Dolina Ajalon

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Dolina Ajalon
Dolina Ajalon widziana z Gezer
Dolina Ajalon widziana z Gezer
Państwo  Izrael
Powierzchnia 40 km²
Rodzaj obiektu Dolina
Położenie na mapie Izraela
Mapa lokalizacyjna Izraela
Dolina Ajalon
Dolina Ajalon
Ziemia 31°50′53″N 34°58′30″E/31,848056 34,975000

Dolina Ajalon (hebr. עמק איילון) – rozległa dolina położona na granicy równiny Szefeli i Wyżyny Judejskiej, w centralnej części Izraela.

Geografia[edytuj | edytuj kod]

Dolina Ajalon jest położona pomiędzy położonymi na wschodzie górami Judzkimi, na południu wzgórzami Szefeli, na północy wzgórzami Benjamina. W kierunku północno-zachodnim dolina jest otwarta na równinę Szaron. Dolina biegnie z północnego zachodu na południowy wschód. Zajmuje obszar 40 km². Jej wysokość waha się od 140 do 200 m n.p.m.

Wody cieków wodnych płynących przez dolinę pochodzą z gór Judzkich, i spływają do rzeki Ayalon, która ma swoje ujście do rzeki Jarkon. W dolinie znajduje się Park Narodowy Doliny Ajalon[1].

W dolinie są położone następujące miejscowości: Kfar Bin Nun, Nof Ajalon, Szaalvim i Miszmar Ajalon należące do Samorządu Regionu Gezer, Mevo Choron należący do Samorządu Regionu Matte Binjamin, i miasto Modi'in-Maccabim-Re'ut znajdujące się w północnej części doliny.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Dawny fort brytyjskiej policji w Latrun

Dolina Ajalon jest związana z licznymi wydarzeniami historycznymi. Po raz pierwszy wspominają o niej listy z Amarna. Opisują one króla Adoni-Zedeka, który po zniszczeniu miasta Ajalon przez najeźdźców, poprosił króla Egiptu o przybycie z pomocą[2].

Księga Jozuego wymienia ją jako miejsce, w którym Jozue pokonał pięciu królów Amorytów[a]. Po podboju Kanaanu, Żydzi dokonali podziału ziemi pomiędzy dwanaście plemion Izraela. Starożytne miasto Ajalon przypadło plemieniu Dan[b] i zostało wyznaczone jako jedno z miast przyznanych lewitom[c]. Pomimo podboju Kanaanu, Żydzi byli nieustannie nękani najazdami Filistynów i z upływem czasu opuścili dolinę Ajalon, wycofując się w Góry Judzkie.

Dolina była miejscem wielkiego zwycięstwa króla Saula nad Filistynami[d]. W późniejszych latach dolina była zamieszkana przez plemię Benjamina[e]. Po podziale Królestwa Izraela Ajalon stało się granicą pomiędzy Królestwem Judy a położonym na północy Królestwem Izraela. Pierwszy król judzki Roboam, wzmocnił fortyfikacje miasta Ajalon, zapewniając mu garnizon, broń i zapasy żywności[f].

Krzyżowcy dobrze rozumieli znaczenie strategicznego położenia doliny i wybudowali tutaj zamek obronny. W dolinie doszło do kilku ważnych potyczek krzyżowców z Arabami[3].

W historii współczesnej dolina Ajalon odgrywała ważną rolę na drodze łączącej Jerozolimę z nadmorską równiną Szaron i portami na wybrzeżu Morza Śródziemnego. Podczas wojny domowej w Mandacie Palestyny i I wojny izraelsko-arabskiej w 1948 doszło tutaj do licznych starć w obronie konwojów do Jerozolimy. Siły żydowskie szturmowały także pozycje arabskie w rejonie Latrun. W wyniku wojny sześciodniowej w 1967 cała dolina Ajalon znalazła się w granicach państwa Izrael.

Komunikacja[edytuj | edytuj kod]

Przez środek doliny Ajalon przechodzi autostrada nr 1 ISR-HWB1.png (Tel AwiwJerozolima), która na wysokości Latrun krzyżuje się z drogą ekspresową nr 3 ISR-HW3.png (AszkelonModi'in-Maccabim-Re'ut). Równolegle do autostrady nr 1 biegnie droga nr 424 ISR-HW424.png. Przez dolinę przebiega także linia szybkiej kolei do Jerozolimy.

Panorama Doliny Ajalon
Widok na most kolejowy w Dolinie Ajalon

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Księga Jozuego 10:11-14: „(11) Gdy w czasie ucieczki przed Izraelem byli na zboczu pod Bet-Choron, Pan zrzucał na nich z nieba ogromne kamienie aż do Azeki, tak że wyginęli. I więcej ich zmarło wskutek kamieni gradowych, niż ich zginęło od miecza Izraelitów. (12) W dniu, w którym Pan podał Amorytów w moc Izraelitów, rzekł Jozue w obecności Izraelitów: Stań słońce, nad Gibeonem! I ty, księżycu, nad doliną Ajjalonu! (13) I zatrzymało się słońce, i stanął księżyc, aż pomścił się lud nad wrogami swymi. Czyż nie jest to napisane w Księdze Sprawiedliwego: Zatrzymało się słońce na środku nieba i prawie cały dzień nie spieszyło do zachodu? (14) Nie było podobnego dnia ani przedtem, ani potem, gdy Pan usłuchał głosu człowieka. Rzeczywiście Pan sam walczył za Izraela”. Tłumaczenie według Biblii Tysiąclecia.
  2. Księga Jozuego 19:40-42: „(40) Pokoleniu potomków Dana według ich rodów przypadł w udziale siódmy los. (41) Granica ich dziedzictwa obejmowała: Sorea, Esztaol, Ir-Szemesz, (42) Szaalbin, Ajjalon, Jitla,” Tłumaczenie według Biblii Tysiąclecia.
  3. Księga Jozuego 21:24: „Ajjalon z jego pastwiskami, Gat-Rimmon z jego pastwiskami: cztery miasta”. Tłumaczenie według Biblii Tysiąclecia.
  4. 1 Księga Samuela 14:31: „W owym dniu pobili Filistynów od Mikmas do Ajjalonu, chociaż lud był bardzo wyczerpany”. Tłumaczenie według Biblii Tysiąclecia.
  5. 1 Księga Kronik 8:13: „Beria i Szema byli naczelnikami rodów mieszkających w Ajjalonie; oni to wypędzili mieszkańców Gat”. Tłumaczenie według Biblii Tysiąclecia.
  6. 2 Księga Kronik 11:5-12: „(5) Roboam osiadł w Jerozolimie i wybudował umocnione twierdze w Judzie. (6) Odbudował także Betlejem, Etam, Tekoa, (7) Bet-Sur, Soko, Adullam, (8) Gat, Mareszę, Zif, (9) Adoraim, Lakisz, Azekę, (10) Sorea, Ajjalon, Hebron; były to miasta warowne w Judzie i Beniaminie. (11) Wzmocniwszy twierdze, dał im dowódców oraz zapasy żywności, oliwy i wina. (12) W każdym takim mieście złożył tarcze i dzidy oraz bardzo je umocnił. Należały do niego tylko Juda i Beniamin”. Tłumaczenie według Biblii Tysiąclecia.

Przypisy

  1. iNature.info - Przyroda i krajobraz Izraela: Valley National Park Ayalon (hebr.). [dostęp 2011-05-21].
  2. Edward Robinson, Eli Smith: Biblical Researches in Palestine and Adjacent Regions: A Journal of Travels in the Year 1838. Crocker and Brewster, 1860.
  3. Edward Robinson, Eli Smith: Later Biblical Researches in Palestine and Adjacent Regions: A Journal of Travels in the Year 1852. J. Murray, 1856.