Aleksiej Nikołajewicz Tołstoj

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Aleksiej Nikołajewicz Tołstoj
Aleksiej Nikołajewicz Tołstoj
Imiona i nazwisko Алексей Николаевич Толстой
Data i miejsce urodzenia 10 stycznia 1883
Imperium Rosyjskie Nikołajewsk
Data i miejsce śmierci 23 lutego 1945
Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich Moskwa
Narodowość rosyjska
Okres 1918—1945
Gatunki Powieść historyczna, Opowiadanie, dramat
Odznaczenia
Nagroda Stalinowska-1941 Nagroda Stalinowska-1943 Nagroda Stalinowska-1946
Order Lenina Order Czerwonego Sztandaru Pracy Order "Znak Honoru"
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikicytaty Aleksiej Nikołajewicz Tołstoj w Wikicytatach
Strona internetowa
Aleksiej Tołstoj na rosyjskim znaczku pocztowym

Aleksiej Nikołajewicz Tołstoj, ros. Алексей Николаевич Толстой (ur. 10 stycznia 1883 w Nikołajewsku, zm. 23 lutego 1945 w Moskwie) – rosyjski pisarz, dramaturg i publicysta. Przedstawiciel nurtu realistycznego, pisał również utwory w konwencji socrealizmu (Czarne złoto), powieści fantastyczno-naukowe (Aelita, Związek pięciu) oraz dramaty, często o tematyce historycznej.

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Był propagandzistą komunistycznym, idealizował Stalina jako następcę Piotra Wielkiego. W latach 1917-1923 przebywał za granicą. Podczas II wojny światowej Tołstoj był członkiem Państwowej Komisji Nadzwyczajnej badającej zbrodnię katyńską. Komisja ta odpowiedzialnością za masakrę Polaków obarczyła Niemców.

Najbardziej znany jako autor Drogi przez mękę (1922-1941), trylogii rozgrywającej się w czasach rewolucji październikowej i poświęconej losom inteligencji.

Aleksiej Nikołajewicz Tołstoj był synem hrabiego Nikołaja Tołstoja i Aleksandry z domu Turgieniew. Jego matka uciekła z kochankiem Aleksym Apollonowiczem Bostromem, będąc w drugim miesiącu ciąży. Pisarz wychował się bez kontaktu z rodziną Tołstojów, odziedziczył jednak 30 000 rubli i nazwisko. Jego wnuczką jest pisarka Tatiana Tołstoj.

Jego żona Zofia Tołstoj wydała wspomnienia o swym małżeństwie (1928), córka Aleksandra Tołstoj o domu rodzinnym (1932).

Iwan Bunin przedstawił życiorys pisarza w tekście Trzeci Tołstoj opublikowanym m.in. w Gazecie Wyborczej w 2007.

Twórczość[edytuj | edytuj kod]

  • Dziwacy (1911)
  • Kulawy książę (1912)
  • Ciemiężcy (1913) – dramat
  • Parowy (1913)
  • Gołąbka (1915) – dramat
  • Dzieciństwo Nikity (1918)
  • Zstąpienie do piekła (1920)
  • Aelita (Kobieta o błękitnej twarzy) (1922-1923) – powieść fantastyczna wyrosła z inspiracji twórczością H.G. Wellsa
  • Przygody Niewzorowa, czyli Ibikus (1926) – rozprawa z emigracją rosyjską
  • Błękitne miasta i inne opowiadania (1925)
  • Związek pięciu (1925) – powieść fantastyczna
  • Rasputin, (1926, razem z Szczegolewem)
  • Eksperyment inżyniera Garina (1925-1927) - powieść fantastyczna
  • Rok 1918 (1928)
  • Żmija (1928)
  • Czarne złoto (1931) – pamflet na rosyjską emigrację
  • Złoty kluczyk, czyli Niezwykłe przygody Pajacyka Buratino (1936)
  • Droga przez mękę (1922-1941)
    • tom 1.: Siostry (1922)
    • tom 2.: Rok osiemnasty (1928)
    • tom 3.: Pochmurny ranek (1941)
  • Chleb. Obrona Carycyna (1937)
  • Iwan Groźny (1941-1943)
  • Piotr Pierwszy (1929-1945)
  • Emigranci
  • Piękna nieznajoma i inne opowiadania
  • Podcięte skrzydła

Ekranizacje[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Z tym tematem związana jest kategoria: Filmowe adaptacje utworów Aleksieja Tołstoja.