Opinogóra Górna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy wsi. Zobacz też: inne znaczenia.
Artykuł 52°54′13″N 20°43′0″E
- błąd 38 m
WD 52°54'0.0"N, 20°43'0.1"E, 52°52'N, 20°42'E
- błąd 14 m
Odległość 424 m
Opinogóra Górna
wieś
Ilustracja
Pałac Krasińskich w Opinogórze
Państwo  Polska
Województwo  mazowieckie
Powiat ciechanowski
Gmina Opinogóra Górna
Liczba ludności (2011) 574[1][2]
Strefa numeracyjna 23
Kod pocztowy 06-406[3]
Tablice rejestracyjne WCI
SIMC 0121643[4]
Położenie na mapie gminy Opinogóra Górna
Mapa konturowa gminy Opinogóra Górna, blisko centrum po lewej na dole znajduje się punkt z opisem „Opinogóra Górna”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko centrum na prawo u góry znajduje się punkt z opisem „Opinogóra Górna”
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa konturowa województwa mazowieckiego, u góry nieco na lewo znajduje się punkt z opisem „Opinogóra Górna”
Położenie na mapie powiatu ciechanowskiego
Mapa konturowa powiatu ciechanowskiego, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „Opinogóra Górna”
Ziemia52°54′13″N 20°43′00″E/52,903611 20,716667

Opinogóra Górnawieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie ciechanowskim, w gminie Opinogóra Górna[4][5].

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego.

Miejscowość jest siedzibą gminy Opinogóra Górna.

We wsi znajduje się:

Historia[edytuj | edytuj kod]

Najstarsza, odnotowana pisemna wzmianka o Opinogórze pochodzi z 1185 r. Wówczas to wojewoda mazowiecki komes Żyro zwrócił Opinogórę klasztorowi Panien Norbertanek z Płocka. W zapisie występuje ona pod nazwą Opinogote. Natomiast w dokumentach z XV w. nazywana jest już Opinogórą i dzieli się na Opinogórę Górną i Dolną. Górna należała do szlachcica Borzyma, a Dolna, najpierw do Boleściców z Chamska, następnie do Prawdziców z Gołymina. W 1421r. książę mazowiecki Janusz I Starszy pozyskał Opinogórę od Borzyma, zamieniając na wsie Szymaki, Sarbiewo i Dziegietnię (wioski w pow. sąchockim, stracone przez Borzyma na rzecz dziedziców z Trąbek), które książę Janusz w 1421 r. wykupił od tychże dziedziców i następnie „darował" Borzymowi w zamian za Opinogórę i Kąty[6]. Wtedy to, stała się ona częścią domeny książęcej. Książę mazowiecki Bolesław IV zbudował tutaj zameczek myśliwski i w tym zamku zmarł 10 września 1454 r. Dobra opinogórskie zostały nadane przez króla Jana Kazimierza podskarbiemu wielkiemu koronnemu Janowi Kazimierzowi Krasińskiemu w 1659 jako starostwo niegrodowe. W grudniu 1806 r. na tereny Mazowsza wkroczyły wojska napoleońskie i po udanej kampanii cesarz Napoleon I obdarował Opinogórą swojego marszałka księcia Ponte-Corvo Jana Bernadotte (1763-1844). Wówczas nazwę miejscowości zmieniono na Opinogórę Francuską. W 1810 r. marszałek Bernadotte zrezygnował z Opinogóry, gdyż został desygnowany do objęcia tronu szwedzkiego, a następnie koronowano go jako Karola XIV Jana. Po koronacji ponownie wróciła do Krasińskich i w ich rękach pozostała do 1945. W pierwszej połowie XIX wieku gen. Wincenty Krasiński utworzył w Opinogórze ordynację, która przetrwała do 1945 r.[7]. Ostatnim ordynatem był Edward Krasiński. W czasie I wojny światowej przez Opinogórę przebiegała linia frontu podczas bitwy przasnyskiej, tutaj został rozbity niemiecki Korpus Zastrowa [8]. Zniszczeniu wówczas uległo 50% zabudowań w Opinogórze.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

W miejscowości znajduje się niewielki neogotycki pałac Krasińskich, wybudowany w 1844 przez gen. Wincentego Krasińskiego, ojca poety Zygmunta, który był siedzibą ordynacji opinogórskiej. Kolejnym zabytkiem jest neogotycka oficyna dworska wzniesiona w tym samym czasie co pałac. Zabytkowy neoklasycystyczny kościół z druiej połowy XIX w. fundacji Róży Krasińskiej, który projektował Wincenty Rakiewicz[9]. W podziemiach tego kościoła znajdują się groby członków rodziny Krasińskich, w tym również poety. Jest także cmentarz założony w 1824 r., powiększony w 1859 r. z zabytkowymi grobami[10].

Architektura Opinogóry Górnej
Kościół neoklasycystyczny
Muzeum Romantyzmu
Pomnik Zygmunta Krasińskiego
Oficyna dworska w Opinogórze. Muzeum Romantyzmu


Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Wieś Opinogóra Górna w liczbach, [w:] Polska w liczbach [online], polskawliczbach.pl [dostęp 2017-10-15] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  2. GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.. [dostęp 2019-01-01].
  3. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 861 [dostęp 2020-12-22] [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
  4. a b GUS. Wyszukiwarka TERYT
  5. Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  6. ANNA BORKIEWICZ-CELIŃSKA, OSADNICTWO ZIEMI CIECHANOWSKIEJ W XV WIEKU (1370—1526).
  7. Wojciech Górczyk, Kościół i kaplica grobowa Krasińskich w Opinogórze, " Studia Mazowieckie", nr 1 (2014), s. 103-104.
  8. Wojciech Górczyk, Rocznica Wielkiej Wojny. Opinogóra rok 1915, Gazeta Opinogórska nr 2/2015, s. 10-11.
  9. Wojciech Górczyk, Kościół i kaplica grobowa Krasińskich w Opinogórze, "Studia Mazowieckie", nr 1 (2014), s. 103-111.
  10. [1] Wpjciech Górczyk, Cmentarz parafialny w Opinogórze i kaplica grobowa hrabiów Krasińskich, "Kwartalnik Historii Kultury Materialnej", nr 1 (2017), s.39.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]