ponieważ, jak zauważył Monty Roberts, osoby autystyczne i konie wykazują wiele podobieństw w postrzeganiu, reagowaniu i porozumiewaniu się[3].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Strauß Ingrid, (1991), Hippoterapie: Neurologische Krankengymnastik auf Pferd, Wydawnictwo "Hippokrates Verlag GmbH", Stuttgart, s.27.
  2. O hipoterapii. Fundacja Hipoterapia – Na Rzecz Rehabilitacji Dzieci Niepełnosprawnych. [dostęp 2011-07-30].
  3. a b c Alicja Raczkowska: Koń – wspaniały terapeuta. Fundacja Hipoterapia za: Koń Polski, 2009-07. [dostęp 2011-07-30].
  4. a b Wincenty Smolak: Jaki powinien być koń do hipoterapii. Konie Wortale. [dostęp 2011-07-30].
  5. a b Jan Krupiński: Hipoterapia – podejście neurofizjologiczne. Fundacja Hipoterapia za: Fizjoterapia Polska. [dostęp 2011-07-30].
  6. A. Strumińska (red.), Psychopedagogiczne aspekty hipoterapii dzieci i młodzieży niepełnosprawnej intelektualnie, Warszawa: Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, s. 16.
  7. Efekty hipoterapii. Fundacja Hipoterapia – Na Rzecz Rehabilitacji Dzieci Niepełnosprawnych. [dostęp 2011-07-30].
  8. Jagoda Bojarczuk, Hipoterapia. Wskazania, Metody, Ćwiczenia., Warszawa 2018: Wydawnictwo SBM, s.49.
  9. A. Strumińska (red.), Psychopedagogiczne aspekty hipoterapii dzieci i młodzieży niepełnosprawnej intelektualnie, Warszawa: Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 2003, s.18.

Linki[edytuj | edytuj kod]

Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.