Swans

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Swans
Ilustracja
Michael Gira podczas koncertu Angels of Light w warszawskim klubie "No Mercy", 8 października 2005 r.
Rok założenia 1982
Pochodzenie  Stany Zjednoczone
Gatunek no wave[1][2][3], rock eksperymentalny[4], post punk[4], rock alternatywny[4], dark ambient[4], pop alternatywny[4], noise rock[4], indie rock[4]
Aktywność 1982–1997, od 2010
Wytwórnia płytowa Young God Records
Powiązania Circus Mort, Skin / The World of Skin, The Body Lovers / The Body Haters, Angels of Light, Jarboe
Obecni członkowie
Michael Gira
Norman Westberg
Christoph Hahn
Phil Puleo
Chris Pravdica
Thor Harris
Strona internetowa

Swansamerykański zespół postpunkowy utworzony w 1982 r., wywodzący się z nowojorskiego ruchu no wave. Jego założycielem i liderem jest wokalista i gitarzysta Michael Gira, przez wiele lat drugim filarem grupy była życiowa partnerka Giry, wokalistka Jarboe. Po rozpadzie ich związku zespół został rozwiązany w 1997 r. W 2010 r. nastąpiła reaktywacja Swans w nowym składzie, czego wynikiem są kolejne albumy studyjne oraz intensywna działalność koncertowa.

Brzmienie zespołu charakteryzuje się eksperymentowaniem z dźwiękiem i ciągłym poszukiwaniem nowych rozwiązań muzycznych. Wielokrotna zmiana stylistyki skutkowała dużą różnorodnością nagrań. Wczesne płyty utrzymane były w klimacie noise rocka i rocka industrialnego, później zespół poruszał się w granicach takich gatunków jak: rock gotycki, folk rock, art rock, rock alternatywny, post rock, ambient.

Historia[edytuj]

Grupę Swans założył w 1982 r. w Nowym Jorku kompozytor, basista i wokalista Michael R. Gira, potomek emigrantów z Hiszpanii, wcześniej członek grupy Circus Mort. Przez zespół przewinęło się kilku okazjonalnych muzyków, m.in. gitarzysta Thurston Moore z grupy Sonic Youth. Swans zagrali z nią wspólną trasę pod hasłem The Savage Blunder Tour. Nagrania z tych lat ukazały się po latach na płycie Body to Body, Job to Job. Zespół zdobył sławę grającego maksymalnie wolno i głośno, oferując agresywną, kakofoniczną[5] muzykę, określaną też jako performance czy muzyczne katharsis.

Pod koniec 1982 r. zespół wydał swą debiutancką płytę Swans z czterema utworami autorstwa M. Giry, który płytę też wyprodukował. Zamieścił na niej długie transowe kompozycje, częściowo improwizowane i nagrane w studiu metodą live. Nawiązywał tu m.in. do muzyki i koncepcji takich grup jak Can czy King Crimson, korzystał też z eksperymentów gitarowych Glenna Branki, do których dodał wokale i (w jednym utworze) saksofon.

Po zmianach personalnych w kwietniu 1983 r. zespół w pięcioosobowym składzie nagrał swą pierwszą płytę długogrającą Filth, zawierającą całkowicie nowy materiał. Teksty napisał M. Gira, a muzykę wszyscy członkowie Swans. Utwory wyraźnie skrócono, a do dawnych brzmień nawiązują tu tylko najdłuższe na tej płycie kompozycje, jak "Stay Here" i "Power for Power". Płytę wydała firma Neutral Records, dla której nagrywali też Sonic Youth.

Wkrótce od grupy odszedł perkusista Jonathan Kane, a pozostali muzycy w 1984 r. nagrali kolejną czwórkę oraz album Cop, łącznie ponad godzinę muzyki. Powrócili do długich kompozycji, w których zaczęli wykorzystywać też nagrane na taśmie podkłady. Obie płyty dostrzeżono w Anglii, gdzie rozwijał się już wtedy nurt muzyki industrialnej, reprezentowany przez grupy Test Department oraz Psychic TV i Coil (powstałe na gruzach Throbbing Gristle), natomiast w Niemczech Einstürzende Neubauten i w byłej Jugosławii Laibach.

W 1985 r. z zespołem Swans oraz jego liderem związała się wokalistka i pianistka Jarboe[5], pochodząca z Atlanty. Rok później ukazały się płyty Greed i Holy Money, ze zbliżonym materiałem, na których zaznaczył się jej udział. Zostały one zauważone w Anglii, gdzie zespół koncertował. Nadawał je w swych programach John Peel, prezenter BBC. Wtedy to zespół miał opinię następcy The Velvet Underground[5]. W Anglii zespół zarejestrował też podwójny album Children of God (1987)[5], na której od noise'u odszedł w stronę ciężkiego rocka. Wykorzystał na tej płycie także instrumenty klasyczne. W ramach promocji tej płyty grupa Swans zagrała trasę po Europie, w tym trzy koncerty w Polsce: 27 sierpnia 1987 r. w Teatrze Letnim w Sopocie (w skróconym programie), 29 sierpnia 1987 r. w klubie "Riviera-Remont" w Warszawie, a 30 sierpnia 1987 r. we Wrocławiu w klubie "Pałacyk" (pełny set). 2 września 1987 r. nieco zmieniony program zagrali w Brnie.

Jesienią 1986 r. Michael R. Gira i Jarboe nagrali w Londynie dwie płyty jako Skin, wydane w kolejnych latach: Blood, Women, Roses (1987) i Shame, Humility, Revenge (1988). Zamieścili na nich rockowe ballady, podparte orkiestrowymi i elektronicznymi brzmieniami, w tym kilka przeróbek.

W maju 1988 r. Swans znów koncertowali w Europie oraz wydali singla Love Will Tear Us Apart z akustyczną przeróbką utworu Joy Division[5]. Wytwórnia MCA zaproponowała grupie kontrakt, w którego ramach ukazała się płyta The Burning World (1989). Zawierała ona utwory rockowe w klimacie popu, w tym piosenkę Can't Find My Way Home, przeróbkę utworu grupy Blind Faith[5]. Jedynym dynamiczniejszym fragmentem płyty był monumentalny utwór "See No More".

Płyta nie podbiła list przebojów, więc kontrakt rozwiązano i we wrześniu 1990 r. Swans założyli własną wytwórnią płytową Young God Records. Wznowili wcześniejsze płyty, wydali wiele nagrań archiwalnych i kompilacji oraz przygotowali nowe wydawnictwa: trzecią płytę duetu Gira-Jarboe i podwójny zestaw nagrań grupy White Light from the Mouth of Infinity (1991), kontynuujące ich dotychczasowe klimaty muzyczne mimo zmiany wytwórni.

W 1992 r. ukazały się dwie płyty grupy Swans: studyjna Love of Life i koncertowa Omniscience, na których muzyka zespołu zaczęła odchodzić w stronę eksperymentów dźwiękowych. Równocześnie zmniejszał się wkład Jarboe, która skupiła się na własnych projektach. Utwór "Cries (For Spider)" z jej solowej płyty "13 Masks" (1991) znalazł się też w zestawie Love of Life.

Wysiłek twórczy, koncertowy i wydawniczy nie przełożył się na sukces finansowy i zaczął wyczerpywać ówczesne możliwości zespołu. Po przerwie, w trakcie której Michael R. Gira napisał książkę "The Consumer", Swans wydali album The Great Annihilator (1995) - efekt ponadrocznej pracy w studiach Nowego Jorku.

Ostatni zryw poprzedniego wcielenia zespołu nastąpił w 1996 r., gdy ukazały się zestaw studyjno-koncertowy Die Tür Ist Zu oraz podwójny Soundtracks for the Blind, zawierający więcej niż zwykle w przypadku tego zespołu materiału instrumentalnego. Trudna sytuacja finansowa grupy, jak i niekorzystne przemiany na rynku muzycznym skłoniły lidera do zawieszenia działalności Swans. Przyczyną pozamuzyczną było też rozstanie z Jarboe.

Przez kilkanaście lat Gira i Jarboe nagrywali na własne konto i koncertowali pod różnymi wcieleniami. W 2001 r. Jarboe wystąpiła w Gdańsku, zaś Gira grał w Warszawie z Angels of Light w 2005 r.

Na początku 2010 r. Swans wznowił działalność, a jesienią wydał płytę My Father Will Guide Me Up a Rope to the Sky. Rozpoczął równocześnie wielkie światowe tournée. Jednym z krajów, będących częścią trasy grupy Swans była Polska, w której koncerty odbyły się: 9. grudnia we Wrocławiu w klubie "Firlej", następnie 10 grudnia w warszawskiej "Stodole" (2010). Zaplanowany na 17 maja 2011 r. koncert w Gdańsku nie odbył się. W Polsce Swans ponownie wystąpił 5 sierpnia 2012 roku w Katowicach na Off Festival, następnie w 2013 r. tj. 15 marca w Krakowie (Kwadrat), 16 marca w Warszawie (Stodoła).

Muzycy i zmiany personalne[edytuj]

Swans w Warszawie w 2010 roku, na zdjęciu od lewej: Christoph Hahn, Michael Gira, Thor Harris, Chris Pravdica, Norman Westberg

W pierwszym okresie istnienia zespołu dochodziło do wielu zmian personalnych, jedynym stałym członkiem od początku działalności formacji jest Michael Gira. W latach 90. grupa była właściwie duetem Gira / Jarboe nagrywającym i koncertującym razem z zaproszonymi i wynajętymi muzykami. Po reaktywacji Swans skład ustabilizował się i obecnie przedstawia się następująco:

  • Michael Gira – śpiew, gitara elektryczna, gitara akustyczna
  • Norman Westberg – gitara elektryczna, gitara akustyczna
  • Christoph Hahn – gitara elektryczna, gitara hawajska
  • Phil Puleo – perkusja, cymbały
  • Thor Harris – instrumenty perkusyjne, dęte i klawiszowe
  • Chris Pravdica – gitara basowa

Byli członkowie zespołu:

  • Jarboe – śpiew, instrumenty klawiszowe
  • Sue Hanel – gitara elektryczna
  • Thurston Moore – gitara basowa
  • Jonathan Kane – perkusja
  • Mojo – perkusja
  • Dan Braun – gitara basowa
  • Bob Pezzola – gitara elektryczna
  • Daniel Galli-Duani – saksofon
  • Harry Crosby – gitara basowa
  • Roli Mosimann – perkusja
  • Ronaldo Gonzalez – perkusja
  • Ivan Nahem – perkusja
  • Algis Kizys – gitara basowa
  • Ted Parsons – perkusja
  • Clinton Steele – gitara elektryczna
  • Jenny Wade – gitara basowa
  • Anton Fier – perkusja
  • Vincent Signorelli – perkusja
  • Larry Seven – gitara basowa
  • Bill Rieflin – perkusja
  • Vudi – gitara elektryczna
  • Joe Goldring – gitara basowa
  • Larry Mullins – perkusja
  • Bill Bronson – gitara basowa

Dyskografia[edytuj]

 Osobny artykuł: Dyskografia Swans.

Albumy studyjne:

Przypisy

  1. Jessamy Culkin: Nobody knows No Wave. W: The Daily Telegraph [on-line]. 2008-01-26. [dostęp 2010-05-24].
  2. Just Say Yes: No Wave by Marc Masters. www.dustedmagazine.com. [dostęp 2010-05-24].
  3. Addicted to Sound: An Interview with Michael Gira. brooklynrail.org. [dostęp 2010-05-24].
  4. a b c d e f g Thom Jurek: Swans Biography (ang.). www.allmusic.com. [dostęp 2011-05-15].
  5. a b c d e f Wiesław Weiss: Swans w: Rock Encyklopedia. Warszawa: Iskry, 1991. ISBN 83-207-1374-9.