Ulica Jurija Gagarina w Warszawie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Flag of Warsaw.svg Warszawa
ulica Jurija
Gagarina
Sielce
Ulica Gagarina przy Czerniakowskiej
Ulica Gagarina przy Czerniakowskiej
Przebieg
Ikona ulica początek T.svg światła ul. Czerniakowska
Ikona ulica z lewej.svg ul. Lubkowska
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła ul. Czerska
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła ul. Iwicka
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła ul. Sielecka
Ikona ulica skrzyżowanie.svg ul. Stępińska
Ikona ulica z lewej.svg światła ul. Górska
Ikona ulica z prawej.svg ul. Podchorążych
Ikona ulica z lewej.svg ul. Nabielaka
Ikona ulica z lewej.svg ul. Sułkowicka
Ikona ulica z prawej.svg ul. Parkowa
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła ul. Belwederska/ul. Spacerowa
Położenie na mapie Warszawy
Mapa lokalizacyjna Warszawy
ulica Jurija Gagarina
ulica Jurija Gagarina
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa lokalizacyjna województwa mazowieckiego
ulica Jurija Gagarina
ulica Jurija Gagarina
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
ulica Jurija Gagarina
ulica Jurija Gagarina
Ziemia52°12′24,0″N 21°02′24,0″E/52,206667 21,040000

Ulica Jurija Gagarina – jedna z ulic warszawskiego osiedla Sielce, biegnąca od ul. Czerniakowskiej do ul. Belwederskiej.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Ulicę Jurija Gagarina przeprowadzono około roku 1957 jako Nowoparkową[1]. Powstała w miejscu uliczek dawnej osady Sielce, wytyczonych na przełomie XIX i XX wieku. Jednocześnie powstało także torowisko tramwajowe, którym kursowały tramwaje linii 16, 33 i 33 „BIS”. W czerwcu 1961 ulicy nadano nazwę Jurija Gagarina [2].

W swym przebiegu ul. Gagarina wchłonęła nieistniejące dziś ulice Ryżewską, "Wspólną", "Ryżewską", planowaną niegdyś Wapienniczą i ul. Sukcesorską. Przestały istnieć także ulice Bończa i fragment ul. Podchorążych, nosząca dawniej nazwę "Okopowej"; zanikło także kilka przecznic, takich jak Astronomiczna, Janowska i Magnuszewska.

Przebicie arterii łączącej ul. Czerniakowską z ul. Belwederską planowano już w latach trzydziestych; nie zamierzano jednak wprowadzać tak drastycznych zmian w urbanistyce Sielc.

Najstarszą zabudową wzdłuż linii dzisiejszej ul. Gagarina była narożna willa przy Belwederskiej, oraz rozebrane po II wojnie światowej rogatki czerniakowskie z około 1820 roku, zlokalizowane przy dzisiejszym skrzyżowaniu ulic Gagarina i Czerniakowskiej. U zbiegu tej Belwederskiej z Sułkowicką w roku 1881 wybudowano schronisko dla paralityków, należące do gminy Ewangelicko - Augsburskiej. Autorem projektu tego budynku był Jan Kacper Heurich; w roku 1889 według projektu Józefa Piusa Dziekońskiego wzniesiono tam tylną oficynę, zaś parcela zakładu sięgała aż do linii ul. Podchorążych. dalsza zabudowa miała dużo skromniejszy charakter; były to niewielkie kamieniczki, szopy i niewielkie oficynki. Nowoczesną zabudowę przyniósł dopiero koniec lat trzydziestych; w ciągu ulicy Gagarina ocalało kilka kamienic wybudowanych w tym okresie przy ulicy Podchorążych.

Rok 1944 przyniósł w okolicy niewielkie zniszczenia; zupełnemu zburzeniu uległy tylko najstarsze obiekty. Znacznie większe straty w zabudowie przyniosło samo przeprowadzenie ulicy, oraz budowa księgarni „Uniwersus” - przy głosach społecznego sprzeciwu zburzono będącą do końca miejscem kultu religijnego kaplicę dawnego zakładu paralityków oraz willę u zbiegu z Belwederską.

Ważniejsze obiekty[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Ulica Jurija Gagarina (pol.). Dzielnica Śródmieście m. st. Warszawy. [dostęp 2015-08-21].  Cytat: ...Zabudowa ta, uzupełniona niewielką liczbą nowych domów w okresie międzywojennym, została wypalona w 1944. Po wyburzeniu ruin zaprojektowano i zrealizowano nową szeroką ulicę z dwiema jezdniami i wydzielonymi torami tramwajowymi, obudowaną blokami mieszkalnymi. Nazwano ją ul. Nowoparkową; w 1961 ulicę przemianowano na ul.Jurija Gagarina, ku czci pierwszego kosmonauty świata, po jego bohaterskim locie na orbicie okołoziemskiej. ...
  2. Kwiryna Handke: Słownik nazewnictwa Warszawy. Warszawa: Slawistyczny Ośrodek Wydawniczy, 1998, s. 389. ISBN 83-86619-97X.