Żarłacz tępogłowy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Żarłacz tępogłowy
Carcharhinus leucas[1]
(Müller & Henle, 1839)
Żarłacz tępogłowy
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada chrzęstnoszkieletowe
Podgromada spodouste
Rząd żarłaczokształtne
Rodzina żarłaczowate
Rodzaj Carcharhinus
Gatunek żarłacz tępogłowy
Synonimy
  • Carcharias azureus Gilbert and Starks, 1904
  • Carcharias leucas Müller and Henle, 1839
  • Carcharias spenceri Ogilby, 1910
  • Carcharias zambesensis Peters, 1852
  • Carcharias zambezensis Peters, 1852
  • Carcharhinus azureus Gilbert and Starks, 1904
  • Carcharhinus nicaraguensis Gill in Gill and Bransford, 1877
  • Carcharhinus vanrooyeni Smith, 1958
  • Carcharhinus zambezensis Peters, 1852
  • Carcharinus leucas (Müller & Henle, 1839)
  • Carcharinus zambesensis (Peters, 1852)
  • Carcharinus zambezensis (Peters, 1852)
  • Eulamia nicaraguensis Gill in Gill and Bransford, 1877
  • Galeolamna bogimba Whitley, 1943
  • Galeolamna greyi mckaili Whitley, 1945
  • Galeolamna leucas (Müller & Henle, 1839)
  • Galeolamna mckaili Whitley, 1945
  • Prionodon platyodon Poey, 1860
  • Squalus obtusus Poey, 1861
  • Squalus platyodon Poey, 1861
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 NT pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Żarłacz tępogłowy, żarłacz byczy, żarłacz wielkogłowy[potrzebne źródło] (Carcharhinus leucas) – ryba chrzęstnoszkieletowa z rodziny żarłaczowatych. Ten drapieżny rekin jest powszechnie spotykany na całym świecie w ciepłych i płytkich wodach wzdłuż wybrzeży i rzek. Znany jest ze swojej agresywnej natury. Preferuje ciepłe i płytkie akweny, spotykany zarówno w akwenach słonowodnych, jak i słodkowodnych szczególnie w ujściach rzek. Odnotowano osobniki spotykane w górnej części rzeki Ohio w stanie Kentucky.

Są prawdopodobnie odpowiedzialne za większość przybrzeżnych ataków rekinów, w tym wielu przypisywanych innym gatunkom. Żarłacze tępogłowe nie są rekinami słodkowodnymi, mimo ich zdolności do przetrwania w tych warunkach, w odróżnieniu od rekinów rzecznych z rodzaju Glyphis. Poławiany komercyjnie i sportowo[3].

Spis treści

Taksonomia i filogenetyka [edytuj]

Żarłacz tępogłowy po raz pierwszy został opisany przez Achille Valenciennes oraz przez Johannes Peter Müller i Jakob Henle w 1839 roku jako Carcharias (Prionodon) leucas, które później zmieniono na obowiązujące dzisiaj Carcharhinus leucas. Nazwa rodzaju Carcharhinus pochodzi od greckiego "karcharos" oznaczającego "wyostrzyć" i "rhinos", które oznacza nos. W literaturze spotykane są również następujące nazwy: Carcharias (Prionodon) zambezensis, Carcharhinus zambezensis, Prionodon platyodon, Squalus platyodon, Squalus obtusus, Eulamia nicaraguensis, Carcharias azureus, Carcharias spenceri, Galeolamna (Bogimba) bogimba, Galeolamna greyi mckaili, i Carcharhinus vanrooyeni[3].

Żarłacz tępogłowy nazwę zawdzięcza głównie swojemu wyglądowi oraz agresywnej naturze. We Francji ryba ta nazywana jest "Rekinem buldogiem", w Hiszpanii zaś "Rekinem Sardyńskim". W innych rejonach świata spotyka się następujące określenia: "Rekin Zambezi", "Rekin Van Rooyena" (Afryka), "Rekin Gangeski" (Indie), "Rekin Nikaraguański" (Ameryka Środkowa)[3].

Występowanie i środowisko [edytuj]

Gatunek kosmopolityczny spotykany w większości ciepłych (od tropikalnych do umiarkowanych) wód oceanicznych. Wpływa do estuariów, rzek i jezior.

Cechy morfologiczne [edytuj]

Masywne ciało, szary grzbiet i jasne boki. Silne szczęki uzbrojone w ostre zęby. Osiąga długość do 3 metrów (maksymalnie 3,5 m). Samce są mniejsze, osiągają przeciętnie ok. 2 m długości i ważą około 90 kg. Największe okazy osiągają do 316 kg masy ciała[4].

Żarłacz tępogłowy dobrze znosi wody słodkie. Nie jest wprawdzie gatunkiem typowo słodkowodnym jednak wpływa daleko w górę rzek, a nawet do jezior. Dociera 4200 km w górę Amazonki i 1200 km w górę Mississippi[4]. Przebywa w strefie przybrzeżnej i jest gatunkiem agresywnym, dlatego stanowi zagrożenie dla kąpiących się ludzi. Uważany za jednego z najbardziej niebezpiecznych rekinów.

Żywi się rybami (w tym innymi rekinami), delfinami, żółwiami, ptakami i bezkręgowcami.

Przypisy

  1. Carcharhinus leucas w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. Carcharhinus leucas. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
  3. 3,0 3,1 3,2 Bull shark (ang.). Florida Museum of Natural History. [dostęp 2012-11-25].
  4. 4,0 4,1 Ryby : encyklopedia zwierząt. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN : Dorota Szatańska, 2007. ISBN 978-83-01-15140-9 (seria).

Zobacz też [edytuj]