Socjaldemokratyczna Partia Chorwacji

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Socjaldemokratyczna Partia Chorwacji
Socijaldemokratska Partija Hrvatske Logo.svg
Lider Zoran Milanović
Data założenia 3 stycznia 1990
Ideologia polityczna socjaldemokracja
Członkostwo
międzynarodowe
Międzynarodówka Socjalistyczna
Europejska Grupa
Parlamentarna
Partia Europejskich Socjalistów
Barwy czerwona
strona oficjalna
Ivica Račan – założyciel i wieloletni przywódca SDP

Socjaldemokratyczna Partia Chorwacji (chorw. Socijaldemokratska partija Hrvatske, SDP) – chorwacka partia polityczna o profilu socjaldemokratycznym, wywodząca się z dawnej partii komunistycznej, działająca od 1989. Ugrupowanie jest partią należącą do Partii Europejskich Socjalistów[1].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Początek SDP wiąże się z wystąpieniem w styczniu 1990 Ligi Chorwackich Komunistów (SKH) ze Związku Komunistów Jugosławii. Do nazwy ugrupowania dodano człon Partia na rzecz Demokratycznych Zmian (SDP), a już w listopadzie 1990 porzucono pierwszą część nazwy odwołującą się do komunizmu. W kwietniu 1993 partia przekształciła się w Socjaldemokratyczną Partię Chorwacji[2]. W kwietniu następnego roku wchłonęła marginalne ugrupowanie Socjaldemokratów Chorwacji, na czele którego stał Antun Vujić, a które powstało w 1990 także jako Socjaldemokratyczna Partia Chorwacji.

Założycielem i wieloletnim liderem SDP był Ivica Račan. Ugrupowanie w latach 90. pozostawało średniej wielkości partią, stojąc w opozycji do Chorwackiej Wspólnoty Demokratycznej. Do wyborów w 2000 socjaldemokraci przystąpili w koalicji m.in. z Chorwacką Partią Socjalliberalną. Blok ten wygrał wybory, a Ivica Račan w styczniu 2000 utworzył wielopartyjny rząd. Na czele dwóch kolejnych gabinetów stał do grudnia 2003. Po kolejnych wyborach parlamentarnych SDP przeszła do opozycji.

W 2010 kandydat socjaldemokratów, Ivo Josipović, zwyciężył w wyborach prezydenckich. W tym samym roku ugrupowanie weszło w skład sojuszu wyborczego, nazwanego później Koalicją Kukuriku[3]. Koalicja ta zwyciężyła w wyborach w 2011 i utworzyła kierowany przez lidera socjaldemokratów rząd Zorana Milanovicia.

Przed wyborami parlamentarnymi w 2015 SDP współtworzyła nową koalicję wyborczą pod nazwą Chorwacja Rośnie, która zajęła drugie miejsce[4]. Po powołaniu w styczniu 2016 nowego rządu z Tihomira Oreškovicia socjaldemokraci znaleźli się w opozycji.

Wyniki wyborcze[edytuj | edytuj kod]

Zoran Milanović

Wyniki do Zgromadzenia Chorwackiego[5][6]:

  • 1990: 35,0% głosów i 20 mandatów
  • 1992: 5,5% głosów i 11 mandatów
  • 1995: 8,9% głosów i 10 mandatów
  • 2000: 40,8% głosów i 71 mandatów (koalicja, 43 mandaty dla SDP)
  • 2003: 22,6% głosów i 43 mandaty (koalicja, 34 mandaty dla SDP)
  • 2007: 30,8% głosów i 56 mandatów
  • 2011: 40,0% głosów i 80 mandatów (koalicja, 61 mandatów dla SDP)
  • 2015: 33,2% głosów i 56 mandatów (koalicja, 42 mandaty dla SDP)

W pierwszych w historii Chorwacji wyborach do Parlamentu Europejskiego w 2013 koalicja skupiona wokół socjaldemokratów z wynikiem 32,07% głosów wywalczyła 5 mandatów (o 1 mniej niż opozycyjna centroprawica)[7]. Rok później centrolewicowa koalicja otrzymała 29,93% głosów i 4 miejsca w PE VIII kadencji[8].

Przewodniczący[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Informacje na stronie Partii Europejskich Socjalistów (ang.). [dostęp 2011-07-03].
  2. a b Leaders of Croatia (ang.). terra.es. [dostęp 2011-07-03].
  3. O koaliciji (chorw.). kukuriku.org. [dostęp 2011-10-08].
  4. Donosimo pregled svih kandidata koji su izborili mjesto u Saboru (chorw.). vecernji.hr, 9 listopada 2015. [dostęp 2015-11-09].
  5. Parties and Elections in Europe: Croatia (ang.). parties-and-elections.eu. [dostęp 2015-11-12].
  6. Izbori za zastupnike u Hrvatski sabor 2011. (chorw.). izbori.hr. [dostęp 2011-12-06].
  7. Potpuni rezultati za izbor članova u Europski parlament iz Republike Hrvatske (chorw.). izbori.hr. [dostęp 2013-04-15].
  8. Potpuni rezultati izbora članova u Europski parlament iz Republike Hrvatske (chorw.). izbori.hr. [dostęp 2014-05-26].