Jörg Haider

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Jörg Haider
Ilustracja
Haider w 2008 r.
Data i miejsce urodzenia 26 stycznia 1950
Goisern
Data i miejsce śmierci 11 października 2008
Lambichl
Premier Karyntii
Okres od 21 kwietnia 1989
do 21 czerwca 1991
Przynależność polityczna Austriacka Partia Wolnościowa
Poprzednik Peter Ambrozy
Następca Christof Zernatto
Premier Karyntii
Okres od 8 kwietnia 1999
do 11 października 2008
Przynależność polityczna Sojusz na rzecz Przyszłości Austrii
Poprzednik Christof Zernatto
Następca Gerhard Dörfler

Jörg Haider (ur. 26 stycznia 1950 w Goisern, zm. 11 października 2008 w Lambichl) – prawicowy polityk austriacki, dwukrotny premier Karyntii, z zawodu prawnik.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Ukończył studia na Uniwersytecie Wiedeńskim. Był doktorem nauk prawnych. Pracował jako adwokat i nauczyciel akademicki.

Haider do 2005 był działaczem konserwatywno-liberalnej Austriackiej Partii Wolnościowej (FPÖ), wieloletnim jej przywódcą (1986–2000). Pod wodzą Haidera Partia Wolnościowa toczyła ostrą walkę o wyborców, stając się w 1999 najsilniejszą partią w Karyntii. Wejście partii do konserwatywnego rządu kanclerza Schüssela w 2000[1] było przyczyną zastosowania przez Unię Europejską sankcji wobec Austrii – było to jedyne tego typu działanie w historii UE. 14 członków Unii zamroziło na osiem miesięcy stosunki z tym krajem[2][3]. W następnych latach budzące kontrowersje działania Haidera przyczyniły się znacznie do przegranej partii w wyborach do Rady Narodowej w 2002 oraz do odejścia z niej wielu działaczy.

4 kwietnia 2005 założył nową partię – Sojusz na rzecz Przyszłości Austrii (BZÖ), a 7 kwietnia został z tego powodu wykluczony z FPÖ. Przez swoich przeciwników Haider był oskarżany o populizm, antysemityzm i ksenofobię oraz konflikty z mniejszością słoweńską w Karyntii. Jörg Haider był również przeciwnikiem uczestnictwa Austrii w Unii Europejskiej oraz wprowadzenia wspólnej waluty euro.

Zginął w wypadku samochodowym w nocy z 11 na 12 października 2008[4] – podczas próby wyprzedzania uderzył w betonowy słup, po czym kilkukrotnie koziołkował. W chwili wypadku miał 1,8 promila alkoholu we krwi, a licznik jego służbowego Volkswagena Phaeton zatrzymał się z prędkością 142 km/h, gdy dopuszczalna prędkość w miejscu zdarzenia wynosiła 70 km/h[5]. Jego pogrzeb odbył się 18 października. Zwłoki zostały skremowane i pochowane w Dolinie Niedźwiedziej w Karyntii[6]. W toku śledztwa okazało się, że wracał z gejowskiego klubu w Klagenfurcie. 22 października wiceprzewodniczący BZÖ, Stefan Petzner, wyznał, że miał wieloletni romans z Haiderem. Pomimo że Haider był żonaty i miał dwoje dzieci, jego żona tolerowała homoseksualną relację męża z młodszym o 30 lat kochankiem[6][7].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Haider Jörg, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2016-01-24].
  2. Przyczyny śmierci Haidera. wprost24.pl, 12 października 2008. [dostęp 13 marca 2010].
  3. Zginął Joerg Haider. rp.pl, 12 października 2008. [dostęp 13 marca 2010].
  4. Joerg Haider nie żyje. gazeta.pl, 11 października 2008. [dostęp 13 marca 2010].
  5. Haider był pijany. tvn24.pl, 15 października 2008. [dostęp 13 marca 2010]. [zarchiwizowane z tego adresu (20 sierpnia 2009)].
  6. a b Jörg Haider. Konserwatysta, który był gejem, wiadomosci.onet.pl, 2020.
  7. Austria w szoku: konserwatywny Haider miał romans ze swoim zastępcą, gazeta.pl.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]