Alfred Jarry

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj
Jarry na rowerze
Jarry na rowerze
Ojciec Ubu, patron 'patafizyki
Ojciec Ubu, patron 'patafizyki

Alfred Henry Marie Jarry (ur. 8 września 1873 w Laval, zm.1 listopada 1907 w Paryżu) - francuski dramaturg, powieściopisarz i poeta.

Ekscentryk, zapalony cyklista, bohater setek anegdot, głośna postać paryskiej bohemy przełomu wieków. Jako poważny twórca odkryty dopiero przez surrealistów. Zmarł z powodu gruźlicy i alkoholizmu.

Znany głównie jako autor farsy Ubu Król czyli Polacy, której wystawienie wywołało skandal i uważane jest za antycypację teatru absurdu. Napisał też cykl sztuk o strasznym mieszczuchu imieniem Ubu, misterium Cezar-Antychryst, opowiadania Odwiedziny Amora, powieści: Dni i noce, Czyny i myśli doktora Faustrolla, patafizyka (1911), Nadsamiec, Miłość absolutna, Dragonka oraz setki felietonów.

Ukuł nowy wulgaryzm - "grówno" (fr. Merdre!, tłum. T. Boy-Żeleński) oraz stworzył nową dziedzinę nauki - patafizykę (fr. la ’Pataphysique).

Na wpół żartobliwe badania najdrobniejszych aspektów jego dzieła prowadzi założone w 1948 roku Collège de 'Pataphysique, skupiające wielu awangardowych artystów z całego świata.

[edytuj] Dzieła

  • Les Minutes de sable mémorial, 1894
  • Cezar-Antychryst (César-Antéchrist, 1895)
  • Ubu król czyli Polacy (Ubu Roi ou les Polonais, 1896[1])
  • Dni i noce (Les Jours et les Nuits, 1897)
  • Odwiedziny Amora (L'Amour en visities, 1898)
  • Miłość absolutna (L'Amour absolu, 1899)
  • Nadsamiec (Le Surmâle, 1902)
  • Ubu skowany (Ubu enchaîné, 1902)
  • Czyny i myśli doktora Faustrolla, patafizyka (Gestes et opinions du docteur Faustroll, pataphysicien) (1908)

[edytuj] Linki zewnętrzne

Przypisy

  1. T. Żeleński (Boy) w przedmowie od tłumacza podaje, że sztukę napisał mając lat 15 w roku 1888[potrzebne źródło]