Molukańczycy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Molukańczycy
Moluccan marriage, bride in traditional dress, Wedding Ceremonials, p62.jpg
Ślub molukański, panna młoda w tradycyjnym stroju
Liczebność ogółem 2,5 mln
Regiony zamieszkania  Indonezja: 2 mln 203 tys.[1]

 Holandia: 45 tys.

Języki języki austronezyjskie, języki zachodniopapuaskie (północnohalmaherskie)
Główne religie głównie: islam, chrześcijaństwo (protestantyzm, katolicyzm)
Pokrewne grupy etniczne (językowo) Papuasi, Melanezyjczycy

Molukańczycy – autochtoniczne grupy etniczne zamieszkujące archipelag Moluków, od 1950 r. wchodzący w skład Republiki Indonezji. Posługują się językami austronezyjskimi lub niespokrewnionymi językami papuaskimi z rodziny północnohalmaherskiej. Termin „Molukańczycy” określa ogół grup językowych i etnicznych zamieszkujących wyspy Moluki.

Pierwotnymi mieszkańcami Moluków były ludy o pochodzeniu melanezyjskim bądź papuaskim[2]. Sytuacja zmieniła się drastycznie wraz z migracją ludności austronezyjskiej[3]. Ludy austronezyjskie przesiedliły i częściowo zasymilowały rdzenną populację melanezyjską w okresie ok. 2000 roku p.n.e.[4] Później wśród Molukańczyków pojawiły się geny holenderskie, chińskie, portugalskie, hiszpańskie, arabskie i angielskie. Była to konsekwencja działań kolonizacyjnych, a także małżeństw zawieranych z zagranicznymi kupcami w średniowieczu oraz z europejskimi żołnierzami podczas wojny światowej. Na etnogenezę populacji molukańskiej wpłynęli także nieliczni potomkowie Niemców (zwłaszcza na wyspie Ambon), wraz z przybywaniem protestanckich misjonarzy począwszy od XV wieku[5].

Cechy fizyczne Molukańczyków nie są zasadniczo zgodne z klasyfikacją językową. Mieszkańcy Moluków Północnych albo reprezentują typ indonezyjski (m.in. papuaskojęzyczne ludy Ternate, Tidore, Galela), albo wykazują cechy fizyczne kojarzone z ludnością papuaską (ludy austronezyjskie południowej Halmahery). W centralnych i południowych Molukach typ fizyczny waha się od indonezyjskiego (np. w archipelagu Tanimbar, na wyspach Ambon, Seram i Buru) do papuaskiego (np. na wyspach Aru)[6]. Ludność Moluków Północnych wyznaje przede wszystkim islam, w prowincji Moluki dominuje zaś chrześcijaństwo (protestantyzm, katolicyzm)[7].

Niewielka populacja Molukańczyków (ok. 45 tys.[8]) zamieszkuje Holandię. Grupa ta składa się głównie z potomków żołnierzy Królewskiej Armii Holenderskich Indii Wschodnich, którzy pierwotnie zdecydowali się osiedlić w Holandii tylko na pewien czas, ale ostatecznie zostali zmuszeni do pozostania. Pozostałą część tworzą Molukańczycy służący w holenderskiej marynarce wojennej i ich potomkowie, a także osoby, którzy przybyły do Holandii z zachodnich terenów Nowej Gwinei, gdy ta część wyspy została przekazana Indonezji[8]. Znakomita większość Molukańczyków nadal zamieszkuje archipelag Moluków oraz pobliskie terytoria indonezyjskie, takie jak Papua Zachodnia, Timor Zachodni, Celebes Północny, Bali i Jawa.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Publication Name:, sp2010.bps.go.id [dostęp 2020-01-23] (ang.).
  2. Irian Jaya – Anthropological and Historical Perspective, IRJA.org [zarchiwizowane z adresu 1999-10-09] (ang.).
  3. Patrick Witton, Indonesia, Melbourne: Lonely Planet, 2003, s. 818, ISBN 1-74059-154-2 (ang.).
  4. Jean Gelman Taylor, Indonesia: Peoples and Histories, New Haven–Londyn: Yale University Press, 2003, s. 5–7, ISBN 0-300-10518-5 (ang.).
  5. Robert Benjamin, Unknown Creatures, Lulu.com, 2009, ISBN 06-152-6095-0 (ang.).
  6. Robert Blust, The Austronesian languages, Asia-Pacific Linguistics, School of Culture, History and Language, College of Asia and the Pacific, The Australian National University, 2013, s. 9, ISBN 978-1-922185-07-5 (ang.).
  7. Music of Indonesia: Malaku & North Maluku, www.harmonies.com [zarchiwizowane z adresu 2020-03-07] (ang.).
  8. a b Beets et al., Demografische ontwikkeling van de Molukse bevolkingsgroep in Nederland. (niderl.).