Manon Lescaut (opera Giacoma Pucciniego)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Manon Lescaut
Pocztówka poświęcona światowej premierze opery
Pocztówka poświęcona światowej premierze opery
Rodzaj opera seria
Muzyka Giacomo Puccini
Libretto Ruggiero Leoncavallo, Marco Praga, Giuseppe Giacosa, Domenico Oliva i Luigi Illica
Liczba aktów 4
Język oryginału włoski
Źródło literackie powieść Antoine'a Prevosta pt. Historia kawalera Des Grieux i Manon Lescaut
Czas trwania ok. 150 min
Prapremiera 1893, Teatro Regio w Turynie
poprzednia
Edgar
następna
Cyganeria

Manon Lescaut – dramma lirico w 4 aktach Giacoma Pucciniego z 1893 roku.

Libretto, oparte na powieści Antoine'a Prevosta pt. Historia kawalera des Grieux i Manon Lescaut, zostało napisane niezależnie od siebie przez pięciu autorów, Ruggiera Leoncavalla, Marco Pragę, Giuseppe Giacosę, Domenico Olivę i Luigiego Illikę, a następnie zmodyfikowane przez kompozytora, który skompilował najlepsze jego zdaniem fragmenty pięciu wersji.

Manon Lescaut była trzecią operą Pucciniego i jego pierwszym wielkim sukcesem.

Obsada[edytuj | edytuj kod]

  • Manon Lescaut – sopran
  • Lescaut, jej brat – baryton
  • Kawaler des Grieux – tenor
  • Geronte – bas
  • Edmund, student – tenor
  • Właściciel karczmy – bas
  • Śpiewaczka – mezzosopran
  • Nauczyciel tańca – tenor
  • Sierżant łuczników – bas
  • Kapitan marynarki – bas

Treść[edytuj | edytuj kod]

Czas akcji: Druga połowa XVIII wieku

Miejsca akcji kolejno: Amiens, Paryż, Hawr, Nowy Orlean

Akt I

Wieczorem na placu miejskim, przy którym znajdują się znane karczmy i domy gry, gromadzą się młodzi ludzie. Student Edmund śpiewa o urokach młodości. Wchodzi des Grieux, pogrążony w melancholii. Jego zachowanie staje się obiektem żartów zebranych. Tymczasem na plac zajeżdża karetka pocztowa z Arras, z której wysiadają Manon, jej brat sierżant Lescaut oraz Geronte. Des Grieux momentalnie zakochuje się w przepięknej Manon Lescaut. Podsłuchuje jej rozmowę z bratem, z której wynika, że młoda dziewczyna, zgodnie z poleceniem swojego ojca, ma wstąpić do klasztoru. Mimo tego, des Grieux podchodzi do niej, gdy jej towarzysze oddalają się na chwilę i prosi o spotkanie. Dziewczyna zgadza się.

Wracają Lescaut i Geronte. Ten drugi, stary już urzędnik państwowy, także zachwyca się piękną Manon. Gdy Lescaut dołącza do grupy studentów, by zagrać z nimi w karty, Geronte planuje porwanie dziewczyny, jednak podsłuchuje to Edmund i ostrzega des Grieux. Ten ostatni wyznaje Manon miłość i przekonuje ją, by pojechała razem z nim do Paryża opuszczoną karetką pocztową. Lescaut i Geronte ścigają ich.

Akt II

Dom Geronte w Paryżu

Manon opuściła des Grieux, gdy skończyły mu się oszczędności i została kochanką Geronte, za zgodą swojego brata. Kiedy przychodzi ją odwiedzić, Manon opowiada, że stary Geronte nudzi ją, i że żałuje lekkomyślnego porzucenia zakochanego w niej des Grieux. Jej złego humoru nie są w stanie poprawić sprowadzeni przez kochanka muzycy i tancerze. Po ich odejściu wychodzi także Geronte. Tymczasem Lescaut, pragnąc szczęścia siostry, sprowadza des Grieux. Kochankowie wyznają sobie niegasnące uczucie, jednak Manon nie umie zdecydować się na ucieczkę i ponowne życie w ubóstwie, porzucenie bogactwa domu Geronte.

Geronte wraca tymczasem, ironicznie pozdrawia des Grieux, Manon oznajmia mu, że nie może dłużej z nim być. Geronte wychodzi, zaś Manon i des Grieux cieszą się z odzyskanej wolności. Lescaut prosi ich, by czym prędzej uciekali, jednak próżność kobiety uniemożliwia jej porzucenie przepychu, jaki ją otaczał. W międzyczasie Geronte wraca z żołnierzami, którzy zabierają Manon do aresztu, nie pozwalając des Grieux iść razem z nią.

Intermezzo

Akt III

Manon została aresztowana jako nierządnica i ma zostać deportowana. Wysiłki des Grieux w celu jej uwolnienia nie powiodły się i kobieta ma razem z innymi więźniarkami zostać wysłana do Luizjany. Lescaut przekupuje strażnika, by ułatwić siostrze ucieczkę, jednak ten plan zawodzi. Manon dołącza do grupy wsiadających na statek i ma być wywieziona mimo litości, z jaką patrzy na nią, tak młodą i piękną, tłum. Rozpacz des Grieux sprawia, że kapitan statku pozwala mu wyjechać za ocean razem z ukochaną.

Akt IV

Des Grieux i Manon osiedlili się w Nowym Orleanie, jednak na urodę kobiety zwrócił uwagę bratanek gubernatora, co stało się przyczyną pojedynku z des Grieux. Kawaler, myśląc, iż zabił swojego przeciwnika, ucieka razem z Manon na pustynię, licząc na odnalezienie schronienia w jednej z wiosek założonych przez osadników brytyjskich. W czasie długiej i wyczerpującej wędrówki kobieta traci siły. Próba dostarczenia jej wody nie przynosi powodzenia i Manon Lescaut umiera w ramionach zrozpaczonego des Grieux.

Historia utworu[edytuj | edytuj kod]

Manon Lescaut jest pierwszym dużym sukcesem Pucciniego, choć nastąpił on stosunkowo późno – w czasie turyńskiej prapremiery Puccini miał już 35 lat. Wybór tematu był dość ryzykowny – Manon autorstwa Jules'a Masseneta triumfowała już od 1884 roku na scenach operowych Europy. Poza tym dzieło francuskiego rywala trzymało się ściśle oryginału Prévosta pod względem atmosfery i prowadzenia akcji. Puccini musiał być tego świadomy, jednak nie bał się zaryzykować i pokazać światu swojej interpretacji. Jak się okazało, była to słuszna decyzja. Dzieło przyniosło mu sławę, triumf i materialne bezpieczeństwo pozwalające spłacić długi, wykupić dom rodzinny w Lucce i willę w Torre del Lago, gdzie spędził resztę życia.

Nagrania[edytuj | edytuj kod]

  • Freni, Domingo, Bruson, dyr. Sinopoli (DG 1983)
  • Callas, di Stefano, fioravanti, dyr. Serafin (EMI 1957)
  • Caballe, Domingo, Sandinero, dyr. Bartoletti (EMI 1971)
  • Zamboni, Merli, Conati, dyr. Molajoli (EMI 1931)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Kamiński Piotr, Tysiąc i jedna opera, t.II, Wydawnictwo Muzyczne SA, Kraków 2008, ​ISBN 978-83-224-0900-8​ t.II.
  • Kański J., Przewodnik operowy, Polskie Wydawnictwo Muzyczne, Warszawa 2001, ​ISBN 83-224-0721-1

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Kompletne libretto w języku włoskim