Ludmiła Marjańska
Ludmiła Maria Marjańska, z domu Mężnicka (ur. 26 grudnia 1923 w Częstochowie, zm. 17 października 2005 w Warszawie) – polska poetka, prozaiczka i tłumaczka literatury angielskiej.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Jej rodzina pochodziła z Austro-Węgier. Pradziadek poetki przeniósł się do Częstochowy i tam do połowy XIX wieku prowadził chór i zespół muzyczny na Jasnej Górze. W Częstochowie ukończyła I Liceum Ogólnokształcące im. Juliusza Słowackiego. W roku 1945 wyszła za mąż za Janusza Marjańskiego, mieli dwójkę dzieci – Marię i Macieja. W 1961 ukończyła filologię angielską na Uniwersytecie Warszawskim, choć pracę magisterską broniła na Uniwersytecie Waszyngtońskim, będąc na stypendium naukowym w Stanach Zjednoczonych[1]. Debiutowała jako poetka w 1953 roku na łamach miesięcznika „Twórczość”, a jako tłumaczka tomem Wierszy szkockich Roberta Burnsa w 1956 r.
W latach 1957–1979 redagowała audycje poetyckie w Polskim Radiu (od 1966 w Programie III Polskiego Radia).
W latach 1993–1996 była prezesem Stowarzyszenia Pisarzy Polskich; należała także do Stowarzyszenia Tłumaczy Polskich oraz PEN Clubu, wcześniej (1959–1983) do Związku Literatów Polskich.
Przetłumaczyła utwory Emily Dickinson, Elizabeth Browning, Walta Whitmana, Williama Butlera Yeatsa, Richarda Wilbura i Marianne Moore.
Laureatka Nagrody Przewodniczącego Komitetu ds. Radia i Telewizji I stopnia (1981), odznaczona Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, odznaką „Zasłużony Działacz Kultury”, Medalem im. Anny Kamieńskiej oraz nagrodą literacką im. Władysława Reymonta (1997)[2]. W 1999 jej imię otrzymała Szkoła Podstawowa w Młodowicach koło Przemyśla[3].
Zmarła po krótkiej chorobie w szpitalu przy ulicy Wołoskiej w Warszawie. Została pochowana na cmentarzu w Wilanowie.
Twórczość
[edytuj | edytuj kod]Poezje
[edytuj | edytuj kod]- Chmurne okna (1958)
- Gorąca gwiazda (1965)
- Rzeki (1969)
- Druga podróż (1977)
- W koronie drzewa (1979)
- Dmuchawiec (1984, wiersze dla dzieci)
- Blizna (1986)
- Zmrożone światło (1992)
- Prześwit (1994)
- Stare lustro (1994)
- Przez całe życie miłość (1998)
- Wybór wierszy 1958-1997 (1988)
- Spotkanie z Weroniką (1999)
- Żywica (2001)
- Córka bednarza (2002)
- A w sercu pełnia (wybór wierszy, 2003)
- Otwieram sen (2004)
Powieści
[edytuj | edytuj kod]- Powrócić do miłości (1971)
- Stopa trzeciej Gracji (1980)
- Pierwsze śniegi, pierwsze wiosny (1985)
- Życie na własność (1987)
- Zakochany zuch – dla dzieci (1989, 1997)
- Pimpinella i Tatarzy – dla dzieci (1994)
- To ja, Agata (1997)
Przekłady
[edytuj | edytuj kod]- Robert Burns, Wiersze szkockie (1956)
- Theodore Roethke, Dalekie pole (1971)
- Elizabeth Browning, Poezje wybrane (1976)
- Margaret Forster, Zacisze pana Bone (1973)
- Marianne Moore, Wiersze wybrane (1980, przekład razem z Julią Hartwig)
- Richard Wilbur, Jasnowidz i inne wiersze (1981)
- William Luce, Piękność z Amherst (1982)
- John Bierhorst, Czerwony łabędź (1984)
- Edwin A. Robinson, Wiersze wybrane (1986)
- William Butler Yeats, Poezje wybrane (1987, wyróżnienie Stowarzyszenia Tłumaczy Polskich)
- Emily Dickinson, I jestem różą (1998)
- Emily Dickinson, Przeczucie (2005)
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Witold Iwańczak, Uśmiechnięta serdeczność [online], Prawica.net, 7 stycznia 2014 [zarchiwizowane z adresu 2014-01-10].
- ↑ Związek Rzemiosła Polskiego: Laureaci Nagrody Literackiej im. Władysława Reymonta w latach 1994–2009. [dostęp 2014-09-10].
- ↑ Szkoła Podstawowa im. Ludmiły Marjańskiej w Młodowicach [online], www.spmlodowice.pl [dostęp 2017-01-12] [zarchiwizowane z adresu 2017-04-29].
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Tadeusz Piersiak, Zmarła Ludmiła Marjańska [online], 17 października 2005 [dostęp 2010-04-29] [zarchiwizowane z adresu 2016-02-06].
- Małgorzata Wittels, Poetka Ludmiła Marjańska o życiu, poezji, przyjaźniach [online] [dostęp 2010-04-29].
- Zmarła Ludmiła Marjańska [online], Portal Księgarski, 19 października 2005.
- Piekarski W.E., Stańczyk Z., Słownik biograficzny twórców literatury związanych z ziemią częstochowską (wraz z okolicą), Częstochowa 2006
- Bibliografia 1988 - 2001
- Wszystko jest darem. Poetka Ludmiła Marjańska o życiu, poezji, przyjaźniach www.podkowianskimagazyn.pl/index38.htm
- Kalina Sikora, Sen wieloraki. O poezji Ludmiły Marjańskie, Katowice 2013 http://www.sbc.org.pl/dlibra/docmetadata?id=89790&from=pubindex&dirids=27&lp=405
- O Ludmile Marjańskiej. Szkice, interpretacje, wspomnienia, Częstochowa 2015 http://ksiazkipodlupa.pl/o-ludmile-marjanskiej/
- Ludmiła Marjańska na zdjęciach w bibliotece Polona
- Absolwenci Wydziału Neofilologii Uniwersytetu Warszawskiego
- Członkowie Stowarzyszenia Pisarzy Polskich
- Członkowie Związku Literatów Polskich (Polska Rzeczpospolita Ludowa)
- Laureaci Nagrody Literackiej im. Władysława Reymonta
- Ludzie urodzeni w Częstochowie
- Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski
- Odznaczeni odznaką „Zasłużony Działacz Kultury”
- Pisarze związani z Częstochową
- Pisarze związani z Warszawą
- Pochowani na Cmentarzu w Wilanowie
- Polscy pisarze współcześni
- Polscy poeci
- Polscy tłumacze literatury angielskojęzycznej
- Urodzeni w 1923
- Zmarli w 2005