Aelbert Cuyp

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Port w Dordrechcie (ok. 1660)
Widok na Dordrecht (1650)

A(e)lbert Jacobszoon Cuyp (ochrzczony 20 października 1620 w Dordrechcie, pochowany 15 listopada 1691 tamże) – holenderski malarz, jeden z najwybitniejszych pejzażystów holenderskich XVII wieku[1].

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Urodził się w rodzinie o tradycjach artystycznych, jego ojciec Jacob Gerritsz. Cuyp (1594-1651/52) był malarzem portrecistą, dziadek i wuj byli twórcami witraży. Szczegóły życia artysty nie zostały dokładnie poznane, mieszkał całe życie w Dordrechcie, zapewne podróżował po Holandii i wzdłuż doliny Renu, o czym świadczą jego obrazy. Ok. 1658 poślubił bogatą wdowę Cornelię Boschman i praktycznie przestał malować, odnotowano jedynie jego aktywność w jednym z kościołów protestanckich i instytucjach publicznych.

Twórczość[edytuj | edytuj kod]

Krowy na łące (1655-60)

Aelbert Cuyp był wszechstronnym artystą, początkowo malował obrazy o tematyce biblijnej i mitologicznej, a także martwe natury, portrety i sceny rodzajowe. Później zainteresował się pejzażem, jego najlepsze prace powstały po 1650 roku[2]. Malował krajobrazy rustykalne, panoramy miast i portów, częstym tematem jego prac były wschody i zachody słońca. Na wielu obrazach artysty pojawiały się zwierzęta. Paleta barw jest bogata i ciepła, a światło, harmonijnie wymieszane z cieniem, odgrywa pierwszoplanową rolę[3].

Analiza prac malarza jest utrudniona przez to, że większość z nich nie jest datowana. Ponadto często bywają one mylone z pracami innych artystów m.in. Abrahama van Calraeta (1642-1722), który poruszał podobną tematykę i podpisywał się takimi samymi inicjałami.

Aelbert Cuyp nie był ceniony za życia, odkryty został w drugiej połowie XVIII w. i stał się popularny szczególnie w Anglii. Współcześni krytycy dopatrują się wpływu na jego twórczość takich malarzy jak Salomon van Ruisdael, Jan van Goyen i Claude Lorrain. Natomiast sam Aelbert Cuyp był źródłem inspiracji dla malarzy romantycznych Williama Turnera[4] i Eugène`a Verboeckhovena.

Największe zbiory prac artysty posiadają Detroit Institute of Arts, Fine Arts Museums of San Francisco, Ermitaż w Sankt Petersburgu, Metropolitan Museum of Art i muzeum w Luwrze[5].

Wybrane dzieła[edytuj | edytuj kod]

  • Krowy na pastwisku – Praga, Galeria Narodowa
  • Cornelis i Michiel Pompe van Meerdervoort – Nowy Jork, Metropolitan Museum of Art
  • Kogut i kury –Gandawa, Museum voor Schone Kunsten
  • Krajobraz – St. Petersburg, Ermitaż
  • Krajobraz górzysty z postaciami (1655-60) – Londyn, National Gallery
  • Krajobraz rzeczny z jeźdźcami i wieśniakami (ok. 1655) – Amsterdam, Rijksmuseum
  • Krajobraz rzeczny z jeźdźcami i wieśniakami – Londyn, National Gallery
  • Krajobraz zimowy z martwym ptactwem i myśliwymi – Berlin, Gemaeldegalerie
  • Łódź rybacka w blasku księżyca – Kolonia, Wallraf-Richartz-Museum
  • Młody pasterz z krowami (1655-60) – Nowy Jork, Metropolitan Museum of Art
  • Morze w blasku księżyca (ok. 1648) – St. Petersburg, Ermitaż
  • Murzyński giermek (ok. 1652) – Londyn, Royal Collection
  • Pasterz i krowy nad rzeką (1650-55) – Londyn, National Gallery
  • Pasterze z krowami – Londyn, Dulwich Picture Gallery
  • Portret brodatego mężczyzny (1649) – Londyn, National Gallery
  • Słoneczny pejzaż wydmowy ze studnią – Berlin, Gemaeldegalerie
  • Szary koń w pejzażu – Rotterdam, Museum Boymans-van Beuningen
  • Wał nadrzeczny z krowami (1650) – Rotterdam, Museum Boymans-van Beuningen
  • Widok Arnhem (1645-50) – Amsterdam, Rijksmuseum
  • Widok na Dordrecht z dójką i czterema krowami (ok. 1650) – Londyn, National Gallery
  • Widok Schraven-Deel – St. Petersburg, Ermitaż
  • Zachód słońca nad rzeką – St. Petersburg, Ermitaż
  • Zachód słońca po deszczu (1648-52) – Cambridge, Fitzwilliam Museum
  • Zamek Ubbergen (ok. 1655) – Londyn, National Gallery

Przypisy

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Wendy Beckett, 1000 arcydzieł, Warszawa: Arkady, 2001, ISBN 83-213-4218-3
  • Vitoria Charles, Joseph Manca [red.] 1000 arcydzieł malarstwa, Wydanie polskie: Firma Księgarska Jacek i Krzysztof Olesiejuk, Warszawa 2006, ISBN 978-83-7423-665-2.
  • Robert Genaille, Maciej Monkiewicz, Antoni Ziemba: Encyklopedia malarstwa flamandzkiego i holenderskiego, Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe; Wydaw. Naukowe PWN, 2001. ISBN 83-221-0686-6
  • Leksykon malarstwa od A do Z, Warszawa: Muza S.A., 1992, ISBN 83-7079-076-3

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Wikimedia Commons